k ;n
EDITED
WITH INTRODUCTION AND NOTES
FROM
THE MANUSCRIPT IN TRINITY COLLEGE, CAMBRIDGE,
BY
FEED HARSLEY, M.A.
±angton Fellow of The Owens College, Victoria University/, Manchester.
'd^dY
Part IL
TEXT AND NOTES.
[Part I. will, the Editor hopes, be issued in 1890 or 1891.]
LONDON:
PUBLISHED FOE THE EARLY ENGLISH TEXT SOCIETY BY N. TRtJBNER AND CO., 57 AND 59 LUDGATE HILL.
^^^^ MDCCCLXXXIX.
. _ .^ , _ w ^A Twelve Shillings. KOI I Y J
Committee of Management.
Director : Dr. FREDERICK J. FURNIVALL, M.A. Treasurer : HENRY B. WHEATLEY, Esq. Hon. Sec. : W. A. DALZIEL, Esq., 67 Victoria Road, Finsbury Park, London, N. Hon. Sec. for America : Prof. F. J. CHILD, Harvard Coll., Cambr., Mass., U.S.A. ALEXANDER J. ELLIS, B.A., F.R.S. Rev. Dr. RICHARD MORRIS, M.A. H. HUCKS GIBBS, M.A. Dr. J. A. H. MURRAY, M.A.
S. J. HERRTAGE, B.A. Prof. NAPIER, M.A., Ph.D.
Prof. E. KOLBING, Ph.D. EDWARD B. PEACOCK, Esq.
S. L. LEE, B.A. Rev. Prof. WALTER W.SKE AT, LL.D.
Rev. Prof. J. RAWSON LUMBY, D.D. Dr. HENRY SWEET, M.A. Rev. Prof. J. E. B. MAYOR, M.A. Dr. W. ALDIS WRIGHT, M.A.
Prof. J. ZUPITZA, Ph.D.
{With power to add WorJcers to their number.)
Bankers ;
THE UNION BANK OF LONDON, 2 Princes Street, London, E.C.
Half the Publications for 1866 (13, 14, 15, 16, 18, 22) are out of print, but will be gradually reprinted. Subscribers who desire the issue for 1866 should send their guineas at once to the Hon. Secretary, in order that other Texts for 1866 may be sent to press.
The Publications for 1864-1888 (one guinea each year, save those for 1866 now half out of print, two guineas) are :
1. Early English Alliterative Poems, ab. 1360 A.n., ed. Rev. Dr. R. Morris. 16*. 1864
2. Arthur, ab. 1440, ed. F. J. Furnivall, M.A. 4*. ',
3. Lauder on the Dewtie of Kyngis, etc., 1556, ed. F. Hall, D.C.L. 4?.
4. Sir Gawayne and the Green Kjiight, ab. 1360, ed. Rev. Dr. R. Morris. 10*. „
5. Hume's Orthographie and Congruitie of the Britan Tongue, ab. 1617, ed. H. B. Wheatley. 4*. 1865
6. Lancelot of the Laik, ab. 1500, ed. Rev. W. W. Skeat. 8*.
7. Genesis and Exodus, ab. 1250, ed. Rev. Dr. R. Morris. 8*. >•
8. Morte Arthure, ab. 1440, ed. E. Brock. 7*. .»
9. Thynne on Speght's ed. of Chaucer, a.d. 1599, ed. Dr. G. Kingsley and Dr. F. J. Furnivall. 10#. „
10. Merlin, ab. 1440, Part I, ed. H. B. Wheatley. 2s. 6d.
11. Lyndesay's Monarche, etc., 1552, Part I, ed. J. Small, M.A. 3*. »
12. Wright's Chaste Wife, ab. 1462, ed. F. J. Furnivall, M.A. 1*. »
13. Seinte Marherete, 1200-1330, ed. Rev. O. Cockayne. 1866
14. Kyng Horn, Floris and Blancheflour, etc., ed. Rev. J. R. Lumby, B.D. „
15. Political, Religious, and Love Poems, ed. F. J. Furnivall. „
16. The Book of Quinte Essence, ab. 1460-70, ed. F. J. Furnivall.
17. Parallel Extracts from Forty-five MSS. of Piers the Plowman, ed. Rev. W. W. Skeat. Is. llnprmt.-} „
18. Hali Meidenhad, ab. 1200, ed. Rev. O. Cockayne. ..
19. Lvndesay's Monarche, etc., Part II, ed. J. Small, M.A. 3*. Qd. [/n print.} „
20. Ham pole's English Prose Treatises, ed. Rev. G. G. Perry. 1*. lln print.'] „
21. Merlin, Part II, ed. H. B. Wheatley. 4*. [In print.]
22. Partenay or Lusignen, ed. Rev. W.W. Skeat. ..
23. Dan Michel's Ayenbite of Inwyt, 1340, ed. Rev. Dr. R. Morris. 10*. Gd. lln print.] „
24. Hymns to the Virgin and Christ ; the Parliament of Devils, etc., ab. 1430, ed. F. J.Fumivall. 3*. 1867
25. The Stacions of Rome, the Pilgrims' Sea-voyage, with Clene Maydenhod, ed. F. J. Furnivall. 1*. „
26. Religious Pieces in Prose and Verse, from R. Thornton's MS. (ab. 1440), ed. Rev. G.G. Perry. 2s. „
27. Levins's Manipulus Vocabulorum, a ryming Dictionary, 1570, ed. H. B. Wheatley. 12*. „
28. William's Vision of Piers the Plowman, 1362 a.d. ; Text A, Part I, ed. Rev. W. W. Skeat. 6*.
29. Early English Homilies (ab. 1220-30 A.D.) . Parti. Edited by Rev. Dr. R. Morris. 7*. „
30. Pierce the Ploughmans Crede, ed. Rev. W. W. Skeat. 2*. „
31. Myrc's Duties of a Parish Priest, in Verse, ab. 1420 a.d., ed. E. Peacock. 4>s. 1868
32. Early English Meals and Manners : the Boke of Norture of John Russell, the Bokes of Keruynge,
Curtasye, and Demeanor, the Babees Book, Urbanitatis, etc., ed. F. J. Furnivall. 12*.
33. The Knight de la Tour Landry, ab. 1440 a.d. A Book for Daughters, ed. T. Wright, M.A. 8*. „ 84. Early English Homilies (before 1300 a.d.). Part II, ed. R. Morris, LL.D. 8*. „ 35. Lyndesay's Works, Part III : The Historic and Testament of Squyer Meldnim, ed. F. Hall. 2*. „ SB. Merlin, Part III. Ed. H. B. Wheatley. On Arthurian Localities, by J. S. Stuart Glennie. 12*. 1869
37. Sir David Lyndesay's Works, Part IV, AneSatyre of the Three Estaits. Ed. F. Hall, D.C.L. 4*. „
38. William'sVisionof Piers the Plowman, Part II. TextB. Ed. Rev. W. W. Skeat, M.A. 10*. 6rf. „
39. Alliterative Rfjmanceofthe Destruction of Troy. Ed. D.Donaldson and G. A. Panton. Partl. 10.*.6(f. „
40. Englisli Gilds, their Statutes and Customs, 1389 A.D. Kd. Toulmin Smith and LucyT. Smith, with
an Essay on Gilds and Trades-Unions, by Dr. L. Brentano. 21*. 1870
41. William Lauder's Minor Poems. Ed. F. J. Furnivall. 3*. »
42. Bernard us De Cura Rei ranuiliaris. Early Scottish Pronhecies, &c. Ed. J. R. Lumby, M.A. 2*. „
43. Ratis Rjiving, and other Moral and Religious Pieces. L'd. J. R. Liunby, M.A. 3*. ,.
44. The Alliterative llonuuice of Joseph of Arimathie, or The Holy Grail ; from the Vernon MS. ; with
W. de Worde's and Pynson's Lives of .Toseph ; ed. Rev. W. W. Skeat, M.A. 5*. , 1871
45. King Alfred's Wost-Saxori Version of Gregory's Pastoral Care, edited from two MSS., with an
English translution, by Henry Sweet, E.sq., B.A., Balliol College, Oxford. Part I. lO.v. „
46. liCgends of the Holy R<k)<1, Symbols of the Passion and Cro.ss Poems, ed. Rev. Dr. R. Morris. 10*. „ 4/7. Sir David Lyndesay's Works, Part V., ed. Dr. J. A. H. Murray. ."5*. » 48. The Tunea' Whistle, and other Poems, by R. C, lOlG ; ed. by J. M. Cowper, Esq. 6*.
dBabtohte's Canttrbxtrg 1| Salter.
Agents for the sale of the Early English Text Society's Publications.
DUBLIN : William M«Gee, 18 Nassau Street. EDINBURGH : T. G. Stevenson, 22 South Frederick Street. GLASGOW : Ogle & Co., 1 Royal Exchange Square. BERLIN : Asher 8c Co., Unter den Linden 20. NEW YORK : C. Scribner & Co., Leypoldt & Holt. PHILADELPHIA : J. B. Lippincott & Co.
no. ^2
EDITED,
WITH INTRODUCTION AND NOTES,
FROM
THE MAl^USCRIPT IN TRINITY COLLEGE, CAMBRIDGE,
BY
FRED HARSLEY, M.A.
Langton Fellow of The Owens College, Victoria University, Manchester,
Part II. TEXT AND NOTES.
UNIVEESITY :^UF0RN1^
LONDON:
PUBLISHED FOR THE EARLY ENGLISH TEXT SOCIETY BY N. TRUBNER AND CO., 57 AND 59 LUDGATE HILL.
M DCCC LXXXIX.
v>*
^
f '
■}Si:^?
92
O;cfotb
HORACE HART, PRINTER TO THE UNIVERSITY
TEMPOEAKY NOTICE.
An edition of ' Eadwine^s Canterbury Psalter ' (the name by which the Manuscript is popularly called in Cambridge) was undertaken about eighteen years ago by Dr. W. Aldis Wright when Librarian o£ Trinity College ; but, through pressure of other literary work and increasing College duties, he was obliged, after having copied the English gloss, to put the work on one side for an indefinite period. Calling upon him last summer, he kindly offered to give me his copy as soon as I found an opportunity of editing. For this copy, for the loan of necessary books, and for other help given during the progress of the work, I owe him my grateful acknowledgments.
Dr. Wright^s copy was again carefully collated with the Manuscript and the Latin text added before going to press. The Manuscript was a second time gone throug-h for the erasures, which caused considerable difficulty : and for the footnotes in which these are given (as for the text too, in its present form) I am alone responsible. Finally the proofsheets were collated with the Manuscript to avoid any misreadings which might have been left in the copy ; but my stay in Cam- bridge being a limited one, I only found time to correct the English, the final revision of the Latin being generously midertaken by Mr. James G. Frazer, Fellow of the College. For this timely aid I take this opportunity of expressing my great obligations. Prof. A. S. Napier and Prof. T. Northcote Toller were also kind enough to look at certain peculiar forms which occur in the text, and to the Librarians of Trinity College, especially to Mr. White, thanks are due for the ready way in which they placed the Manuscript at my disposal.
But my warmest thanks must be given to Prof. Skeat for his friendly and frequent assistance. Whenever I was in a
l^^^'-h
VUl TEMPORARY NOTICE.
difficulty it was always taken to him, and from the kindly way in which he explained my difficulties by reference to similar difficulties he had met with in his own work, I was not only always put on the right track, but learnt much besides.
At the moment of writing it is uncertain whether the ' Canticles^ which are found at the end of the Manuscript will be ready for publication with the Psalter ; but if not, they will be sent out a little later to be bound up with the present text.
I had intended writing a longer Preface with a full de- scription of the Manuscript, etc., but finding all that would have to be repeated in my 'Introduction on the Lautlehre, Dialect, Date/ etc. (in preparation as Gottingen Inaugral Dissertation), it has, for the present, been left. The ' Intro- duction ' will be published as Part I. With it too a full list of the Latin variants will be given.
F. HARSLEY.
Berlin University,
Christmas, 1888.
EADWINE'S CANTERBURY PSALTER.
1.
tEcSI se were Ipe ne eode on t5ere rede T [?sehte arleasre 1. Beatus vir qui non ahiit in consilio impiorum
7 on J^an wage of )?an sunfullan ne stod 7 on ))an setele
et in via j)^^^^^^'"'^''^ '^^^ stetit et in cathedra
of ]?an quulmere ne set ac on ge of f)an lauorde wes
2)estilentiae non sedit 2. Sed in lege domini fuit
willa his 7 on se his sceal smsegan t |?encean bi deige 7 voluntas eius et in lege eitis meditahitur die ac
bi nihte 7 sceal beon al swea treow f»et is geset
node 3. Et erit tanquam lignum quod plantatum est
bi tSa rynas of fa wseteras Ipet his wsestm 1 blsed
secus decursus aquarum Quod fructum suum
Eceal giuan on his timan 7 his laef ne sceal tofallan 7 dabit in tempore suo et folium eius non decidet et
alle Ipa. j^ing Ipa. hit seure doth beo'S sundfuUede Na swa
omnia quaecunque fecerit prosperabuntur 4. Non sic
arleasa na swa ah swa Ipet dust f)et se wind aworpet from of impii non sic sed tanquam, pulvis quern, proicit ventus a
ansine eorj^an ForSan ne arisaj? ))a arlesan on dome
faciae terrae 5. Idea non resurgunt impii in iudicio
ne pB. firen- I synfullan on gej^eahte t rede rihtwisra neque 2^ecca^(9?*es in consilio iustorum
Foreman pe dryhten cneow weig J^ara soffestra 7 si)?fet 6. QvAyniam novit dom,inus viam iustorum et iter
fara arleasra forwurfiacS imjnorum ^;eW6i^
The verses in Ps. i numbered as in Stevenson : following Psalms as in the Vespasian Psalter.
1. 1. -ede tjxBhte arleasre add. by Corrector on er. 2. ce (ist) on er. Ms sceal cov. by d. ink. 3. rynas cov. by d. ink. fia, fin. let. er. wcestm t prob. add. Er, bef. his (3rd). 4. Na, a from e. Er. bef. arleasa. arleasa, fin. let. er. wa (2nd), a from e. awjorjoe^, part, on er. 5. "Er. a.it. arisaj>. t syn wr. over the line and prob. add. t rede rihtwisra add. on er. 6. Er. bef. cneow. cneoto in d. ink prob. add.
eadwine's cantekbuky psaltek. [ps. 2.
2.
Forhwan grymmetedon f>eode 7 folc smeagdon idelnesse
1. Quare fremuerunt gentes et populi meditati sunt inania
Et stoden eort^an cyninges 7 ealdermen becomen tosomne
2. Astiterunt reges terrae et principes convenerunt in unum
ongean dryhten 7 ongean criste his we tosliten
adversus dominum et adversus christum eius 3, Dirumpamus
heora bendas 7 aweorpan we heora geoc from us Se f)e
vincula eorum et 2^^^^^^''^'*^^ ^ nobis iugum ipsorum 4. Qui eardetS on heofenum ispeS t hyscf) hio 7 drihten hyspeS t holecS habitat in caelis irridebit eos et dominus subsannabit
hie f)onne spree's he to hem on his irre 7 on his wylme 1
eos 5. Tunc loquitur ad eos in ira sua et in furore suo
hatheortnysse he gedrefS heo Ic so]?lice heom geseted
conturbabit eos 6. Ugo autem constitutus sum
cining from him ofor syon his haligne dune 7 lerende rex ab eo super syon montem sanctum eius ^;re<iecaw5
drihtnes bebod drihten ewe's to me min sunu eart
precepftum domini 7. Domi'^^us dixit ad me Jilius mens es
'Su ic todseg pe acende Gyrn to me 7 ic 'pe selle
tu ego Jiodie genui te 8. Postula a me et dabo tibi
f)eode yrfeweardnesse {jine 7 J»ine anwseldnesse eor'San gentes haereditatem tuam et ^;o55essio?zem tuam ferminos
gemerum f>u 8c§lt stieren hie on isenre gerde 7 swa swa
terrae 9. Eeges eos in virga ferrea et tanquam
tygelwyrhten fet ]?u heo gebrecest 7 nu kyniges
vas figuli confringes eos \0. Et nunc reges
ongete'S bio's gelserede ealle ])a ]>e gedemaS on eorSan intelligite erudimini omnes qui iudicatis terram ,
feowisef) drihten on ege 7 geblissie"5 him mid fyrhto IX' Servite domino in timore et exultate ei cum tremore
gegrypaS lare o'SSe stiernesse Jjiles hwonne yrhe drihten 12. Apprehendite disciplinam ne quando irascatur dominus
2. 1. -don on er. Er. bef. and aft. folc. Er. aft. smeagdon ; -don on er. 2. stoden in pi. of er. Er. aft. 7. From becomen to ongean (2nd) prob. add. in pi. of er. dryhten^ y wr. over the line. his prps. add. 3. we tosliten
add. on er. 4. isfetS t liyscp add. hyspetS t add. 5. t hatheortnysse
add. by Cor. 8. Oyrn on er. Er. after /eorfc. anwoeldnesse smal. on er. Er. of two lett. bef eordan. 9. /« sc^lt stieren by Cor. on er. -wyrhten, h wr. over the line. 10. nu, er. at end. 11. Er. aft. on. 12. Er. bef. lare.
PS. 4.] eadwine's canteebury psalter. 3
7 ge forwyr'Sen of geweyge rihtum MydJ^e Ipe onbernetS
et ^;erea<is de via iusta 13. Cum exarserit
in scortnesse hys yrres eadige bioj? ealle ])se Ipe getreowiacS on in hrevi ira eius beati omnes qui conjldunt in
hine eum
3.
drihten to hwi gemanifalde synt j^a J?e tregiatS o^e swenoatS 2. Domine quid multijylicati sunt qui trihulant
me manie on ariseS angean me manie cwecSaet \ seggetS
me multi insurgunt adversum me 3. multi dicunt
saule minre nis nan hsele hire on gode hire )3u so'Slice
anime meae non est salus illi in deo eius 4. Tu autem
dryhten min onfeng aert / mine wuldor y mines hefdes up- domine. susceptor mens es gloria mea et exaltans caput
hebbende Mine stefne to drihten ic cige t cleopede 7
meum 5. Voce mea ad dominum clamavi et
he me gehirde of his fsere halgsen dune t munte Ic
exaudivit me de monte sancto suo 6. Ego
slep 7 swefne ic onfeng 7 ic aras for'Ssen f?e drihten me dormivi et sompnum coepi et resurrexi quoniam, dominus sus-
onfeng Ne ondrede ic me Jpusend folces me ymbsellendrae
cepit me 7. Non timeho milia populi circundantis me
ac aris min drihten gedo me halne god min For'Saen
exurge domine salvum me fac deus meus 8. Quoniam
pu. ofsloge t smite ealle wiSergiende me butan intyngan 7 tu percussisti omnes adversantes michi sine causa
J^aera synfalra t^S J)u abrutedest Drihtnes is h§lo
denies peccatorum contrivisti 9. Domini est salus
7 ofer Jjin folc \>ui bletsung
et super populum tuum benedictio tua
4,
Jeanne ic gecigede 'Se ]?u geherdest me god rihtwisnesse mi[n]re 2. Cum invocarem te exaudisti me deus iustitiae meae
-wt/r^en, 9 wr, over the line. 3. 3, seggetS, first g prob. from some
other let. hire on cov. by d. ink. gode hire in p. ink. 5. MS. = cZeowetfe. 6. slep, fin. let, (e?) er. 7. Er. aft. ac. arts, fin. let. er. Twolett. er. aft. halne. 8. Word (mines?) er. aft. ealle. abrutedest on er. 9. Two lett. er. after is. 4. 2. /e er. aft. ic. -de Se add. ?
B 3
4 eadwine's canterbuky psaltek. [ps. 5.
on geswince )?u tobreddest me Miltse me drihtsen 7 gehire in trihulatione dilatasti me Miserere michi domine et exaudi
mine gebed Monna bearna hu lange swsere I heuie
orationem meam 3. Filii hominum usque quo graves
of heorten to hwon lufiatS ge idelnesse 7 secatS leasungae corde ut quid diligitis vanitatem et queritis mendacium
"WitoS JjetSte drihten gemiclsedse his hseligne drihtsen 4. Scitote quoniam magnificavit dominus sanctum suum dominus
gehirde me Jeanne ic clypede to him yrsyatJ 7 nellen
exaudivit me dum clamarem ad eum 5. Irascimini et nolite
ge sengien fa J?e gecwecSseJ? on ewrsen heortum 7 on ewrum feccare quae dicitis in cordihus vestris et in cubilibus
bedcliofum wessej? onbryrdatS t reowsia'S Onseagse'S
vestris compungimini 6. Sacrificate
J?a onsegdnesse ai geoffrie'S offrunge of rihtwisnesse 7 gewensej? on sacri/icium iustitiae et S2)erate in
drihten Monige cwecSse)? hwilc seteewetS us gode getacnod
domino Multi dicunt quis ostendit nobis bona 7. signatum
is ofer us drihten J?et lioht })innes onwlitan J>u sealdest est super nos lumen vultus tui domine Bedisti
blisse on herte minre of tide hwsetes wines 7 eles
laetitiam, in corde meo 8. a temjyore frumenti vini et olei
his hy send gemanifeeld on sibbe on -p selfe
sui multiplicati sunt 9. In pace in id ipsum
ic slaepe 7 reste forf)on J?u drihcten synderlice
obdormiam et requiescam 10. quoniam tu domine singulariter
on hyhte ])u gesettest me in spe constituisti me
5.
Mine word drihten earum senfoh ongiet mine cli- 2. Verba mea auribus percipe domine intellige clamorem
punge mine begym stefne gebedes mines kyning
meum 3. intende voci orationis meae rex
3. From hu to -nesse on er. Er. bef. 7. Two lett. (ge ?) er. bef. secaS. 4. /eSle on er. se er bef. drihten ? his, s cov. by d. ink ; er. at end. hceligne cov. by d. ink ; i wr. over the line ; let. er. betw. g and n. cly- on er. him oner. 5. Er. bef. yr*yaJj. weZZewgfe cov. by d. ink. onbrt/rdad t reowsiatJ hy Cor. 6. From -f^wes^e to WA/toi*- on er. in p. ink. 'Er.hef. cweScB/>. (ttawedus gode on. er. 7. ofer, false let. er. sSt.f. 10. drihcten, c wr. over the line. 6. 2. Mine, e wr. over the line. Er. bef ongiet ; aft. it * t something ' er. mine (last) on er. 3. begym stefne on er,
PS. 5.] eadwine's cantekbury psalter. 6
min 7 min god For^sen drihten ic to pe gebidde
meus et deus meus 4. Quoniam, ad te oraho domine
on morgen 7 J^u geherst stefiie mine On mergen
mane et exaudies vocem meam 5. Mane
ic }3e etstande 7 ic gesyo for'Ssen f>u eart god na vvillende astaho tihi et videbo quoniam non deus volens iniqui-
unrihtwisnesse Ne eardsef) neah pe awirged ne
tatem tu es 6. N^on hahitahit iuxta te malignus neque
f>urj»wuni8ef> unso'Sfestsen beforan J^ine eagum J?u
permanebunt iniusti ante ocidos tuos 7.
hatest 1 feocSest drihten ealle J^a })e wurce]:) unrihtwisnesse Odisti domine omnes qui operantur iniquitatem
|?u forspillest f>a f)e sprecaS leasunge were blode perdes eos qui loquuntur mendacium Virum, sanguinum
7 fakenfulne amanse'S t ouscuniat^ drihten Ic so'Slice on
et doloswm abhominahitur dominus 8. Ego autem in
manege J^inre mildheortnesse ic ingonge drihten on J^in multitudine misericordiae tuae introiho domine in domum
hus ic gebidde to J^inum halgan temple on J?inum ege tuam adoraho ad templum^ sanctum tuum in timore tuo
geled me drihten on j?ine rihtwisnesse fore minum fiondum 9. Deduc me domine in tua iustitia proiMr inimicos meos
gerece on f)inre gesih^ae mine weg For'Saen nis on
dirige in cons^yectu tuo viam meam 10. Quoniam non est in
hirse mu'Se sodfestnesse 7 heortse here ydel is berien
ore eorum Veritas cor eorum vanum est 11. Sepulchrum,
openende is heore hrache hiorse tungsen facenfulHche deoden patens est guttur eorum Unguis suis dolose agehant
deme hi god Frsem hierae gej^ohtum hie afeallsed efter iudica illos deus Decidant a cogitatihus suis secundum
felefaldnesse arleasnesse heora adref hy forSaen hy gremeden multitudinem imjnetatum eorum expelle eos quoniam exacerhaverunt
f>e drihten 7 geblissigen aelle J»a J^e hyhteS on )?e on
te domine 12. Et laetentur omnes qui sperant in te in
4. Er. bef. drihten. on morgen on er. 5. etstande, a from some other let. Er. aft. god. na, a from o. 6. Er. aft. J>e. -ed on er. Er, aft. parpwuniczp. 7. hatest t feo^est on er. t onscuniad add. by Cor. drihten, -ten in pi. of er. 8. in- on er.? Er. bef. gebidde; also fin. let. er. 9. -wisnesseon er. ; n from r? 10. heortce, fin. let. (n ?) er. 11. herien
openende in d. ink. on er. 7 er. aft. is. hi one (or two ?) fin. lett. er. From ^ter to hy (ist) in pi. of er. 12. geblissigen on er.
EADWINE S CANTERBURY PSALTER.
[ps. 6.
ecnesse hyo fagnise'S 7 f>u on him eserdsest 7 hie wuldrieS on
aeternum exultabunt et inhabitahis in eis et gloriahuntur in
t5e ealle j^se J^e lufised ]?ine nomsen For'Ssen Jjii
te omnes qui diligunt nomen tuum 13. Quoniam tu
drihten bletsiest J>ane rihtwisne drihten swa of scylde godes
domine henedices iustum domine ut scuto bone
willen J?ines f)u us gehelmedest voluntatis tuae coronasti nos
6.
i sinden eallse mine been sunt omnia ossa mea
7 pu drihten hu lange Ut tu domine usque quo
ssewle halne me do fore
ne non
drihten on [milium yrre ne Jjrsegse f>u me ne on f)inum 2. Domine ne in ira tua arguas me neque in furore
wylme ne gegrip f)u me Miltsa me drihten for'Ssen
tuo corrijpias me 3. Miserere michi domine quoniam
ic eom seac t antrum gehele me drihten for"S3en "pe gedrefede beotS infirmus sum sana me domine quoniam conturhata
7 min ssewle is swi'Se gedrefed 4. et anima mea turhata est valde
beo gecyrred 7 genere mine 6. converter e et erijpe animam
f>inre mildheortnesse ForSaen ]^e
meam salvum me fac projpter misericordiam tuam 6. Quoniam
is on deaj^e hwylc J^e J?ines geraundige syo on belle est in morte qui m^emor sit tui in inferno
BO'S! ice hwylc ondetec5 fe Ic swanc on minre geomrunge
autem quis confitehitur tihi 7. Labor avi in gemitu meo
ic wessce J^urh sindrae niehtse min bed mid tearum strelum lavabo per singulas noctes lectum meum lacrimis stratum
minum ic wete gedrefed is min eaegse for f>inum yrrum
meum rigabo 8. Turbatus est prae ira oculus mens
7 ic eselddige betweoh eallum minum fiondum gewitset^
inveteravi inter omnes inimicos meos 9. Discedite
from me eaelle f)8e Ipe unriht vvircha'S forjjsen J?e drihten a me omnes qui opera/mini iniquitatem quoniam, exaudivit
fagniced on. er. wuldrieS on er. ealle on er. 13. hletsast, fin. let. prob. er. pane rihtwisne on er. From swa to willen in pi. of er. Er aft. pine». Er. betw, ge- and -helm-. 6. 1.pr(Bgce,g from some other let. 3. t unfrum add.? beodt&ddA sinden, d from t. 4. min, a fin. let. er. -fed, a fin. let. er.? hu lange, prob. by Cor. part, on er. 5. heo gecyrred, prob. by Cor. part, on er. halne me do, prob. by Cor. on er. 6. gemundige syo in p. ink, 7. -anc on er. strelum minum in p. ink. 8. min, fin. c er. eaga, fin. n er.
PS. 7.] EADWINE's CANl-ERBURY PSALTER. 7
geherde staefne weopes mines gehyrde drihten
dominus voceiri Jletus mei 10. exaudivit dominus
bene mine / drihten bene mine underfeng
deprecationem meam dominus orationem meam assumpsit
gesceemie 7 sien gedrefede eselle mine fiend syon gecerred 11. Eruhescant et conturhentur omnes inimici mei avertantur
on hinder 7 scamie swi^e hredlice retrorsum et eruhescant valde velociter
7.
Min drihten god on pe ic gehopede gefriolsa I alys me 7
2. Domine deus tneus in te speravi libera me
genere me from eselluill ehtendum me - 7 genere me
ab omnibus ^;er5eg'i6e7i^i6ws me et eripe me
pjles hwonne gegripseS swiee se leo mine saule )?anne
3. Ne quando rapiat ut leo animam meam dum
nis se Ipe alise ne pe hselne gedo Min drihten god
non est qui redimat neque qui salvum faciat 4. Domine deus meuS
gif ic pis dyde 7 gif is unryhtwisnesse on handen mine si feci istud si est iniquitas in manibus meis
Gif ic ageald geldendum me yfela ic ahreose be gewyrhtum
5. Si reddidi retribuentibus michi mala decidam merito
fram fiondum minum on idel Fulfylgaet fynd
ab inimicis meis inanis 6. Persequatur inimicus
minre saule 7 gegripae hie 7 fortredesef) min lif animain meam et comprehendat earn et conculcet in terra
on eor'Ssen 7 min wuldor on diiste gelede he Aris
vitam meam et gloriam meam in pulverem deducat 7. Exurge
drihten on erra Jpinum 7 upaheue on ende fyonde J^inre domine in ira tua et eXaltare in Jinibus inimicorum tuorum
Aris drihten god min on bebode J^et p\x bebude Exurge domine deus meus in p'ecepto quod mandasti
7 gesomnunge t motstowe ]:)inra folcse ymbselle'S pe 7 for 8. et synagoga pojmlorum circundabit te Et propter
9. -erde on er. weopes mines, es in both cases add. by Cor., the fore-parts of the words being in p. ink. 10. gehyrde on er. in d. ink. From drihten to underfeng in another hand in p. ink. 11; From syon to hinder prob.
by Cor. in pi. of er. 7.2. -hopede on er. prob. by Cor. t alys wr, over the line by Cor.? 3. hwonne on er. panne on er. se pe part, on er. ne on er. hcelne, ne prob. on er. 4. pis, i on er. of another let. 5. -wyrht- r from w.
6. Fulfylgaet on er. Er. aft. fynd. hie er. aft. 7 (ist). -pee, fin. let. (>?) er. 7 er. bef. hie. for- prps. pref, by Cor. Er. bef. min (2nd), on on er. Ei*. aft. diiste. gelede he on er. 7. Er. bef. drihten (2nd), min. on er. 8. gesomnunge t motstoioe on er. ymbselleS in pi. of er. Er. aft. for.
B EADWINE^S CANTERBURY PSALTER. [PS. 7.
)?as on heachnesse agen gechere dricliten dem
hanc in altum regredere 9. domine iudica
folcse dem me drihten Efter minre so'Sfestnesse 7
jpopulos iudica me domine Secundum iustitiam meam et
efter minrse unscyldinesse handum minum ofer me
secundum innocentiam manuum, mearum sujper me
^ bio geendod fae hetenijjses J^serse fyranfulrae 7 gereche 10. Consummetur nequitia i^eccatoruTYi et dirige
J^ane rihtwisen sraaegende heortan 7 lendan 1 lundlagan god iustum scrutans corda et renes deus
rihtwis fiiltum min fram drihtwe se hale
Iustum 11. adiutorium meum a domino qui salvos
dep rihtwise heorten c^od deme rihtwis Strang 7
facit rectos corde 12. Deus iudex iustus fortis et
langmodi cwistfu eorse'S J)urh sendrie dages bute
longanimis nunquid irascetur per singulos dies 13. nisi
ge gecherren sweord his asc8ec(5 t cwahte bogen
convertamini gladium suum, vihrabit Arcum
his he aj?enede 7 gyrede hine 7 on him gerede fatu
suum tetendit et paravit ilium 14. et in ipso paravit vasa
deajjes flana his byrnendum gefremede esellengse
mortis sagittas suas ardentihus effecit 15. Ecce
he geaecnatS unryhtwisnesse he onfeng sar 7 he cende parturit iniustitiam concepit dolorem et peperiit
unrihcwisnesse Sea(5 openede 7 adealf hine 7 onhreas
iniquitatem 16. Lacum aperuit et effodit eum et incidit
on seat5 Jjone he wrohte bitS gecyrred sar his on
in foveam quam fecit 17. Convertetur dolor eius in
heauode his 7 on hnolle his unrihtwisnesse his astah cajnte eius et iri verticem eius iniquitas eius descendit
ic andette drihtene efter his rihtwisnesse 7 ic singe 18. Confitebor domino secundum iustitiam eius et psallam
drihtnes namen f)8es hihstaen. nomini domini altissimi
9. dem, fin. let. er. Er. bef. and aft. folcte. dem, fin. let. er. unscyldi- nesse part, on er. 10. bio, fin. let. er. -dod, fin. let. er. 7 lendan t lund- lagan by Cor. in pi. of er. -wis, fin. ne er. 12. cwistj>u on ev. Er. aft. eorseC ; the scribe was prob. going to write ' 1 something.' 13. -cecti f on er. gyr-, y on er. 15. uwryhi-, y from i ; t from c by p. ink. 17. unriht-, t from c by p. ink. 18. -ette, second t wr. over the line, -tene, fin. let. (s?) er. rihtwisnesse on er. pees, s on er. of m ?
PS. 9.] EADWINE's canterbury PS
8.
Drichten god ure hu wunderlich is name })in on 2. Domine dominus noster quam admirabile est nomen tuum in
ealre eorSen For]5on upahauen is gemyclung t merS f)in universa terra Quoniam elevata est magnijicentia tua
ofer heofones of mucSe childra j sukendre J?u fulfremedest
sujper caelos 3. ex ore infantium et lactentium perfecisti
lof Fore fiondum })inum f>et J?u towerpe feond j laudem Projyter inimicos tuos ut destruas inimicum et
gescyldend Forf)an ic geseo heofenes weorc fingre J^inra
defensorem 4. Quoniam videho caelos ojpera digitorum tuorum
monan 7 steorren f»a ]?u gesta'Selodest hwet is
Iwnam et stellas quas tu fundasti 5. Quid est
se msen ^ gemendig ert his oJ)j?e inonnes sunu forcSsen ^ homo quod memor es eius aut filius hominis quoniam
}?u neosast hine f>u wanedest hine litle laes from eanglan
visitas eum 6. Minuisti eum 2)aulo minus ah angelis
of wuldor 7 arweor'Sunge f)U gelielmedest hine 7 gesettes
gloria et Jionore coronasti eum 7. et constituisti
hine ofer wiorc handae pinrse Eselle })ing f>u underfiiedest
eum sujyer opera manuum tuarum 8. Omnia suhiecisti
under fotum his sceap 7 oxgen esellse 7 ufonon ■f neat suh ^;e(iz6«^s eius oves et boves universa insu2)er et pecora
feldes heofaene fuglaes 7 sefysces )?a f>urchgangeS
campi 9. Volucres caeli et pisces maris qui perambulant
stiga sses Drichten godd ure hu wundorlic
semitas maris 10. Domine dominus noster quam admirabile
is J?in nomse on eaeh'e eortSsen est nomen tuum in universa terra
9.
Ic ondette f)e drihten on eaillre minre heortsen ic cyf»e \ secge 2. Conjltebor tibi domine in toto corde meo narrabo
8. 2. -myc-, orig. -muc-. 5. -mendig, e from i by p. ink. ert his in p. ink. Er. aft. J>u. neosast in p. ink on er. 6. J)u wanedest hine in p. ink on er. ; hine cov; by d. ink. litle cov. by d, ink on er. Ices on er, by Cor. eanglan cov. by d. ink on er. -helmedest on er. ; hine from him. 7. 7 er. before
hine ; e on er. Er. bef. ofer. MS. = pinrce hnndce, but marked for tranpos. 8. J)ing in p. ink on er. Er. bef. fotum. 7 er. bef. ecBllce. 7 ufonon p in p. ink. 9. heofcene, final e prob. add. by Cor. Er. bef. /a. From /a to sees in p. ink in pi. of er. 10. Drichten godd ure in p. ink on er, 9. 2. Er. aft. Ic.
10 E AD wine's canterbury psalter. [ps. 9.
eaelle wundre J^Ine Ic blissige 7 ic gefagenie on pe 7 singe
omnia mirahilia tua 3. Laetahor et exultttbo in te et psallam
J?inum ]58em hilistsen namsen On gecyrringe mine fiend
nomini tuo dltissinm 4. In convertendo inimicum meum
on b^clincg t hinder hy geuntrumia'S 7 forvveorf>e'S from retrorsum irtfirmahuntur et perient a
J?inre onsine t sihthe For^sen Ipe pn geworhtes minne
facie tua 5. Quoniam fecisti iudicium
dom 7 minne intingsen f>u sits ouer heaehs^tle \ J^iimsetle meum et causam Tneam sedes su2)er thronum
J>u \>Q demest euennesse 1 enlicnesse pu 'Sreadest t ciddest
qui iudicas aequitatem 6. Increpasti
J?iode 7 forwartJ se arlease / hiorse nomsen f>u adilgodes on gentes et periit imjnus ncrnien eorum delesti in
ecnesse 7 on worold worulde fiend getyorodon
aeternum et in seculum seculi 7. Inimici defecerunt
of sweorde on ende 7 hirse ceaestrse })u towurpe 1 brsece framea in jinem et civitates eorum destruxisti
hierse gemind forweor]? mid hlydne 7 drihten on
Periit memoria eorum cum sonitu 8. et dominus in
secnesse furhwuneS he geaerwsede on j^sem dome his setle aeternum permanet Paravit in iudicio sedem suam
7 he deme"5 eortSsen ymbhwyrft on efennysse
9. et ipse iudicahit orhem terrae in aequitate
he demecS folc mid ryhtwisnesse 7 geworcSen is
Iudicahit pojmlos cum iustitia 10. et /actus est
drihten scyld 1 rotsung t frofer Jpearfana fultumend on dominus refuyium 2;d2*^;6rwm Adiutor in
gehyf>elicnessum t on gerecv??i 7 on eserfo'Snesse 1 swince opportunitatibus in trihuiatione
Er. bef. wundre. Er. bef, /)ine, wh. is on er. 3. -sige on er, ; g from e. ic gefagenie on er. ic er. aft. 7. 4. On ge- in p. ink in pi. of er. ; -inge in p. ink on er. geuntrumiad y forweor/>e8 in p. ink. t sihthe add.? in p. ink. 5. ouer in p. ink prob. on er. tj>rimsttle add. on the marg. in p. ink. -est, t in p. ink on er. euennesse in p. ink. 6. From dreadest to arlease in p. ink in pi. of er. 7. Er. bef. fiend. From getyorodon to on in p. ink on er. hirce part. oner. ? 6r«ce add. in p. ink ; the a of the <c from e. midhlydnein^.'mk. 8. From 7 to />urhwuned in p. ink. in pi. of er. -de add. in p. ink. 9. he, e from i. ymbhwyrft, let. (e ?) er. aft. b ; two fin. lett. (es ?) er. on efennysse in p. ink under an er. From demeO to ryhtwisnesse in p. ink in pi. of er. 10. From geworSen to />earfana in p. ink in pi. of er ; t rotsung wr. over the line. 7 er. het/ul-. t on gerecvm add. by Cot. t stuince in p. ink prob. add.
PS. 9.] EAD wine's CANTERBUEY PSALTER. 11
7 wenen t hyhten on pe ealle ]?a J^e cutSen t cniewen
11. et sperent in te omnes qui noverunt })inne nomsen Forc5aeu ne forletst J^u secende J?e drihten
nomen tuum Quoniam non derelinques querentes te domine
singse)? drihtne t5e eserdsef) on syon \ on besceawodnesse
12. psallite domino qui habitat in syon
Secgsef) t bodieS betweoxe }?yode wundora his for'Ssen
Annuntiate inter gentes mirabilia eius 13. quoniam
secende hierse blod he is gemyndi / nis ofergitende requirens sanguinem eorum memoratus est et non est ohlitus
Jjeserfne gebede geMiltse me drihten 7 gesioh
orationem ]paujperum 14. Miserere michi domine et vide
esedmodnesse mine fram fyondum minuwi pn pe ahefst
humilitatem meam de inimicis meis 15. qui exaltas
me of gatum deofles t deotSes f ic bodige selle lofe
me de partis mortis ut annuntiem omnes laudationes
f>ine on gatum dohter syon Ic blissige I winsumie on f)inre
tuas in j^^r^i^ filiae symi 16. Exultaho in salutari
helo onfestnode sint J^iodse on forwyrde J^ae hie geworhten on tuo injixae sunt gentes in interitu quern, fecerunt in
gegrinum pissum )?se hie digledon gegripen is hierse
laqueo isto quern, occultaverunt com,prehensus est 2)es
fot drihtnes domes bic5 oncneaewen on worcum
eorum 17. Cognoscitur dominus indicia faciens in 02)erihu8
hiere haendae gegripen is se synfullte gewirfede 1
manuum, suarum comprehensus est peccator 18. Conver-
gecherred bioS Jjae senfullan into helle eselle t5ioda
tantur peccatores in infernum, omnes gentes
psd bio]^ ofergitende drihten ForcSaen na on ende
quae ohliviscuntur dominum 19. Quoniam non in Jinem
ofergetelnis J^aerfena gef)ild Jjeaerfaena ne forwyrcS on ende
ohlivio erit pauperum patientia pau2)erum non 2^^'^ibii inJiTiem,
11. From wenen to cniewen in p. ink in pi. of er. Er, (Jje?) aft. ForScen, From forletst to drihten in p. ink in pi. of er. 12. de on er, t bodied hetweoxepyode in p. ink in pi. of er. wundora, o dotted. 13. Er. bef. sec-, -fne, fin. let. (s ?) er. -ede, fin. let. er. 14. Word (mine ?) er. aft. -nesse. mine fram on er. minum on er. 15. Er. bef. ahefst. From ahefst to deodes prob. in pi. of er. 16. -wyrde, d from d. Er. aft. hie (2nd), digledon on er. 7 er. bef. gegripen. Er. bef. is. 17. on worcum in p. ink on er. Er. bef. gegripen.
Er. (his ?) bef. is. se synfMce on er. 18. sen-, s from some other let. on er. Let.er. itnmed. aft. into. 19. na on er. ofergetelnis pcerfena gepild on er.
12 eadwine's cantebbury psalter. [ps. 9.
Aris drihten ne swij^ie t framie mon beo^ gedemed 20. Exurge domine non i>revaleat homo iudicentur
Jjiode on J?inre gesihf>e Gesete Ipn drihten ses Isedend
gentes in conspectu tuo 21. Constitue domine legislatorem
ofer hie J^et f)ioclaB wytsen J>ec5 hyo men sint
su2)er eos ut sciant gentes quoniam homines sunt
To hwsen drihten gewito f)u fyor Ipu forsyhst ob hires 22. Ut quid domine recessisti longe desjpicis in
gehy]?nesse t on gerecvm on eserfodnesse ponTie ofermodgetS
op2)ortunitatibus in trihulatione 23. Dum, su2)erhit
Be arlease bio's onseled Jjarfa hy h\]> gegrypgene on impius incenditur pauper com,prehenduntur in
hirse gej^ohtum ]?am tSe hy J^ohton For'Ssen biS gehered
cogitationihus suis quas cogitant 24. Quoniam, laudatur
se synfulle on gewilnunge his saeule 7 se J^e unrihte dec5 jyeccator in desideriis animaesuae ut qui iniqua gerit
he bytS gebletsod gremedse drihcten se synfullae efter
henedicetur 25. Irritavit dominum peccator secundum
micelnesse t msenigfeldnisse his yrres ne onseccS Ne
multitudinem irae suae non inquiret 26. Non
is god on gesih"Se his his wegces biot? besmitene on ^ghwylce est deus in conspectu eius jr;o/Z^t^t?^^^*r viae eius in omni
tyde bioS afyrred domaes fine of ansyne his aslre tempore Auferuntur indicia tua a facie eius om^nium
feonde his he wselt he cwsecS sodliche on
inimicorum suorum dominahitur 27. Dixit enim in
heorten his ic ne beom astired on gecynde into gecyonde corde suo non m,ovebor de generatione in generatione
buton yfele pses mutS of wyrgnisse 7 biternesse full
sine mala 28. Cuius os maledictio7ie et amaritudine plenum
is 7 of facne Vnder tungen his geswinc 7 sar he sitetJ
est et dolo Sub lingua eius labor et dolor 29. sedet
20. Aris, fin. let. er. Er. (se ?) bef. mon. beoS gedemed piode on er. prob. by Cor. 21. Er. aft. drihten. ess Icedend prob. by Cor. in pi. of er. /eiJ hyo prob. by Cor, on er. 22. gewito, fin. let. (n ?) er. Er. betw, />u and Jyor. -yhd on er, t on gerecvm add. by Cor. 23. 'From />onne to hy (1st) on er. prob. by the p. hand. />am Se hy in pi. of er. 24. Er. bet^ gewil-. Er. bef. his ; s from r and fin. let. er. From se />e to end of v. in pi. of er. 25. gremedce drihcten on er. synfallce, n on er. and fin. let. er. Er. aft. efter. onsecd, on- on er. and fin. let. er. 26, Er. aft, is. on on er. Er. betw. his and his. -oS (2nd) on er. From /ine to his (ist) on er. 27. beom, o wr. over the line, gecynde ; gecyonde, y prob. on er, in both cases. 2ii. ttyyrg-, g prob. from some other let.
PS. 9.] eadwine's canterbury psalter. 13
on searwum mid welegum on digelnesse J^e'S lie ofslea in insidiis cum divitibus in occultis ut interficiat
unscyldigne Eagan his on J^eerfen beseotJ he syrw'S
innocentem 30. Oculi eius in pauperem resjpiciunt insidiatur
on digelnisse swa swa leo on incleofe his he syrwS •\y in occulto sicut leo in cuhili suo Insidiatur ut
he gripe "Searfen gegripen J?earfen Jeanne he hine fram atyht hine rajnat 'pawperem rapere pauperem dum attrahit eum
on grene his geny]?ra'5 hine he onheldecS hine 7 gehreosecS 31. in laqueo suo humiliabit eum inclinabit se et cadet
ponne he wealdecS j^am "Searfen he cwgecS so'Slice on
dum dominabitur pauperi 32. Dixit enim in
heorten his ofergeten is god he acyrde ansyne hise }?iles corde suo oblitus est deus avertit faciem, suam ne
he geseo o'SS on ende Aris drihten god min 7
videat usqtie in finem 33. Exurge domine deus mens et
sy upahauen hand J^in ne ofergit ]:)u j^serfene on ende exaltetur rnanus tua ne obliviscaris pauperum, in finem,
Fore hwet bismrade se arlease drihtne cwetS soSlice on 34. Propter quid irritavit imjnus dominum dixit enim in
his heortsen ne seccS 1 myngetS god Jju gesyhst f>ecS
corde suo non requiret deus 35. Vides quoniam
J)u geswinc 7 sar besceawest f '5u selle hy on handum tu laborem et dolorem consideras ut tradas eos in m^anibus
f)inum J?e soSlice Isefed is J?earfene steopcilde }3u bist tuis tibi enim, derelictus est pauper pupillo tu eris
fultumiende J^u forbrytest J^es firenfullses eserm 7
adiutor 36. Conteris brachium peccatoris et
awyrgedes biS soht scild his ne onfunden bio's
maligni requiretur delictum eius nee invenietur 21.
drihten rixsej? on fcnesse 7 on worldse worlde J^iodse Regnabit dominus in aeternum et in seculum seculi perib-
forweorSa;)? of his eorj^aen Gewillnung 1 gyrnigge
itis gentes de terra eius 38. Desiderium
29, mid, d prob. from d. 30. Er. bef. dearfen. 32. an-, a prob. from o. 34. se arlease on er. -tne, t wr, over the line. secS, d from e ? 35. From gesyhst to besceawest in pi. of er. From p to steopcilde prob. in pi. of er. -cilde, OTig. = -cildum ? 36. pu forbrytest prps. on er. awyrgedes, y from i ; -des on er. From biti to end of v. in pi. of er. 37. worlde add. by Cor. ? 38. t gyrnigge add. ?
14 eadwine's canterbury psalter. [ps. 10,
J^eserfenae gyehirde drihten gewilnunge i gyrnenga heortan jpauperum exaudivU dominus desideria cordis
heore gehirde })in eserse To demene steopcilde 7
eorum exaudivit auris tica 39. ludicare jmpillo et
eadmodum fie na geteohige t togesette ofer f>et gemiclien humili ut non apponat ultra magnificare
hiue mon ofer eorSsen se homo super terram
10.
on drihten ic getryowe hu cwej)e ge minre sgeule 2. In domino conjido quomodo dicitis animae meae
aleor t flygan oner dune swse se spearwe For'Sa^n f)e
transmigra in montem sicut passer 3. Quoniam
sellungse fse firenfullsen 3e})eni8e}) herse bogaen gesdvwisep
ecce peccatores tetenderunt arcum ^;a7*a'ygrM%^
hierae flane on cocere Ipeite hie scotien on J)isternesse J?9e rihtsen sagittas suas in pharetra ut sagittent in ohscuro rectos
heortsen ForcSon f)9e 'Se \>\k fulfremodost hie tebrecon
corde 4. Quoniam quae perfecisti destruxerunt
esellungsB se so'Sfestsen wet dydo he drihten on his J^aem
iustus autem quid fecit 5. Dominus in templo
hselgaen temple drihten on heofone setle his eggen his on
sancto suo dominus in caelo sedes eius Oculi eius in
J^arfena beseotJ brsewes hise ahsia'S maenne sunu t beam paujyerem respiciunt palpebrae eius interrogant filios hominus
Drihten axaef> J>ae soj^festsen 7 f>ae aerleaesaen sof)lice |?a J)e
6. Dominus interrogat iustwm et imjnum qui autem
lufigaef) unrihtnesse he fioJ> t hatatJ his saewle He rinj?
• diligit iniquitatem edit animam suam 7. Pluit
ofer t^ae firen- \ senfullaen gegrine swae fires swefl'Srosm 7 gaest super peccatores laqueos ignis suljfhur et sjnritus
38. Er. bef. gyehirde; y from i\ e er. betw. r and d? drihten on er. gyrnenga heortan heore in pi. of er. ; y from e. Er. (he ?) bef. gehirde ; -de on er. 39. From -mene to togesette in pi. of er. ; geteohige, second g from e. Er. aft. pet. 7 er. bef. gemic-. 10. 2. ic getryowe part. cov. by d. ink.
Er. aft. scBule. From aleor to dune on er. Most of the words in the neigh- bourhood cov. by d. ink. 3. herce, e from i. flane in p. ink on er. cocere in p. ink on er. 4. He wr. over the line, marked to follow pm. Er. aft. se. toet prps. from pet ; er. aft. it. dydo, fin. let. prob. er. 5. Er. aft. on (2nd). heofone setle his on er. ; -fo- wr. over the line. Er. bef. and aft. egcBn. From on to ahsiaS on er. mcBnne, fin. let. (s?) er. 6. pa orig.pcB. haiaS on er.
7. He, e from some other let. on er. t sen- wr. over the line. Er. bef. gegrine. 'Orosm 7 in p. ink.
S. 11.] EADWINE'S CANTERBURY PSALTER. 15
j-sta 1 storm dael ceolos here For'Son j^e ryhtwis
procellarum ^;ars calicis eorum 8. Quoniam iustus
drihten y rihtwisnesse he lufode efennesse gesio]? his onsiene dominus et iustitiam dilexit aequitatem videt vultus
I andwlite
11.
haelne me do drihten forcSon J^e ateorede se hseli forcSon 2. Salvum mefac domine quoniam defecit sanctus quoniam
gewsenede sint sof)festnesse from msennse beeernum Idelnesse
diminutae sunt veritates a jiliis hominwm 3, Yana
hy sprsecan anre gewylc to nehstan his welere facne on locfuti sunt unusquisque ad proximum suum labia dolosa in
heorten 7 of heorten hyo sprfcon yfele Drihten forspille
corde et corde locuti sunt mala 4. Disperdat dominus
eaelle inwiddaen i facne welerses 7 Ipse yfelcwe]?enden tungaen universa labia dolosa et linguam maliloquam
Jjse c\vej?8ef) ure tungsen we mich'aef) ure weleraes from
5. Qui dixerunt linguam, nostram magnijicabimus labia nostra a
us sint hwilc is ure drihten For yrmj^e
nobis sunt quis noster est dominus 6. Propter miseriam
unspedigra t wedlum 7 giomrungum J^eserfnse drihten cwej? nu ic hiojmm et gemitum pauperum nunc exurgam dicit
arise Ic asette ofer help t halwendnesse mine getreowfullice dominus Fonam super salutare meum Jiducialiter
ic do on (Seems sprece drih[t]nes sprecha sysra seolfor
agam in eo 7. Eloquia domini doquia casta argentum
on fyre amered eorc5en aclensod seofonfaldlice Jju
igne examinatum terrae purgatum, septuplum 8. Tu
drihten geheseldest us 7 beweardest us fram cnyorisse cSisre on domine servabis nos et custodies nos a generatione hac in
From ysta to here in p. ink. 8. From ryhtwis to efennesse on er. ; riht-
wisnesse^ n from some other let. 11. 2. ateorede on er, by Cor. hcsli,
ioner; er. aft. tiie word. 3. 'Ftoto. anre io yfele in ^\.oi er. 4, t facne wr. over the line, 5. Er. aft. tungcen. 7 er. bef, ure. 6. yrmpe, e from some other let, unspedigra t add on er. ? 7 er. bef. t. Er. aft. -ungwm. pecBrfnce pi. ov. nunc but marked for transposition to pauperum. From Ic (2nd) to deem in pi. of er, and prob, orig, in the p. ink ; part, cov, by d. ink ; t wr. over the line, 7. This v. on er. 8. Er, aft. drihten. Er, aft. 7. From
beweardest to disre in pi, of er. prob. by Cor. on on er.
16 eadwine's canterbury psalter. [ps. 13.
ecnesse On ymbhwyrfte pdd serlesesse gsengseS efter
aeternum 9. In circuitu imjni ambulant secundum
)>inre heahnesse pu gemonigfyldes monnse besern altitudinem, tuam m^uUipUcasti filios hominum
12.
hu lange drihten ofergietst J?u me on ende of) hwet Usque quo domine ohlivisceris me in finem quousque
acyrrest tSu onsine Jjine fram me hu longe sette ic
avertis faciem tuam a me 2. Quam diu ponam,
gej^esehtunge on mine sseule on rainre heortsen sser j^urh consilium in animam meam dolorem in corde vneo per
dseg Of) wsenne bi(5 upahafen min fyond ofer me
diem, 3. Usque quo exdltahitur inirnicus meus super me
min driliten god locse on me 7 gehire me Onliht 4. res2nce et exaudi me domi7ie deus meus lllumina
mine eaegsen f>iles nefre ic aslsepse on desej^e fjetS
oculos meos ne umquam obdormiam in mortem 5. J^e
nefre ne cwecSe min fiond ic magude 1 swif)ige ongean quando dicat inimicus meus ^;reiJa?m adversus
him }3se f>e me e8erfof>ig8ef) t swencacS hie hyhtaf) \ blyssiecS gif eum Qui tribulant me exultabunt si
ic bio onstyred ic sof)lice on f)ine mildheortnesse
motus fuero 6. ego autem in tua misericordia
gehyhte Min heortse winsumaf) t blisse'S on f)ine helo
sperabo Exultabit cor meum in salutari tuo
ic singe drihtne se me selde gode 7 ic singe f>inum nomsen cantabo domino qui bona tribuit michi et psallam nomini tuo
}38em hihstsen altissim,e
13.
cw3e?5 se unwise \ unsnotrse on herte his nis god hy gewemmede Dixit insipiens in corde suo non est deus corrupti
ecnesse by Cor. 9. heahnesse on er, 12. Er. bef. ofergietst ; -st
prob. on er. me on prob. on er. hivet acyrred on er. Several words in the neighbourhood cov. by d. ink. 2. hu, h from something else. Er. bef. sette. o» (2nd) prob. on er. *«r, ei*. at end. />urh dceg on er. ; d from 9. 3. wcenne bid upahafen on er. ; f on er. of some other let. From me to drihten (v. 4) in pi. of er. 4. From locee to me (2nd) in pi. of er. Onliht mine on er. ecegcen oner. Er. aSi. /files, aslapee, let. er. immed. at end. 5. />eS nefre on er. ic magude, on er. -gean on er. -igcep, g wr. over the line, t swencati prob. add. f 6Zt/««feffprp8. add. %. -hyhteoner. -fffoner. selde, de oner. Er. aft. nomeen. 13. unwise t prob. add. From on to -lice in pi. of er.
PS. 13.] eadwine's cantekbury psalter. 17
synt 7 onscunigenlice hie sint t byo^ gewordene on hierae willsen sunt et ahominahiles facti sunt in voluntaiihus suis
Nis sef)e do god nis se o(^ on aenne Drihten
JVon est qui faciat bonum non est usque ad unum 2. Dominus
of heofone gelocede ofer mannae beaern pet he gesio gif is
de caelo j^^^P^^^^ super Jllios hominvm ut videat si est
ongetende t understawdende olplpe secende gode Eaelle
intelligens aut requirens deum 3. Omnes
fram ahyldaej? somed 7 on unnytenesse sindon gewordene nis declinaverunt simul inutiles facti sunt non est
se f)e do god ne is od$ to aene Openende is byrgen
qui faciat bonum non est usque ad unum Sepulchrum, patens est
ciolaen \ hracen hiorae tungaen heore facenfullice hy deodon atter guttur eorum Unguis suis dolose agebant venenum
nedrana under welerum heore f)aerae muS of awargednesse
aspidum sub labiis eorum, Quorum os maledictione
7 of biternesse ful is 7 hirae fet hraejje t snelle to et amaritudine plenum est veloces 2)edes eorum ad
aegiotaenae 1 to scedende blod Forbrytednesse 7 ungeselignes
effundendum sanguinem Contricio et infelicitas
on hierae wegum 7 sibbe weg hie ne oncneowon Ne is
in mis eorum et viam 2)acis non cognoverunt Non est
godes ege before^i hierae eaegum hie ne oncnewon eaelle J^a f»e
timor dei ante oculos eorum, 4. nonne cognoscent omnes qui
wircaef) unrihtnesse J^a pe forswelgaej? min folc swae mete operantur iniquitatem Qui devorant plebem meam si cut escam
hlafes gode hie ne gecygden 'Saer hie forhtodon f)er
2)anis 5. deutn non invocaverunt illic trepidaverunt timore ubi
ne nes naen ege For'Son god on cneowrisse rihtwisne
non erat timor 6. Quoniam deus in generatione justa
is gej)eahtunge wedlon Su gedrefdest fortSan god hihte his is est consilium inopis confudisti quoniam deus spes eius est
se (3rd) on er. Er. bef. cenne. 2. From on- to -dende on er. secende, nde prob. add. ffode, e prob. add. 3. fram a- prob. add. odd on er. Openende, -ende add. on er. ? t hracen add. ? From heore to deodon in pi. of er. nedrana on er. of aicaryednesse on er. by Cor. of (2nd) prob. add. ful is in pi. of er. hirce er. aft. is. t snelle prob. add. t to scedende prob. add. Er. bef. Mod. Forbrytednesse on er. prob. by Cor. heforen on er. of on ? Er. aft. ecegum. 4. />a orig. = pee (twice), hlafes prob. add. ; er. aft. it. 5. gode on er. deer on er. nes on er. 6. his er. aft. on. From tvedlon to is in pi. of er.
X8 eadwine's cantekbury psalter. [ps. 15.
liwilc selecS of syon helo isrsehelae ]?anne acyrre'S drihten 7. Quis dabit ex \s]ion salutare Israel dum avertit dominus
heftniej? his folces lacob blisssej) 7 gehyht ysrahel captivitatem plehis suae Laetetur iacoh et exultet israhel
14.
Drihten wylc eserdge}? on J^inre gesele t eardungstovve \ teld Domine quis hdbitdbit in tabernaculo tuo
oj^'Sse wylc restef> on J^inre hselgaen dune \ munte Se
aut quis requiescet in monte sancto tuo 2. Qui
ingej) buteen wemme 7 wyrc]? rihtwisnesse Se J>e
ingreditur sine macula et operatur iustitiam 3. Qui
sprycef) so]?festnesse on his heortsen 7 ne de]? inwyd t facn on loquitur veritatem in corde sua et non egit dolum in
his tungsen Ne dyde his niextsen yfel 7 edwit \ hosp ne lingua sua Nee fecit proximo suo malum et obprobrium non
anfeng ongean his niextsen To naehte h\p geled
accepit adversus proximum suum 4. Ad nichilum deductus est
on his gesihf)e se sewyrgedse so"Slice J^se pe drihten ondredgef) in conspectu eius malignus timentes autem dominum,
he hig gemuclac5 Se J^e swersej? his niextaen 7 hiene ne beswic'S magnificat Qui iurat 2>^oocimo suo et non decipit eum
7 his fioh ne selef> to westme oc^ to hyre 7 5. qui pecuniam suam non dedit ad usuram et
his Isec ne onfehf) ofer 'Sone unscyldygen Se fe f)9es dej? ne munera super innocentem non accepit Qui facit haec non
bitJ he astyred t gedrefed on ecnesse commovebitur in aeternum
15.
geheald me dryhten for'Son on )?e ic gewene 1 hihte ic cwif>e
Conserva me domine quoniam in te speravi 2. dixi
7. seletf, d prob. from n by Cor. on er. bef. ysrahel. ysi^ahel, fin. e er. 14l. lEr.hef. gesele. eardungatowe on er. tmunte &dd.hy Cot. 1 2. inge/>co\, by d, ink ; i on er. Er. aft. 7. rihtwisnesse on er. 3. t facn add. dyde on er. Er. aft. his. edwit t hosp on er. anfeng, a from 0 ; n from h and g on er. ongean his on er. 4. geled er. (of two lett. ?) at end. -edce, e wr. over the line. gemuclaS prps. add. Er. aft. his. 5. hyre, re wr. over the line, astyred by Cor. on er. ; y from i. 15. t hihte wr. over the line.
PS. 15.] eadwine's canterbury psalter. 19
mill drihten god J>u esert forS'sen minrae g5de J?u na domino deus mens es tu quoniam honorum meorum non
be'Saerft ]:»8e hgelgaen f)e on his eorSaen beocS hie wiindrisef)
indiges 3. Sanctis qui in t&rra sunt eius mirificabit
eselle mines wyllsen betwion hie Gemouigfealdode sint
omnes voluntates meas inter illos 4. Multijilicate sunt
sof)lice hire untrumnesse efter ^pon \>e hie efston Ic
enim injirmitates eorwm postea acceleraveriint Non
ne gesomnige hierse gemetinga 1 somnunge of blodum congregaho conventicula eorum de sanguinibus
ne ic ne bio gemindig hiorae nomsen J^urh mine weleraes nee memor ero nominum illorum per labia raea
drihten del minre erfeweardnesse / calices mines f)u 5. Dominus 'pars haereditatis meae et calicis mei tu
esert pe me gesettest t agefe yrfeweserdnesse mine Rapes
es qui restituisti michi haereditatem meam 6. Funes
me gefeollon on bryhtum 7 sof)lice yrfewardnes min bryhte ceciderunt michi in 2>'i^o,^claris et enim haereditas mea ^;rec?a7'a
is me Ic bletsie drihten pe me salde andgyt
est michi 7. Benedicam dominum qui michi tribuit intellectum
ofer f 7 o'S^ nyhte begripen me lendene mine
insuper et usque ad noctem incre2)averunt me renes m£i
Drihten ic foresceawode on minre gesihj?e simle forcSaen 8. Frovidebam dominum in conspectu meo semper quoniam
to "Ssem swi'Sran he is me f ic astyred ne beo for J^is
a dextris est michi nee commovear 9. Fropter hoc
gelustfullede min heorte 7 gefagenede tunge mine ofer f 7 delectatum est cor rneum et exultavit lingua mea insuper et
min flesc rest on hyhte For'Son f)u ne forletest
caro mea requiescit in sjye 10. Quoniam non derelinques
mine saewle on helle ne J?u ne selest J^inne hseligne to gesionne animam meam in inferno nee dabis sanctum tuum videre
gegrip i brosnunge CuJ^e J)u me dydest lines wegaes 7
corruptionem 11. JSotas michi fecisti mas vitae
2. J>ii (2nd), u prob. on er. na, orig. ncB. on er. aft. na ? betfcBrff on er. 3. Ms on er. Er. bef. eortfcen. heod prob. on er. betwion, n from h. 4. eftiton prob. add. gemetinga t somnunge in pi. of er. Er, bef. blodum. bio, fin. m er. ? nomcen, 0 in pi. ofer. let. 5. From erfe- to mines by Cor. in pi. of er.? -ettest t agefe prob. by Cor. mine on er. 7. begripen me lendene in pi. of er. 8. foresceawode in p. ink. From swiSran to beo in pi. of er. ; beo, e from i. 9. -fullede, fin. e in pi. of er. lett. gefagenede tunge in pi. of er. ofer on er. hyhte, y from i. 10. pinne, e on er. and n (2nd) prob. from u by d. ink. -igne on er.
C 2
20 eadwine's canterbury psalter. [ps. 16.
f>u me gefillest of blisse mid aiidwliten J?ine gelustfulnesse on adimplebis me laetitia cum vultu tuo delectationes in
J>ine swi)?r8en of)(5e on ende (lextera tua usque in jinem
16.
gehyr drihten mine ryhtwisnesse begem \ beheaeld mine Exaudi domine iustitiam meam intende deprecationi
bene mid Earum onfoh min gebed na on welerum
meae Aurihus jyercipe orationem, Tneam non in Idbiis
facenfulle of andwlitum |?inum minne dom yppsejp mine
dolosis 2. de vultu tuo iudiciujn meum prodeat oculi
egsen gesiof) efennesse })u afandudest mine heortsen /
Tnei videant aequitatem 3. Prohasti cor meum et
)3u neosodest me on niehte mid fire ameredest ]>u me i streddest visitasti node igne m.e examinasti
7 ne is gemet on me unrihtwisnesse pe^ ne sprece
et non est inventa in me iniquitas 4. Ut non loquatur
min muf) majnnse weorcum for wordum J^inrse welerse ic OS meum opera hominum propter verba lahiorum tuorum ego
gehyold heserde wegas Fulfi'eme mine stepses on J^inum
custodivi vias duras 5. Perjice gressus meos in semitis
stigum Jjct ne sien astyred swaSu mine Ic clipie
tuis ut non moveantur vestigia mea 6. Ego clamavi
forSon lp\i me gehieidest god bnhyld J^ine esersen to me / quoniam exaudisti me deus inclina aurein tuam michi et
gehiere mine word gewunderlyc j^ine mildheortnesse ]?e
exaudi verba mea 7. Mirifica misericordias tuas qui
haele gedest hyhtende on Se fram witSerstondende
salvos facts sper antes in te 8, a resistentibus
Ipinre swif>ren geheaeld me drihten swse pser^e sione cages under deccterae tu^e Custodi me domine ut ^;M^;i7Zam oculi sub
11. From mid to -nesse in p. ink prob. in pi. of er. ende, init. let h er. ? 16. -wisnesse on er. 7nid in p. ink. na in p. ink on er. welerum facenfulle in p. ink on er. 2. From of to />inum in p. ink on er. 3. -andudest on er. neo»-, e from i. gemet, fin. lett. er. j er. bef. on. -wis- wr. over the line. 4. Er. aft. m>t/>. Er. aft. for. Er. bef. ic. -yold on er. ? 5. Er. bef. ne. astyred, fin. let. er. Er. aft. mine. 6. -dest on er. onhyld, y from i and fin. let. er. 7. gewunderlyc, ge on er. ; -erlyc in pi. of er. />ine, e prob. in pi. of er. -st prob. on er. hyhtende on tie in pi. of er. 8. First two words part. cov. by d. ink. Er. aft, pinre. swipren, n add. sione cages in pi. of er.
PS. 16.] eadwine's canterbuky psalter. 21
l^inrse fij^rae scsede gescylde me frgem onsiene serlesesrae
umbra alarum tuarum protege me 9. a facie impiorum
]?8e me swencton Mine fiend mine sseulee ymseaeldon qui m,e afflixerunt Inimici m^i animam Tueam, clrcundederunt
fetnisse t rysl heore hio betiendon t belucon 1 ymbelicton mu]? 10. adipem suum concluserunt os
heore spree on ofermodinesse 1 on oferhydo utaewurponde
eorum locutum est in su2)erbiam 11. Proicientes
me nu ymbseaeldon me on eor'Ssen hie sesettaen hirae eaegaen me nunc clrcundederunt me oculos suos statuerunt declinare
to aheldene hye onfengon me swae gsere lyo to ]?ere
in terram 12. Susceperunt me sicut leo paratus ad
hlowe t reaflace 7 swae swae )?§re leon hwelp eaerdiaeude bio's on jyredam et sicut catulus leonis hahitans in
gehildum \ holuwi Aris drihten forecum hie 7 forwyrf
abditis 13. Exurge domine preveni eos et suhverte
hie 7 genere 1 alys mine ssewle fraem J)aem eaerleaegae eos eripe animam meam ab impio
sword \ meche minrae fiondae of )?inre haendae Drihten
frameam 14. inimicorum de manu tua Domine
fraem feawum of eor^an todief hie 7 underga by on life a paucis a terra dispertire eos et subplanta eos in vita
heore Of {jinum behyddum gefylled is hierae wambe ijysorum De absconditis tuis adimjdetus est venter eorum
hy S3^nt gefellede of fetnesse 1 of swinisse t fulnisse 7 hy lyfdon saturati sunt porcina et reliquerunt
J»ae tSer ofer weron hire lytlingum \ cyldum Ic sof)lice
quae superfuerunt parvulis suis 15. Ego autem,
mid so]?festnesse ablice i o'Siwe on f)inre gesih})e ic bio gefylled cum iustitia apparebo in cons2)ectu tuo satiabor
jjoune geswotolot5 biS )?in wuldor dum manifestabitur gloria tua
9, Er. aft. J><b. Er. bef. and aft. swencton. fiend, e from % by orig. scribe. Er. aft. -don. 10. fetnisse t ryd on er. From t he- to -nesse prob. in pi, of er. of er. bef. on (ist). 11. Er. (hie?) bef. ut- ; -de add. Er. bef. ymh-.
7 er. bef. on. aheldene on er. 12. Er. bef. and aft. gcBre. hlowe, w prob. from /. t reaflace add. hwelp, two fin. lett. er. -cende, let. er. betw. ce and n; pvoh. orig. ecerdicej} ; -nde biod by Cor. 13. forwyrf, fin. let. (e?) er.
sword on er. 14. From feawum to heore in pi. of er. hehyddum on er. Er. aft. w. From wamhe to J)ce in pi. of er. t (last) wr. over the line. 15. ablice t oQiwe on er. geswotolod on er. ; man er. betw. ge- and -sw-.
22 eadwine's canterbuky psalter. [ps. 17.
17.
ic lufie "Se drihteu mine megne drihten J^u esert
2. Diligam te domine virtus mett 3. dominus firma-
min trymnes j min gescyld 1 gehyht 7 min friolsend \ alysend min mentum meum et refugium meum Et liberator mens deus
god min gefylstend i fultumend 7 ic gehihte on hiene Min meus adjutor mens et sperabo iri eum Protector
scildend 7 horn hsele minne fultumend 1 gefelstend min meus et cornu salutis meae adiutor meus
heriende ic gecige drihten 7 frsem minum fiondum ic bio 4. laudans invocabo dominum et ab iniinicis meis salvus
hsel me ymbseseldon desej^es geomrung 7 f)9e burnan
ero 5. Circumdederunt me gemitus mortis et torrentes
unrihtwisnesse me gedrefdon helle saer hie me
iniquitatis conturbaverunt me 6. Dolores inferni circum-
ymbsealdon 7 me forecomon deaejjaes gegryno 7 on geswince
dederunt me prevenerunt 7ne laquei moHis et 7. in tri-
\ eserfoj^nesse minre ic gecigede drihten 7 to gode mine bulatione mea invocavi dominum et ad deum m£um
ic cleopode 7 he gehierde mine stemne of his ]?8en hselgsen clamavi Et exaudivit de templo sancto suo mcem
temple 7 mine clipunge on his gesihj^e ingeode on his meam et clamor meus in conspectu eius introivit in aures
euerseu And astyred is eorj^e 7 forhtsede i beuede 7
eius 8. Et commota est et contremuit terra et
grundwealles \ dunse gestsejjelungse siondon gedrefede 7 onstyrede fundamenta montium conturbata sunt et commota
forf)on f)e god him is yrre Astagh smic 1 rec on
sunt quoniam iratus est eis deus 9. Ascendit fumus in
his yrre 7 fir byrnef) of his onsieue Onheledse sient gledsB ira eius et ignis a facie eius exardescit Carbones succensi sunt
17. 3. t alysend wr. over the line, gefylstend prob. on er. gehihte prob. on er. Er. aft. scildend. horn hcele prob. in pi. of er. 7 er. bef. minne. t gefel- stend wr. over the line in p. ink. Er. aft. min. 4. ic gecige on er. Er. bef. froem. 6. Er. bef. m^. decepes geomrung on er. human unrihtwisnesse on er. ; n of -nesse from some other let. 6. 7 (2nd) has a line drawn through
— for er. ? The Latin et in tri- is also on er. in d. ink. 7. gehierde^ d from e and e add. 7 er. bef. ingeode ; o on er. (of }) ?) and de add. 8. And, A
from o by d. ink. -(xde, d from e and e add. 7 grundwealles prob. add. ^. Astagh oner. Er. bef o». Er. bef.^r. of on ev.
PS. 17.] EADWINE's CANTEKBURY PSALTER. 28
from him 7 he onhylde)? heofonses 7 adun astah 7 dimnesse
ah eo et 10. inclinavit caelos et descendit et caligo
under his fotum 7 he eestag ofer cheruphin 7 he fleah
sub 2)edibus eius 11. JSt ascendit super cherubin et volavit
7 he fleah ofer windse heanesse i fif>r8es 7 he gesette
volavit super 2)ennas ventorum 12. Et 2^^^'^^^
J^ystro his digelnesse on ymbhwyrfte his eardiingstowe tenebras latibulum suum in circuitu eius tabernaculum eius
Seosterfull weter on genipum t wolon lyfte legrescas
tenebrosa aqua in nuhibus aeris 13. Frefulgorae
on his gesihf)e nipu \ wolon faerdon hegle 1 yft 7 fyres in conspectu eiiLS nubes transierunt grando et carbones
gleden 7 denede t Jjunerode of heofonse drihten 7
ignis 14. Et intonuit de caelo dominus et
se heahesta gef i selde his stemne he sende flane his
altissimus dedit vocem s^uam 15. Misit sagittas
\ strelse 7 he hi tostencte legte i legrescas he gemonigfseldse 7 suas et dissijyavit eos fulgora multiplicavit et
gedrefede hie 7 stywdon i ataudon wetrse wyllees 7
conturbavit eos 16. Et apparuerunt fontes aquarum et
awrigene synt grundweallas ymbhwyrftes eort^an Drihten from revelata sunt fmidamenta orbis terrae Ab irwrei)atione
J^inrse j^rgegunge of oneJ?gunge gsestes yrres "Sines he asende tua doniine ab insjnratione spiritus irae tuae 17. Misit
of heahnesse 7 me onfeng 7 me genaem of manege
de summo et accepit me et adsum2)sit me de multitudine
wetere hegenerede me of fyondum mine Sam strengestuw
aquarum 18. Eri2)uit me de inimicis meis fortissimis
7 fram tSyssum J?e hateden me forf>sem J^e hi strsengode weron et ab his qui oderunt me quoniam confortati sunt
10. adun astah on er. in another hand, dimnesse prob. in another hand. under on er. Er. aft, Ms. 11. cestag part, on er. Jleah on er. (twice). t er. aft. windce. 12. gesette, first t wr. over the line, digelnesse on ymh-
prob. add. '^x.^it.-liwyrfte. ear dung stow edeost erf ull oner. 13. legrescas on er. ; er. aft. it. Er. aft. wolon. -don on er. hegle, g from some other let. by orig. scribe, -en on er. 14. denede t punerode prob. in pi. of er. -on(B, fin. s er. drihten 7 se heahesta on er. Er. aft. gef. selde, d from some other let. and e on er. 15. sende, fin. let. prob. er. flane prob. add. Er. aft. t. tostencte, fin. te prob. on er. legrescas prob. on er. genionigfceldce,ge- wr. over the line and fin. let. er. Er. aft. this word, -de prob. in pi. of er. let. 16. ataudon on er. wyllces er. (laes ?) betw. I and I. From -Ices to
eordan by Cor. of onepgunge on er. Er. sSi. yrres. dines part, on er. 17. he asende of heahnesse on er. Er. aft. of (2nd), wetere on er. 18. he on er. From fyondum to me (ist) in pi. of er.
24 eadwine's canterbuky psalter. [ps. 17.
ofer me hy Me forecomon on dege minre geswincednesse
suj)erme 19. Prevenerunt me in die afflictionis meae
7 drihten is geworden scyldend min y he geledd^ me
et factus est dominus jyrotector mens 20. et eduxit me
on tobredednesse halne he me dyde forSsen J^e he wolde me in latitudinem salvum me fecit quoniaTn voluit me
7 me geeaedlesenyde \ ageald drihten efter minre rilit- 21. JEt retrihuit michi dominus secundum iustitiam
wisnesse j efter unscyldinesse minre hsendse me meam et secundum innocentiam manuum mearum re-
geedleaensede 1 ageald ForSsen ic geheold wegas drihtnes
tnbuit michi 22. Quia custodivi vias domini
ne arleaslice ic dyde fram g5dvm minuw Forf)8en eaellse
nee impie gessi a deo meo 23. Quoniam omnia
his domses on minre gesig]?e sint aeure 7 his rihtwisnesse iudicia eius in cons])ectu meo su7it semper et iustitiam eius
ic ne anedde from me 7 Ic bio unwemme beforsen him
non repjmli a me 24. Et ero immaculatus coram eo
7 ic me geheselde from minre unrihtwisnesse 7 drihten
si observavero me ah iniquitate mea 25. Et retrihuit
me edlesenae]? efter minre rihtwisnesse 7 efter on- michi dominus secundum, iustitiam meam et secundum in-
scy]:»enesse \ unscyldgunge minre hsendse on his esegnse nocentiam manuum mearum, in conspectu
gesihj^e Mid hselgum h&elig ^pn bist 7 mid were
oculorum eius 26. Cum sancto sanctus eris et cum viro
imscyldigum unscyldig t5u beost 7 mid gecorene gecoren
innocente innocens eris (27.) et cum electo electus
Ipu beost 7 mid ferhwyrfeduwi ])u beost forhwyrwed Fortran
eris et cum perverso subverteris 28. Quoniam
f)U folc eadmod hal dest 7 eagan ofermodre f>u geni- tu j)0]mlum humilem salvum fades et oculos superhorum humi-
19. geswivced-, -ed wr, over the line, min on er. 20. 7 he on er. me on er. From tohred- to next me on er. Er. aft. last he. 21. -yde on er. t
ageald prob. add. rihtwis- on er. unscyldinesse, first fonr lett. cov. by d. ink ; rest of word on er. -de on er. t ageald prob. add. 22. />e er. aft. Fordcen. -eold on er. From ne to minum in pi. of er. 23. ware by Cor. ;
init. let. (h ?) er. rihtwisnesse on er. anedde on er. 24. hio, fin. let. prob. er. 2.5. rihtvnsnesse on er. Er. aft. efter. t v,t\scyldgunge add. 26.
Er. aft. Mid. were on er. From -Idigum to heost prob. in pi. of er. (27.) From 7 to gecoren prob. in pi. of er. 28. From ForSan to -arast in pi. of er. t cedmedest add.
PS. 17.] eadwine's canterbury PSALTER?^^;i4t!£yiM^>:^
t^arast 1 sedmedest Forp)oii pu onlyhtes mine blecernae
liabis 29. Quoniam tu illuminas lucernam
i leohtfet mill drihten god onlyhte swartunge I j^istro mine meam domine deus mens inlumina tenebras meas
FoitSeen frsera ]?e ic beo genered frsem costungura / on 30. Quoniam a te erijnar a teTriptatione et iri
minum gode ic ofergange }?one weaell Min god uubesmiten
deo meo transgrediar murum 31. Deus mens injpulluta
his weg drihtnes gesprecse of fyre amered he is scildend via eius eloquia domini igne examinata 2^^^^^^^^'^ ^^^
eselrse J^serse j^e on hine gehopan For'Ssen hwylc god is
omnium sperantium in se 32. Quoniam quis deus
butsen drihten oYpe, hwylc god biitsen uriim gode 2)reter dominum aut quis deus jpreter deum, nostrum,
god se begyerde me of megne 7 gesette unwemne 33. Deus qui precinxit me virtute et 2>osuit inmacuZatam
minne weig Se fulfremed mine fet swse swge
viam Tneam 34. Qui perjicit ^^ec/es meos tanquam>
f>8es heortes 7 ofer heahnesse he gesette me Se )?e lere]? minse
cervi et super excelsa statuit me 35. Qui docet manus
hasndse to gefiohte 7 he gesette swa swa erenne \ cyperene bogsen meas ad prelium et posuit ut arcum aereum
minum eserraum 7 )?u seseldaes me gescildnesse f)inre
hracJiia msa 36. Et dedisti michi protectionem salutis
helo 7 J?in swij^re me onfeng 7 lar J^in hyo me lerde
tuae et dextera tua suscepit me et disciplina tua i2)sa me docuit
f)u gebreddsest mine stepses under me 7 ne sindon geuntromode 37. Dilatasti gressus m,eos Sfahtus me et non sunt injirm,ata
mine sw8ef)u ic fylge ) elite minum fiondum 7 ic ge-
vestigia mea 38. Perseqaur ininiicos meos et Gom2)re-
grype hie 7 ic ne gecirrse ot5t5 hye geteorieS ic swence
Twndam illos et non convertar donee dejiciant 39. adJiigaTn
30. Er. aft.jrroem(2nd). ofergange on qt. 31. unbesmiten,^ii.eeT.^. weg, fin. -ces er. ? of wr. over the line, -hopan by Cor. in pi. of er. ; ' ? something ' er. aft. this word. 33. se on er. begyerde, y from i by d. ink and a fin. let. er. 34. Se on er, -med, fin. e er. An er. under heortes. heahnesse he on er. 35. he on er. ge>tette, fin. let. er. ? swa swa add. t cyperene add. 36. Er. bef. and aft. y (3rd). Er. aft. lar. hyo on er. -de in pi. of er. 37. -dtest, d wr. over the line and t add. by Cor. under on er. 38. Er. bef. ic. t ehte add. Er. (hie ?) aft. ic. y er. bef. hie. y ic add. gecirrce, ge- prob. pref. by Cor. ; fin. let. er. ; orig. prob. acirrm-. odd hye geteoried by Cor. in pi. of er.
2^6 eadwine's canterbury psalter. [ps. 17.
hye ne hye ne magen standen hie gefesellaef) under minum fotum illos nee ^^oitteritn^ stare Cadent suhtus 2^^des meos
and megne pn me begierdes to gefiohte Ipu underwyrtwseledsest 40. et jprecinocisti me virtute ad helium Subplantasti
eselle onarisende on me under me 7 minum fyondum
omnes insurgentes in me suhtus me 41. et inimicorum meorum,
J?u me seaeldest bsecc 7 liatiende me J^u forspildest hie
dedisti michi dorsum et odientes me disjperdidisti 42. Clam-
clypodon t cigden nes se hsele gedyde to drihtne ne averunt nee erat qui salvos faceret ad dominum nee
he hie ne geherde 7 ic hie geweenige swee Ipet dust
exaudivit eos 43. Ut comminuam illos ut jmlverem
from onsine f>es windes 7 swse J?8et fen 1 lim pserse strsete ic liie ante faciem venti ut lutum platearum delebo
adylge pu Generest \ alysest me of folcae wif)ercwedohiesse t
eos 44. Erijpies me de contradictionihus
wi'Sersacum J^u gesetst me on J^iode hesefod Ipet folc
populi constitues me in cajmt gentium 45. Populus
f>e ic ne oncneow me J^eowaede from esersense gehlyste t hiernesse quern nan cognovi servivit michi ahauditu auris
me gehlyste fremdsen besern me syndon liogende
ohaudivit michi 46. Filii alieni mentiti sunt michi
fremdsen besern synt eseldigende 7 hy haltodon from hierse filii alieni inveterati sunt et claudicaverunt a semitis
siSfatum Dryhten liofeef) 7 min god is gebletsot 7
8uis 47. Vivit dominus et henedictus deus meus et
sy upsehafen god helo min god \>\x Se me selest
exaltetur deus salutis meae 48. Deus qui das vindictam
39. From swence to standen in pi. of er, by Cor. under on er. minum cov. by d. ink. 40. and, a from 0. Er. bef. gefiohte. From on- to under in pi. of er. by Cor. 41. Er. aft. 7. -est, t prob. add. by Cor. Er. aft. this word.
From b(sec to me in pi. of er. Er. aft. pa. -est, t prob. add. by Cor. 42.
clypodon t add. cig- cov. by d. ink ; -den prob. add. on er. nes cov. by d. ink. se in d. ink, with er. aft. it. Er. bef. to. geherde, -de by Cor. on er. 43. -ige, g from e. 7 er. bef. swce. fen ?add. stroete on er, 44. />u prob. pref. by Cor. -est (ist), -st prob. add. by Cor. t alysed add. by Cor. ; mis- placed in MS., but marked to follow Generest. t widersacum add. gesetst, st add. on er. 45. /e, fin. t er. ? ic prob. add., a second ic being er. aft. it. 'de add. on er. -hlyste t add. gehlyste (2nd) by Cor. on er. 46. Er.
(J>8e ?) bef. fremdwn (twice), -igende, g from e. hy haltodon by Cor. on er. eiOfatum in pi. of er. by Cor. 47. 7 sy add. in pi. of er. -aferi, a from e
by Cor. ; n adjl. on er. min, fin. let. er. 48. He add. over the line.
PS. 18.] eadwine's canterbury psalter. 27
wrece 7 under'Seodest folc under me Drihten is min friolsend michi et suhdidisti fojpulos sub me Liberator mens
\ alysend of tSeodum yrsiendum 7 fram onarisendum on
dominus de gentibus iracundis 49. et ab insurgentibus in
me ))u upaliefst me 7 fram were unrihtwisum f>u generest me Tne exaltabis me a viro iniquo eripies me
For]?on on folce drihten ic f>e ondette 7 on f)inum nomsen 60. Propter ea confitebor tibi in pojmlis domine et nomini tuo
sealm ic J?e singe Gemycligende helo his kyninges 7
psalmum, dicatn 51. Magnijicans salutare regis i2)sius et
doende his cristes mildhertnesse dauide 7 ssede his otS^e on faciens misericordiam christo suo dauid et semini eius usque in
worolde saeeulum
18.
heofones sesegsej? t bodietS godes wuldor 7 weorc
2. Celi enarrant gloriam dei et opera
his hseudae cyfsef) t bodiaS trvmnesse t sta'Sel t fesnesse manuum eius annuntiat jwmamentum
Se deig of f)em dege belce'5 word 7 seo nieht ]?ere nieht
3. Dies diei eructuat verbum et nox nodi
gecyj^e'S t bycnej) ingehyg'S 1 wit 1 wisdom Ne sindon
indicat scientiam 4. Non sunt
gespreca ne word j^serse ne biof) gehired hierse stemnse
loquele neque sermones quorum non audientur voces eorum
On eselrse eorSaen utgeode sweg heore 7 on endes 5. In omnem, terrain exivit sonus eorum et in fines
ymbwyrftes eor'San word heora On sunnsen he gesette
orbis terrae verba eorum 6. In sole posuit
his geteldunge t serdunge 7 he swse se brydgumse for|?- tabemaculum suum et ipse tanquam sponsus pro-
-derdeodest add. on er. Er. bef. folc wh. has fin. e er. me add. on er. From t to end of v. added in pi. of er. 49. Fi'om begin, of v. to generest add. in pi. of er. ; -riht-, t ^vr. over the line. 50. Er. aft. on (ist). sealm add. in pi. of er. 51. dauide on er. by Cor. scede his o&de on er. by Cor. 18. 2.
heofones add. ? t bodied add. Er. bef. cypcep. t bodiad add. part, on er. trv-, V from y. t stadel add. by Cor. t fesnesse by Cor. in pi. of er. 3. Se deig by Cor. in pi. of er. belced add., prob. part, on er. From 7 to gecyped by Cor. on er. From hycnep to wisdom add. in pi. of er. 4. gespreca, a orig. ce ? ; fin. let. prob. er. Er. aft. ne. Er. immed. bef. pcerce. gehired, fin. let. er. ? 5. utgeode add. on er. From heorc to heora add. in pi. of er 6. hQ gesette add, on er. -teldunge add. on er. t cerduiige add.
23 eadwine's cantekbury psalter. [ps. 18.
gongende of his brydbure 1 gyftbure he wiusumaecl^ t blitsode cedens de thalamo suo Exultavit
swse swse etenaes weg to iernenne from heofones hihj^o
ut gigans ad currendam viam 7. a summo caelo
utgang his / edryne 1 gencyr his o'ScSe to heahnesse his egressio eius et occursus eius usque ad summum eius
nis se "Se bine behyde fram hetan his Drihtnes fe
Tiec est qui se abscondat a calore eius 8. Lex domini
ungripendlic is to gecierrenne saule cy)?ues i witnesse drihtnes inreprehensihilis couvertens animas testimonium domini
getrewful wisdom geserwiende litlingum 1 childvm Drihtnes Jidele sapientiam jprestans parvulis 9. lustitiae
ryhtwisnesse ryhta geblissiende heortsen bebod drihtnes domini recte laetijicantes corda freceptum domini
bryht onlyhtende eeegaen Drihtnes hselgse §ge
lucidum inluminans oculos 10. Timor domini sanctus
jjurhwunsef) ceworoldse worlde godes domas soj^e gerihtwisede jpermanet in seculum seculi indicia domini vera iusti/icata
on by sylfe GegyrnendHce ofer gold 7 swi(5e dior-
in semet ijysa 11. Desiderabilia super aurum et lapidem
wicr'Sne stsen 7 swetrsen ofer hunig 7 biebresedthvnicamb 2)reciosum multum et dulciora super met et favum
witodlice 7 'Seow Sin gehylt by on geheordnesse \ to 12. Nam et servus tuus custodiet ea in custod-
bewitena t5a edlesen mi eel hwylc ongitt gyltes t scyldes
iendo ilia retnbutio multa 13. Delicta quis intelligit
from minum dieglum geclensse me dryhten 7 from
ah occvltis meis munda me domine 14. et ah
fremdum ara J^iimm J^eowe Gif min by ne biof) weaeldaend alienis parce servo tuo Si mei non fuerlnt domiiiati
bure t gyft- add. -hure (2nd) cov. by d. ink. t blitsode by Cor. wr. over the line. Er. bef. and aft. weg. 7. From utgang to gencyr add. in pi. of er. From o6de to end of v. add. in pi. of er. 8. Drihtnes, e er. betw. t and n. -lie add. From saule to wisdom add. in pi. of er. -de add. on er. litlingum t childvm add. prob. in pi. ofer. 9. ryhttvisnetise, ryhta add. in pi. ofer.
to er. bef. geblissiende ; -de add. on er. (of ne ?). behod add. on er. Er. aft. drihtnes. bryht onlyhtende add. in pi. of er. 10. Er. bef. hcelgcp.. -riht- on er. Er. bef. on. hy, y on er. t^ylfe, e in pi. of er. 11. -gyrnendlice add. on er. awjGe add. on er. ; 7 er. aft. it. -ne on er. stwn, two tin. lett. (es ?) er. ; er. aft. this word, hunig, two fin. lett. (es ?) er. t hvnicamb by Cor. in pi. of er. 12. From witodlice to on by Cor. in pi. of er. edlecon, a tin. er. prob.
made. IZ. ongitt gyltes oner, t scyldes add. 14. 7 oner. Er. (J)8em?) Hft. from, /remdum, -em- on er. tnin, fin. e er.
PS. 19.] eadwine's canterbury psalter. 29
ponne ic bio ungewemmed 7 ic beo clensod from scylde t gyltum tunc inmacidatus ero et emundabor a delicto
tSam mestan 7 biof* fjette gelicieS sprecse mines
maximo 15. Et erunt ut complaceant eloquia oris
mu]?es 7 smesewung \ gemind niinre heortsen on Jjinre gesih)?e mei et meditatio cordis mei in conspectu tuo
simle Drihten gefelstend min 7 alysend min sem.per Dmnine adiutor mens et redemptor meus
19.
Gehere )?e drihten on dege f>inre geswencnesse gescylde f>e 2. Exaudiat te domi7ius in die trihulationis protegat te
nomse isecobes godes he ASende ]:»e fultum of hselgum
nomen del iacob 3. Mittat tihi auxilium de sancto
7 of syon 1 heahnesse he behealde J?e he Gemyndig sie
et de Syon tueatur te 4. Memor sit
eselre j^inre onseigdnesse 7 )?in offrung \ onseigdnesse fett sie omnis sacrijicii tui et Iwlocaustuin tuura p)inguefiat
Sel!e ])Q drihten efter J^inre heortsen 7 esel ]?in 5. Trihuat tihi dominus secundum cor tuum et omne con-
gejjeseht he getrymme We blissiae)^ on J?inre helo 7 on
silium tuum confirmet 6. Laetahimur in salutari tuo et in
drihtnes namsen ures godes we beotS gemielode drihten
nomine domini dei nostri magnificabimur 7. Imfleat
gefylle esellse J^inse bense \ gyrnenga nu ic oncneow forJ?gen dominus OTunes p>etitiones tuas nunc cognovi quoniam
halne gedej? drihten kyning t criest his geherej? hine of
salvum faciei dominus christum suutyi et exaudiet ilium de
his hselegse heofone on his miehte \ anweldum helo his swyf)re celo sancto suo in |;o^en^ai(i6«^5 salus dextera eius
J?a \ hy on wenum \ rynum 7 hy on horsum we sojjiice on 8. Hi in currihus et hi in equis nos autem in
7 ic heo on er. dam mestan on er. 15. Er. bef. gelicied ; -3 on er.
sprecce, init. ge- er. 19. 3. he pref. later. Er. aft. faltum. hcelgum, -um on er. t heahne'^se he behealde on er. 4. he pref. later. Er. aft. sie. -gdnesse (2nd), g from d ; d from some other let. ; er. betw. d and n. b. J)e on er. ecel, a fin. er. made. />in, fin. e er. gepeceht, er. at end (unge ?). -me on er. 6. namcen, a on er. ures, r from some other let. ; let. er. betw. r and e ; orig. = usses ? heotS gemic- on er. 7. gefylle, fin. let. er. gyrnenga wr. over the line, oncneoiv = orig. oncneawe ? Er, aft. forJ)cen. MS. halue not halne ; a orig. ce. drihten on er. 7 er. bef. his ; s in pi. of er. geherep, i er. betw. h and e ; of er. aft. this word, hine on er. hceleg(B, fin. let. (n ?) er. Er. bef. on. 8. pa, orig.=/«?. t hy wr. over the line. From on (ist)
to hormm add. in pi. of er.
30 EAD wine's canterbury psalter. [ps. 20.
drilitnes nomsen ures godes hed^ gemiclyde hi sjmt
nomine domini dei nostri magnijicabimur 9. Ijysi ohligati
gewric5ene 7 gefeollen we soflice serysse]? 7 ryhte sunt et ceciderunt nos vero resurreximus et erecti
biof) gewordene drihten gedo f)one kyning h seine 7
sumus 10. Domine salvum fac regem et
gehiere us on degge on t5am \>e we gecygen t clipien f)e exaudi nos in die in qua invocaverimus te
20.
Drihten on J^inum megne se kyning blisseef) 7 ofer hsele Domine in virtute tua laetabitur rex et super salutare
pine wynsumsede i blissade swif)e \ 'Searle Gewil-
tumn exuUavit vehementer 3.
nunge t gyrniyjge his ssewle J^u him seaeldest 7 fram wyllsen Desiderium anime eius tribuisti ei et voluntate
his welere 1 lippe fu hine ne becyredest i bepehtes ForSaen
labiorum eius non fraudasti eum 4. Quoniam
Jju forecome hine on J)inre bletsunge swetnesse \>u settest on prevenisti eum in benedictione dulcedinis posuisti in
his hesefode helm 1 coruna of J^sem diorweor]:)est8en stsenum capite eius coronam de lapide pretioso
Lyf he bed fram ])e 7 pu seaeldest him langnisse dage 5. Vitam jyetiit a te et tribuisti ei longitudinem dierum
on worold aworlc^e Micel is his wuldor on f)inre helo
in saeculum saeculi 6. Magna est gloria eius in salutari tuo
wuldor 7 micelrie wlite Su asetst ofer him For'Son
gloriam et m,agnum decorem inpones super eum 7. Quoniam,
f>u hine selest on bletsunge on world aworlc^e pu hine geblisssest dabis eum in benedictione in seculurn saeculi laetijlcabis eum
on gefesen myd ]?inre onsine \ andwlitan Forf»sen J)e se kyning
in gaudio cum vultu tuo 8. Quoniam rex
nomcen, o from some other let. leotS, e wr. over the line, -de on er. 9. -writiene oner, -feollen on er. ; o from something else ? 10. From degge to end of V. in pi. of er. 20. 2. hcele />ine on er. -de (ist) prob. on er.
7 hlissade prob. add. swipe t add. by Cor. 3. -est, t (twice) prob. by Cor.
Er. aft. fram. welere t lippe in pi. of er. t bepehtes add. by Cor. 4. -come hine on er. /dnre underlined in MS. helm t add. by Cor. 5. Lyf, fin. -es
er. fram J>e 7 /it on er. him langnisse on er. 6. Er. aft. wuldor (ist). asetst, a- on er. ; -st on er.
PS. 21.] eadwine's canterbury psalter. 31
gewenelp 1 hyhtecS on drihten 7 on f>es hihstsen mildheortnesse sperabit in domino et in misericordia altissimi
he ne bif> onwended t astyred bio gemet J)in hand esellum
non commovehitur 9. Inveniatur manus tua omnibus
J?inum fyondum J)in swij^rse gemete eselle ]:»a f)e fiogsej? t hatedon inimicis tuis dextera tua inveniat omnes qui te oderunt
f>u hie gesetst swse swa fyr'Solle fyres on tyde J^inre onsine
10. Pones eos ut clihanum, ignis in tem^iore vultus
\ andwlite dryhten on his yrre gedrefj? hie 7 fyr hie forswylgf) tui dominus in ira sua conturhahit eos et devorabit eos ignis
hierse westm of eoi}?8en Jju forspildest 7 hierse sed from
11. Fructum eorum de terra perdes et semen eorum a mannge besernum For'Ssen hie ahyldon on J)e yfela
Jiliis hominum 12. Quoniam declinaverunt in te mala
hy Jpohton gejpesehtunge \ gerun ]?et5 na hy ne miehton cogitaverunt consilium quod non potuerunt
gestathelien ForSaen Ipu hie asetst nilper 1 adune on lafum
stabilire 13. Quoniam ^;o7ies eos deorsum in reliquiis
f>inum (Su gserwest andwliten lieore upahefe drihten on
tuis prejjarabis vultum illorum 14. Exaltare domine in
megne fine we singe's 7 drematS J)ine megne virtute tua cantabimus et psallemus virtutes tuas
21.
God pfod min loce on me forwsen forlete j^u me fyor 2. Deus deus meus resjnce in me quare me dereliquisti longe
fram hele minra Word miorse segyltse min god
a salute mea Verba delictorum meoriim 3. deus meus
ic cige f)urh deg ne \>\i gehierest 7 on nyht 7 na to clamabo /;e?* diem nee exaudies et node et non ad
unsnyternesse \ unwisdome minre fju so]:)lice on hailgaen
insipientiam michi 4. Tu autem in sancto
8. Er. aft. J?^. 9. J/o, fin. let. er, gemet, ivfofinAeii.ev. /m, fin. let. er. Aaw(^, fin. let. er. ; aorig. = 0B. /aorig. =/(e. 10. -*i^oner. swa on qt. -Solle fyres on er. Er. aft. o?i (ist). 'Er.hef.fyr. 11. of on er. mannce, a from.
something else. 12. Er. aft. Fordcen. ahyldon, a- on er. 7 er. bef. on. Er. aft. poMon, na, a from e. gestathelien, part, on er. 13. -si on er. From on to end of v. in pi. of er. 14. From up- to on in pi. of er. From
pine to drenuid in pi. of er. pine (2nd), e on er. 21. 2. min in p. ink
on er. fyor fram hele on er. 3. nepn in pi. of er. Er. bef. gehierest ; -est on er. on nyht 7 na to on er. t unwisdome prps. add. 4. er aft. on.
32 ea.dwine's canteebury psalter. [ps. 21.
eardest lof israele 1 haligen on pe hyhton t hopedon
habitas laus Israel 5. in te s2)eraveTunt
ure federses on f>e hy gehopeden 7 f)u hie alysdest To
jyatres nostri si)eraverunt et liber asti eos 6. Ad
pe hie clipoden 7 hale hy gewordene synt on pe te clamaverunt et salvi facti sunt in te
hie hopodon \ gehihton 7 ne syndon gescende Ic So|?lice
speraverunt et non sunt confusi 7. Ego autem
eom wyrm 7 na mann sedwit \ hosp manne 7 aworpednysse sum vermis et non homo obprobrium hominum et ahjectio
folces Eselle J^a \>e me gessegen hyrpgeden 1 anscunedon me
plebis 8. Omnes qui videbant me asper7iabantur me
hy sprecen mid welleron i lippen 7 weagedon 1 rysedon heofod locuti sunt labiis et moverunt ca2)ut
he gehyhte \ hopade on drihten he hine genersef) \ alysef) 9. Speravit in domino eripiet eum
halne he gedef> hine fordan he wile hine FortSsen f)u
salvum faciei eum quoniam vult eum 10. Quoniam tu
esert j^e me fram atuge of innoSe hope i hyht min fram es qui abstraxisti me de ventre S2)es mea ab
breostwelmum 1 tyten moder minre on t^e aworpen ic eom
uberibus matris meae 11. In te iactatus sum
of ingerife of inno'Se moder minre god min eart f>u Ne
ex utero de ventre matris meae deus mens es tu 12. Ne
gewit f)u from me forf>on geswinc \ eserfoj^u gehende t neaeh discesseris a me quoniam tribulatio ^>ro;r{mffl
is 7 nis se fultomie Ymbseseldon me
est et non est qui adiuvet 13. Circundederunt me
monegu ceselfaes feserrses fsette me forsetnoden hy
vituli multi tauri jnngtces obsederunt me 14.
eardest prob. added. From israele to haligen on er. 5. From on to hope- don on er. hi/ gehopeden on er. alysdest on er. 6. -oden on er. hale, orig. — hcele. hy on er. -ene, fin. e prps, add. by Cor. hopodon t on er. 7. Er. aft. na. mann orig. =ma;nn. Er. hei. cedwit t, which is on er. Er. aft. hosp. From manne to folces on er. 8. -scegenva. pi. of er. -den t anscune- don me on er. From mid to end of v. on er. 9. he gehyhte on er. t hopade prob. by two Cors. ; first wrote hopaO and second made 9 into d and add. e. t alysep on er. From he to he on er. 10. fram dtuge on er. Er. aft. of. From innode to end of v. on er. 11. From begin, of v. to moder on er. min eart pu by Cor. 12. gewit pu, on er. geswinc on er. gehende on er.
is on er. Er. bef. 7. Er. bef. and aft. se. -ie on er. 13. Er. aft. cewlfois. forsetnoden, r and first n prob. on er.
PS. 21.] eadwine's canterbury psalter. 33
atyndon t upenedon on me hioree muj? swa swa lye gripende Ajperuerunt in me os suum sicut leo rajnens
7 grymetgende swse swse waetser agotene siondon y
et rugiens 15. sicut aqua ejffusa sunt et
tostencede bee's eselle mine ban 7 min heorte his geworden disjiersa sunt omnia ossa mea Et factum est cor meum,
swse swse meltende wex on middum mines innoj^es AstiSude
tanquam cera liquescens in medio ventris mei 16. Eccaruit
swae swse tigle megen min 7 mine tungse setfylgf) 1 togecleouode velut testa virtus mea et lingua mea adhesit
minum gomum 7 on desef>es duste he geledden me faucibus meis et in pulverem mortis deduxerunt me
ForJ^sen ymbseseldon me monigse hundses gej^eaht 1 red 17. Quoniam circundederunt me canes multi concilium
awargedre ofsetnode me Hie dulfun mine hsende 7
malignantium obsedit one Foderunt manus meas et
mine fet 7 serimeden 1 tealdon eselle mine bsen hi
pedes meos 18. dinumeraverunt omnia ossa mea I^^si
sof)lice bescsewodon 7 behyoldon me hy todeldon
vera consideraverunt et conspexerunt me 19. diviserunt
him hregle mine 7 ofer min hregl 1 wed hie sendon hlyht sibi vestimenta mea et super vestem meam miserunt sortem
])u so J? lice dryhten ne do f)inne fultum fior frsem me 20. Tu autem domine ne longe facias auxilium tuu7n a me
to minum gescyldnesse beseoh t loose Genere fram sworde
ad defensionem meam aspice - 21. Erue a framea
mine ssewlse 7 mine annesse of f)es hundes hsendse animam meam, et de manu canis unicam meam
Gefriolsse me of f)es leon mu)?e 7 from home Jjes anhornede 22. Libera me de ore leonis et a cornibus unicornuorum
minre esej^modnesse Ic cyf>e )?inum nomon minum bro)?rum
humilitatem meam 23. Narrabo nomen tuum fratribus meis
14. t upenedon on er. swa {i%i), 0T\g. = sww'\ ^wa (2nd) on er. Er. aft. gripende. -etgende, er. betw. t and g, 15. agotene, a- on er. Er. bef.
siondon. ban, orig. — been, mines, -es on er. 16. AstWude hj Cot. on er.
sicce (2nd) by Cor. on er. tigle megen min in pi. of er. t togecleouode add. by Cor. 17. Er. aft. For^cen. Er. aft. hundces. ge/>eaht t red atvargedre in pi. ofer. ofsetnode, er. of one (or two ?) lett. at end. 18. 7 on er. t tealdon by Cor. oner, behyoldon on qt. Er, bef. we. 19. -Idon, 0 on er. him on er. mine on er. 20. -nesse on er. 21. fram stvorde on er. 22. home
pes anhornede by Cor. on er. 23. cype on er. 7 er. bef. minum.
84 eadwine's canterbury psalter. [ps. 21.
on midre circeaen ic J?e herige ge J^e ondredaef) drihten
in medio aecclesiae laudaho te 24. Qui timetis dominum
herisef) hine eaell isecobes sed gemycliaef) hine
Jaudate eum universum semen iacob magnijicate eum
hine ondredse esel i&rsebelse sed forf)8en he ne forhygede 25. Tinieat eum. omne semen israel quoniam, non S2)revit
7 ne forseah bene "Seaifna 7 he ne acyrde onsyne his neque desjyexit precem imujperum neque avertit faciem suam
from me 7 Jponne ic cleopode to him he me gehirde Myd
a me et dum clamarem ad eum exaudivit me 26. A2)ud
j>e min lof on J^ere miclsen ciercsen dryhten mine gehat te laus michi in eedesia magna vota mea domino
ic segilde befoiaen tSam ondredendum hine j^eserfajn etse]?
reddam coram timentibiis eum 27. Edent imufjeres
7 bioj? gefillede 7 herigatS drihten ))a 'Se secaS hine et saturahuntur et laudahunt dominum qui requirunt eum
hiorse heortse lifsef) on world 8eworl(ie hie gemune'S 7
Vivet cor eorum in seculum seculi 28. reminiscentur et
bee's gecyrrede to drihtne esellae eor]:>8en endes 7 gebiddsef) convertentur ad dominum universi fines terrae Et adorahunt
on gesyhcSe his ealle ej^eles j^eoda fort^an ]?e drihtnes
in cons2)ectu eius omnes 2)atriae gentium 29. quoniam domini
is riche 7 he walde]? 'Seode hie eton
est regnum et i2)se dominahitur gentium 30. Manducaverunt
7 gebaedon ealle vvelie eorSen on gesyhSe his falletS et adoraverunt omnes divites terrae in conspectu eius protident
eselle J?e nitJaersestigse]? on eort^aen Ond min ssewl
universi qui descendunt in terram 31. Et anima mea
hym libbe 7 min sed him J^ewaej? BiS cyf)8ed \ bodad
ijysi vivet et semen meum serviet illi 32. Adnuntiabitur
drihtne f)8e towerdse cneowrisse 7 heofonses cyfjasj) \ bodiatJ domino generatio ventura et adnuntiahunt caeli
24. gepe on er. ecell, fin. let. er. 25. h'ne, e on er. ondrcdcey fin. let.
(J)?) er. isrcehelce, OT\g,=ircehel(e ; * being from i and i pref. From he (ist) to onnyne in pi. of er. by Cor. Er. aft. his. J>onne ic cleopode on er. by Cor. gehirde, de on er. by Cor. 26. gehdt, orig. =geh^t] 27. From herigaH
to hine by Cor. in pi. of er. 28. -ruti on er. From 7 to drihtne by Cor. in
pi. of er. Er. b6f. eorposn. hie er. aft. 7. on gesyhiSe his by Cor. on er. ealle epeles peoda by Cor. in pi. of er. 29. All by Cor. in pi. of er. 30. Er. aft. eton. Er. aft. 7. From gehcedon to falleS by Cor. in pi. of er. ; failed, er. betw. I and I. n'Ocer, prps. pref. by Cor. 31. hym on er. 32. ct/pced,
d on er. toice. dw, fin. let. er. t bodiad by Cor. on er.
PS. 22.] eadwine's canterbury psalter. 35
rihtwisnesse his folcae p2e geboren bitS J^et geworhte iustitiam eiiis 2)opulo qui nascetur quern fecit
drihten dominus
22.
drihten me gerecht 7 iiawuht me wane hvS on
Dominus regit me et nicMl michi deerit 2. in
]>sdY8d stowe fosterno'Ses Ser he me gestaejjelede Ofer weterses loco jpascue ihi me collocavit Suiter aquam
gereordunge he gefedde me ssewle mine he gecyrde
refectimiis educavit me 3. animam m^am convertit
He ledde me ofer si'Sfet \ stige rihtwisnesse for his nomsen Deduxit me sujyer semitam iustitiae propter nomen suum
Witotlice 7 gef ic gange on myddsen deaejjes sceaduwe ne 4. Nam etsi ambulem in medio umhre mortis non
ondrsede ic yfoele forj^sen pu myd me bist 1 sert pm gierd 7 timebo mala quoniam tu mecum, es Virga tua et
stef f»in hy me frefredon ]:>u geserwodest beod
baculus tuus ijysa me consolata sunt 5. Parasti in consjectu
on minre gesih]>e ongean J>a pe eserfoj^igsej? 1: swencton me meo mensam adversus eos qui tribulant me
pu onbryddses t mestest min hesefod on ele 7 ]?in dryncefset Injnnguasti in oleo caput meum et ^^ocwZwm tuum,
drungniende hu bryht 1 mere is 7 f)in mildheortnesse
inebrians quam preclarum est 6. Bt misericordia tua
me efterfylgend eaellum dsegum mines lifes pet ic eserdige on subseauitur me omnibus diebus vitae meae (It inhabitem in
drihtnes huse on langnesse minrse dsegse domo domini in longitu/iine dierum
pee, fin. let. prob. er. 22. gerecht, ht on er. na-, orig. nee-, wane
hid by Cor, on er. 2. fosternodes by Cor. on er. gestoepelede, p from e?;
•ede prob. by Cor. on er. From -oidunge to me by Cor. on er. 3. mine lie gecyrde by Cor. on er. He ledde me by Cor. on er. From si^fet to -nesse by Cor. on er. nomcen, 0 from something else. 4. From Wit of lice to gange by Cor. on er. sceaduwe by Cor. on er. ne ondrasde ic by Cor. on er. yfcele, e prob. add. by Cor. t cert prob. add. by Cor. From/m (2nd) to fre- fredon in pi. ofer. by Cor. 5. -tvodesf, #prob. add. by Cor. ongean pa /e in pi. of er. by Cor. t siveneton me a.dd.hj Cot. i mestest a.dd. hj Cot. pin, f5n. ne er. ? -fat by Cor. on er. is in d. ink. 6. -fylgend, fin. e er. lang- nesse by Cor. on er.
36:. eadwine's Canterbury psalter. [ps. 23.
23.
Drihtnes is sio eorj^e / gefelledness hire ymbwyrft eor'Sena / Domini est terra et jdenitudo eius orbis terrarum et
selle J^a (Se eaerdiaef) on hierae he ofer ses gegrimd-
universi qui habitant in ea 2. Ijyse sujyer maria fun-
wallede hye i gestaej^olaedae / ofer stresemaes he geserwode hie davit earn et super jiuraina iweparamt illam
hwylc sestigee]? on drihtnes dune o]?(58e wylc stent on his f)ere 3. Quis ascendit in montem domini aut qui stabit in loco
selgsen stowe J^se underiende hsendsG / )?9e dense heortsen
sancto eius 4. Innocens manibus et mundo corde
se J^e na onfeng on ydelnesse his saevvlse ne ne swor on facne qui non accejnt in vano animam suam nee iuravit in dolo
his niehxtsen J^es onfeh|5 bletsunge from drihtne /
jrroximo suo 5. Hie accipiet benedictionem a domino et
mildheortnesse fram gode haele his ]?ios is cnyowris
misericordiam a deo salutari suo 6. Haec est generatio
secaendra drihten secsendre onsiene iaecobes godes querentium dominum requirentium faciem dei iacob
Geopenisef) gaeto eowre eaeldormonne 7 upaehebbae]:) pad ece- 7. I'ollite 2)ortas princi2)es vestras et elevamini porte
lecaen gaeto 7 inge]? se wuldorfestae kyning hwilc is
aeternales et introibit rex glorias 8. Quis est
J?es wuldorfestae kyning drihten his mihtig 7 stiaeng drihtaen iste rex gloriae dominus fortis et 2>otens dominus
is strseng on gefiohte Geopeniaef) gaeto eowres eaeldor-
jwtens in prelio 9. Tollite portas princi2)es
monnes ond upaehebbaef) 'Sae ecelecsen gaeto 7 infjef) se wuldor- vestras et elevamini porte aeternales et introibit rex
festse kyning hwilc is |?es wuldorfestae kyning drihten
gloriae 10. Qms est iste rex glorie dominus
of meigne he is kyning on wuldre virtutum ijyse est rex gloriae
23, gefelledness on er. 7 oellefia Se in pi. of er. -ice/>, i wr. over the line. 2. is er. aft. he. gegranawallede hye f in pi. of er. prps. by Cor. hie, e on er. 4. underiende by Cor. on er. clence, fin. let. er. ; the e-part of the ce
in d. ink. />e, orig. =/>ce. na, a from some other let. (e ?). swor on facne his in pi. of er. prob. by Cor, A aecond facne er. sSi. facne. Er. aft. his. 5. fram gode hcele his by Cor. on er. 6. pios, o dotted. cnyoioris, fin. n er. Er.
aft. this word, -dra on er. -die on er.oi-ne/i 7. eowre, fin. * er. -monne
fin. s er. 9. -monnes, es in d. ink on er. ?
PS. 24.] eadwine's canterbury psalter. 37
24.
To pe drihten ic upahof mine ssewle min god on pe
Ad te domine levavi animam meam 2, deus meus in te
ic getreowe ic ne scaemige 7 na bysmrien me mine
confido non erubescam 3. Neqice irrideant me inimici
fiend 7 soj^lice ealle J^a (5e anbidiget5 drihtne na hy beot5 gescynde mei etenim universi qui te exsjjectant domine non confundentur
Sien gescynde J>a unrihtwisan doende idelu Jjine wegaes drihten 4. Gonfandantur iniqui facientes vana vias tuas domine
gedo me cuj^e 7 J^ine stygse \ sij^fatu gelere me Gerece me
notas fac miclii et semitas tuas edoce me 5. Dirige me
on l^ine sof)festuesse 7 lere me fort5on })u eaert god mm helend in veritate tua et doce me quia tu es deus salutaris mens
7 "Se ic serefne 1 J^yldgode sele deg gemune miltsunga
et te sustinui tota die 6. Reminiscere miserationum
Jjinre drihten 7 J?iure mildheortnesse pe of worlde sindon tuxirum domine et misericordiae tuae quae a saeculo sunt
^Egyltses iugu^hades minre 7 nitenesse minre ne gemune '5u 7. Delicta iuventutis meae et ignorantiae meae ne memineris
drihten efter micle mildheortnesse J)inre gemjTidig byo t5u domine secundum magnami misericordiam iuam memor esto
min god for j^inre godnesse drihten swete 7 rihtwis
mei deus Propter bonitatem tUMm domine 8. dulcis et rectus
drihtsen fore f)issum se he sette (5am agiltendum on wege domimis Propter hoc legem statuit delinquentihus in via
he gerecf) bilewite I esej^moden on his dome he lerej? }3am softon 9. diriget mites in iudicio docebit mansuetos
his wegaes Eaelle drihtnes wegses myldheortnesse 7
vias suas 10. Universe vie domini misericordia et
24, 2. on/ie ic getreowe by Cor. on er. 3. 7 na on er. in d. ink. me in d. ink. ealle pa de by Cor. on er. anhidiged , a from o by Cor. ; -iged by Cor. on er. From drihtne to gescynde by Cor. in pi. of er. 4. Er. aft. gescynde. pa, orig. =/cp. -wisan by Cor. on er. doende idelu by Cor. in pi. of er. t sipfatu prob. add. by Cor. 5. Er. aft. god. 7 tie by Cor. on er. cele by
Cor. on er. deg, fin. let. er. 6. From gemune to pinre (ist) by Cor. in pi.
of er. pe of by Cor. on er. 7. From iugudhades to micle by Cor. on er. gemyndig hyo du by Cor. on er. min cov. by d. ink. drihten by Cor. on er. 8. swete by Cor. on er. pissum, first s wr. over the line. Er. aft. this word. ce he by Cor. in pi. of er. sette, init. ge er. ; also fin. let. er. From tfam to wege by Cor. in pi. of er. 9. From he to biletoite by Cor. in pi. of er. 7 er. bef. he (2nd), pam softon by Cor. on er. 10. beetle, fin. s er.
38 eadwine's canterbury psalter. [ps. 24.
sof>festnesse t5am secendum gecy|5nesse his 7 gewitnesse his Veritas requirentihus testamentum eius et testimonia eius
For jpinun nomsen dryhten f)u gemildsast minum synnum 11. Propter nomen tuum do7ni7ie propitiaberis jr>eccato meo
so})lice hirge is manigfeald hwylc is se msen se him
copiosum est enim 12. Quis est homo qui timeat
drihten ondred« se 1 ewe he him gesette on wege J^am he gecyst dominum legem statuit ei in via quam elegit
his saewle on gode bif) wunigende 7 his sed yrfeweserdnesse 13. Animu eius in bonis demorabitur et semen eius haeredilate
segende eorSaen trymnesse is dryhten 'Sam ondred-
possidebit terram 14. Firmamentum est dominus timen-
endum hine cyj^nesse his f heo sie geswutelad heom tibus eum et testamentum, ipsius ut manifestetur illis
Min esegsen symle to drihtne forj^sen f>e he oferswyf)ef) 15. Oculi mei semper ad dominum quoniam ipse evell-
l utaluce'S of gegrynum mine fet Locae t syoh on me 7
et de laqueo pedes meos 16. Respice in me et
myltsse me for]?8en anlic 7 f)e8erfe ic heow Eserfoj^nesse
miserere mei quoniam unicus et pauper sum ego 17. Tribulatio7ies
minre heortaen tobredde siendon of niedj^eserfum mine genere me cordis mei dilatatae sunt de necessitatibus meis eri2)e me
Gesioh mine esej^modnesse 7 gewin 1 swine min 7 forlet 18. Vide humilitatem meam et laborem meum, et diitnitte
ealle synne mine loose t beseoh on mine fiend fortSsen
omnia 2>eccata mea 19. Resjnce inimicos m£0S quoniam,
hy gemonifeseldode syndon 7 fioung t hatunge unryhtae hy hatedon multiplicati sunt et odio iniquo oderunt
me Geheseld saule mine 7 genere me drihten na ic be
me 20. Custodi animam Tneam et eripe me domine non con-
onscynd forcSan ic gecleopode pe ]>3& unscyldie 7 Ipds rihtwise
fundar quoniam invocavi te 21. Imiocentes et recti
Er. aft. sopfestnesse. 9am secendum by Cor. on er. 11. />u gemildsast by Cor, on er. 12. ce t add. by Cor. gesette, part, on er. 7 er. bef. on, wh. is on er. J)am he on er. 13. cegende, accent doubtful. on er. bef. eorScen.
14. From Sam to hine by Cor. in pi. of er. Er. bef. his. gesivutelad on er. with er. aft. it. 16. t syoh add. by Cor. anlic on er. pecerfe, fin. let. er. ? 17. niedpeoerfum, let. er. betw. d and/. 18. Gesioh, h on er. of some other let. From gewin to mine by Cor. in pi. of er. 19. Jiend, fin. e er. t hat-
unge by Cor. on er. un- on er. -y hatedon me by Cor. on er. 20. From
saule to end of v. by Cor. on er. 21. -die on er. Er. at end of riht- ; -wise add. by Cor.
PS. 25.] EADWINE's CANTERBURY PSALTER. 39
me etfyolaef) t toge]5eoddon for]?8en ic forbser Ipe drihten adheserunt michi quoniam sustinui te domine
^Elys me ysrsehelse god of esellum minum angsumnesse 22. liedime me deus Israel ex omnibus angustiis meis
25.
|
Dem me drihten forj^an \>q ludica me domine quoniam |
ic on mynre unscyldignesse ego in innocentia mea |
|
ic ingange 7 on drihten ingressus sum et in domino |
hopiende na ic untrumie sjyerans non injirmahor |
Gecosta \ afanda me drihten 7 costa me bern edren mine 7 2. Proba me domine et temjyta me ure renes meos et
heortan mine Fort^een j^se j^in rayldheortnesse is beforsen
cor meum 3. Quoniam misericordia tua ante oculus
minum esegsen 7 ic gelicode on f>inre soj^festnesse Ic ne sset
meos est et coimplacui in veritate tua 4. Noiisedi
on ydelnesse gemotstowe 7 myd Jjsem unrihtberendum 1 dondum in concilio vanitatis et cum iniqua gerentibus
ic in ne gsengae Ic fiode t hatude gesomninge awyrgedra
non introibo 5. Odlvi cmigregationem malignorum
7 myd }?8em serlesesum ic ne sitte Ic Swea mine
et cum iinfiis non sedebo 6. Lavabo inter
hsende betwyoh 'Ssem unscyldige ic ymbgonge wifod f>in innocentes manus meas et circuibo altare tuum
drihten J)et ic gehiere stemne )?ines lofes 7 f)et ic
domine 7. Ut audiam vocem laudis tuae ut
secge \ cyj^e eselle J?ine wundoru drihten ic lufude
enarrem universa mirabilia tua 8. Domine dilexi
wlite J)ines buses 7 stowe eserdungse ]:)ines wuldres decor em d omits tuae et locum, hahitatimtis gloriae tuae
Ne forspil j^u myd psem eerhaesum mine ssewle 7 myd wene 9. Ne 2^^^^(^^ ^*<^^ impiis animam uneam et cum viris
t togepeoddon add. by Cor. forhcer on er. 22. Er. bef. angsumnesse. 25. -Idignesse ic ingange by Cor. on er. hopiende na ic untrumie by Cor. in pi. of er. 2. t afanda add. by Cor. ? costa me hern by Cor. on er. 3. 7 ic gelicode by Cor. on er. 4. scet on er. t dondum wr. over the line. 5. t hatude add. by Cor, gesomninge by Cor. on er. aioyrgedra by Cor. on er. 6. Ic dwea by Cor. on er. unscyldige by Cor. on er. wifod pin by Cor. on er. ; icifod, a fin. let. rubbed out while wet. 7. wundoru, u add. by Cor. 8.
-ude by Cor. on er. Er, aft. stowe. 9. pu on er. Er. aft. mgd (2nd).
40 eadwinf/s canterbuky psalter. [ps. 26.
blodum min lyf on J^serse hondum siendon
sanguinum vitam meam 10. in quorum manibus iniquitates
unryhtnesse hiorse swyj^rae gefylled is laecum \ medsceattum sunt Dextera eorum repleta est munerihus
Ic soj^lice on mynre unscyldinesse ic ingeode seles me 11. ego autem in innocentia mea ingressus sum redime me
7 myltsse me fot sojjlice min stod on rihtum wege on
et miserere md 12. Fes enim mens stetit in via recta in
cyrcesen ic bletsie drihten aecclesiis henedicam dominum
26.
Drithen is min onlilitnesse 7 mine helae 'Sone ic me ondrede Dominus illuminatio mea et salus mea quem timebo
Drihten is scyldon mines lifes for 'Seen ic forhtie Midf)y
Dominus defensor vitae 7nee a quo trepidabo 2. Bum
genealsecacS ofer me scef)"Sende f)et hie eton flesc mine psb 'Se adpropiant super me nocentes ut edant carnes meas qui
swencat me fynd mine sint geuntromode 7 gefeselletS
tribulant me inimici mei ijysi injlrmati sunt et ceciderunt
Gif stondsef) ongean me weredu na ondredecS heorte min
3. Si consistant adversum me castra non timebit cor meum
gif serisaef) on me gefioht on )?isum ic gehyhte 1 gewene si exsurgat in me prelium in hoc ego speraho
Anes ic bsed fram drihtne J?ses ic sece \ gegyrnde f>et
4. Unxim petii a domino hanc requiram ut
ic on dryhtnes huse eserdie eselle dsegaes mines lifes J)et inhabitem in domo domini omnibus diebus vitae meae Ut
ic gesio mines drihtnes willaen 7 ic sie gescylded from his videam voluntatem domini et protegar a templo
halgaen tewiple fortSsen Jje me gehidde on his geteldunge
sancto eius 5. Quoniam abscondit me in tabernaculo suo
10. Er. aft. hiorcn. 11. on on er. unscyldinesse ic ingeode by Cor. on
er. wles, e from i by Cor. and fin. let. er. 12. Fromyb^ to stod by Cor. on er. 26. A fresh hand (in p. ink) begins here. It ends with the last
V. of Psalm 77. Drithen by Cor. 2. genealcncatS by Cor. scepHende by
Cor. pa tie cov. by d. ink by Cor. From swencat to mine by CoT.,fi/nd being on er. 3. hie er. aft. Gif. ongean by Cor. ; er. of two lett. betw. n and g. weredu na ondredeS hj Cor. on er. min by Cor. on er. Er. bef. gif (2nd). pisum^pi- cov. by d. ink. gehyhte f by Cor. 4. -aid in d. ink on er. fram cov. by d. ink. -tne cov. by d. ink. t gegyrnde ins. by Cor. /e er. aft. his. temple by Cor.
PS. 26.1 eadwine's canterbury psal:
on dege f)8erse yflse gescilde me on gedygelnesse geteseldunge iiis in die inaloTwm i^rotexit tne in abscondiio tabernaculi sui
on f>8en staense lie iipaehof me Nu tSonne soSlice upsehef)? min 6. in petra exaltavit me Nunc autem exaltavit cai^ut
hsefod ofer fiend mine ic ymbgonge 7 ic offrige on his meum sujyer ini^nicos meos circuiho et immolabo in taher-
geteseldunge onssegdnesse lofes 1 dremes ic singe 7 seselm naculo eius hostiam iuhilationis cantabo et 2)salmum
ic cwiSe drihtne Gehier drihten mine stemne pee
dicam domino 7. Exaudi domine vocem meam qua
ic chige 1 clypie to J?e mildsse me 7 ongehiere me pe
clamavi ad te miserere mei et exaudi me 8. Tibi
ssegde min heorte ic sohte 'Sine andwlitan 1 onsine 'Sine dixit cor meum, quesivi vultum, tuum vultum tuum
dryhten ic sece Ne acyrre 'Su J^ine onsiene from me 7
domine requiram 9. Ne avertas faciem tuam a me et
ne hyld I becyrre tSu on eorre fjeowe f)ine Gefylstend min ne declines in ira a servo tuo Adiutor meus
f>u beo ne forlet \>m me ne forSioh f>u me god mine esto ne derelinquas me ne.que despicias me deus salutaris
h§lo For'Saen feder min 7 moder min hy forleton me
Tneus 10. QuoniaTTh pater meus et mater mea dereliquerunt me
drihten so'Slice anfeng me ^\ve me gesette
dominus autem, assumpsit me 11. Legem michi constitue
drihten on wege Sinum 7 gerece me on stigse 1 on si'Sfaete rihtse domine in via tua et dirige me in semita recta
for fiondum minum Ke sele j^u me on Ssewlse
propter inimicos meos 12. Ne tradideris me in animas
ehtendrse me forSaen onrison on me cyjjras i gewiten 2)ersequentium me quoniam insurrexerunt in me testes
5. -dygel- by Cor. on er. 6. ofer, er. of a let. at end. mine, e by Cor.
7 ic offrige by Cor. on er. From onsoegdnesse to dremes by Cor. on er. ic singe by Cor. secelm, a fin. let. er. 7. Gehier. fin. let. (e ?) er. -en cov.
by d, ink. t clypie add. by Cor. 8. pe scegde by Cor. on er. ic sohte by Cor. on er. andwlitan by Cor. Er. betw. andwlitan and ?. From t to dryhten by Cor. part, on er. Er. aft. sece. 9. acyrre du by Cor. hgld tin d. ink. From eorre to min by Cor. part, on er. J>u cov. by d. ink. beo in d. ink. Er. a,ft. forlet. J>u by Cor. nefor- cov. in d. ink by Cor. 10. hy by Cor. Er. hei. forleton. anfeng by Cor. 11. gesette, s cov. by d. ink. Er. aft, on (2nd), t on sitifoite add. by Cor. for, fin. e er. 12. onrisonhjGov. A let. er. aft. me. cypra^ t ge- by Cor.
42 eadwine's canterbury psalter. [ps. 27.
unrihtwise 7 leasfyrhte is unryhtwisnes him Ic geliefe
iniqui et mentita est iniquitas sihi 13. Credo
drihtnes god to gesionne on liuiendrse eort^aen ic onbide
videre bona domini in terra viventmm 14. exs2)ecta
drihtnes 7 ic werlice do 7 si gestraengod j^in heorte 7 geanbida dominum et viriliter age et confortelur cor tuuni et sustine
drihten dominum
27.
To ]>e drihten ic cUpode min god ne swiga ])\i from me 7
1. Ad te domine clamavi deus meus ne sileas a me et
ic bto gelic fsem nif)erstigendum on sepe Gehire
ero similis descendentibus in lacum 2. Exaudi
stemne mines gebedes midj^ie ic togebidde 7 'Sonne vocem deprecationis m^ae dum oro ad te et dum
ic uphebbe mine hsende to ]5inum hselgsen temple Na
extollo manus nieas ad tem^yluTn sanctum, tuum 3. Ne
somod f)u selle me mid synfullum 7 mid J^eem wircendum simul tradas me cum 2}eccatoribu8 et cum ojperantibus
unrihtnesse ne forspil 'Su me Mid f>ysum f)e her sprecse'S sibbe iniquitatem ne -perdas me Cum, his qui loquuntur 2)acem
mid hirum nixtum so'Slice yfel sint on hiorse heortaen cum proximo suo mala autem sunt in cordibus eorum
Sele hem efter hiorse weorce 7 efter hiore ni]7hete 4. Da illis secundum ojnra eorum et secundum nequitiam
hiorse gecneorf>nisse \ tilengae geedleaense hem Agield hiorse studiorum ipsorum retribue illis Redde retri-
edlesenaengse hem fort^on J^e hie ne ongeseton drihtnes
hutionem eorum i2)si8 5. quoniam non intellexerunt in 02^era
weorc 7 on his worce his honde hie ne scesewodon Tobrec domini et in opera manuum eius non considerant Ues'true
hie ne f)u hie ne getimbre gebletssed drihten fortSon pe
illos nee aedificabis eos 6. benediclus dominus quoniam
Er. bef. unrihtwise ; -wise by Cor. From leasfyrhte to him by Cor. on er. 13. Ic cov. by d. ink. 14. -hide cov. by d. ink. 7 geanhida drihten by Cor. 27. 1. To by Cor. -ode by Cor. on er. ne swiga pn by Cor. sepe
cov. by d. ink. 2. From 7 to upliehhe by Cor. mine part. cov. by d. ink.
Er. dkh.pinum. S. From Na to selle by Cor. Er. bef. and aft. mid. syn- by Cor. 9u, -u by Cor. on er. 4. hem, e from t. gecneofpnisse t add. by
Cor. hem (and), e from i. hem (3rd), e from i. 5. honde, the e made by d. ink. 6. seed, d in d. ink prob. add. by Cor. pe he in d. ink.
PS. 28.] eadwine's cantekbuky psaltek. 45
he gehierde stemne mines gebedes Drihten is min
exaudivit vocem deprecationis mee 7. Dominus adiutor
fultum 7 min scyldend 7 on hine gehyhte \ gewenej? min heorte meus et protector mens et in ipso speravit cor meum
7 gefultumod ic eom 7 blostmset \ bleow min flesc 7 of minum et adiutus sum Et rejloruit caro mea et ex voluntate
willum ic ondette him Drihtnes strengtSo his folce 7
mea confitehor illi 8. Dominus fortitudo plehis suae et
gescyld crist hiora helo is Gedo hsel f»in
protector salutarium christi sui est 9. Salvum fac populum,
folc drihten 7 gebletsae J^ine hyrfeweserdnesse 7 gerece hie 7 tuuwj domine et henedic haereditati tuae et rege eos et
genim } ahefe hie oppe on world i on ecnisse extolle illos usqus in aeternum
28.
gebringaS drihtne godes besern gebrengseS drihtne we}?rges t Afferte domino filii dei afferte domino filios
romma besern GebrengsecS drihtne wuldor 7 arwur'Sunge
arietum 2. Afferte domino gloriam et honorem
gebrengse'S drihten wundor his nsemon Gebiddsef) drihten on afferte domino gloriam nomini eius Adorate dominum in
his hseligre hgella drihtnes stem ofer weteru 7 godes
aula sancta eius 3. vox domini su2)er aquas deus
megenf>rym ontynej) i onswegde drihten ofor monigo weteru maiestatis intonuit dominus suj)er aquas multas
Drihtnes stem on megene drihtnes stem on micelnessse
4. Vox domini in virtute vox domini in magnificentia
Drihtnes stem gebrecende })one cedorbesem 7 drihten ge-
5. Vox domini confringentis cedros et confringet do-
bricecS cederas of libani 7 forgnide'S hie swae swse f)et sceself
minus cedros libani 6. et comminuet eas tanquam vitulum
/e er. Skit. he. gehierde cov. hj d. ink. 7.'ET.Sih.fulfum. gehyhte t
add. by Cor. 7 cov. by d. ink ; an er. aft, it. gefultumod cov. by d. ink.^ ic eom in d. ink by Cor. hlostmcet part. cov. by d. ink. t hleow add. in d. ink. 8. his horn pis^ 9. ? a^e/e add. by Cor. t on ecnisse hj Cot. 28. ge-
hringad by Cor. weprces, s by Cor. t romma by Cor. 2. Qeh- cov. by Cor. 7 arwurdunge by Cor. on er. gehrengoed, ge- part. cov. by d. ink. hceligre by Cor. -lla by Cor. 3. weteru, -u by Cor. t onswegde by Cor. tveteru, -u by Cor. 5. cederas of libani by Cor. 6. 7 forgnidetS by Cor. Er. bef.
and aft. hie. swce (ist) part. cov. by d. ink.
44
EADWINES CANTERBURY PSALTER.
[PS. 29.
on libani 7 leofne swse swae beaern senhyrnedes diores Uhani et dilectus sicut Jilios unicornuorum
Drihten stem tosceaddendis leg Jpsem fire st^fn drihtnes 7. Vox domini intercidentis flammam ignis 8. vox domini
hrysiendis on westen 7 astyred drihten onwendef) westen concutientis solitudinem et commovehit dominus desertum
gefesellende Drihtnes stem geserwiende J^se heortes 7 to onwreoime cades 9. Vox domini preparantis cervos et revelahit
ficcettu \ hiorse den 7 on his temple eselle cwe)?aif> wuldor condensa et in templo eius omnes dicent gloriam
Drihtsen flod oneserdsef) 7 onsitt drihten kining on 10. Dominus diluvium inhahitat et sedehit dominus rex in
eccnesse Drihtnes megen his folce seleocS 7 gebletsseS
aeternum 11. Dominus virtutem 2^opulo suo dahit et benedicet
folc hys on sibbe 2)opulum suum in jr;ace
29.
Ic ahebbe pe drihten for'Ssen pu me onfenge ne pu na to- 2. Exaltaho te domine quoniam suscepisti me nee delect- br^ddest mine fiend ofer me Min drihten god to J^e ic
asti inimicos meos suver me 3. Domine deus mens cla-
ofer me inimicos meos super me
chige 1 cleopode 7 J3u me gehf Idest sanasti me
mavi ad te et
drihten f>u widtihx from 4. domine abstraxisti ah
helwarum mine ssewle 7 f»u me geheldest from j^sem nif»ersti- inferis animam meam salvasti me a descenden-
gendum on pone Sesef) tibus in lacum
Singse'S drihtne his hselgum 7 6. Psallite domino sancti eius et
ondettaef) mid geminde his hselignisse For'Ssen eorre bif>
confitemini memoriae sanctitatis eius 6. Quoniam ira
on ebylgnesse his 7 lyf on his willsen On tSon ?fen bitS in indignatione eius et vita in voluntate eius Ad vesperum dem-
From on to leofne by Cor. oner., the 7 being merely cov. in d. ink. Er. bef. cenhyrnedes ; the es by Cor. on er. diores, es by Cor. on er. 7. to-
sceaddendis leg by Cor. on er. 8. st^fn by Cor. on er. hrysiendis by Cor,
on er. westen by Cor. on er. Er. aft. 7. astyred by Cor. on er. 7 er. bef. drihten. 9. piccetlu t by Cor. 10. flod by Cor. Er. bef. oneoprdce/>.
onsitt, let. (d) er. betw. n and *. 11. hys by Cor. 29. 2. Ic ahebbe
pe by Cor. ne pu na to- by Cor. 'dest, ^'add. by Cor. 3. t cleopode add.
by Cor. -est hy Cor. on er. 4. helwarum by Cor. ; er. aft. it. -dest, d
wr. over the line. 6. Er. bef, his (ist). hoilignisse cov. in d. ink by Cor.
PS. 30.] eadwine's cantebbury psalter. 45
wuniende woop 7 to Jjsem uhtlicum 1 dsegred blis Ic
orabitur fletus et ad matutinum letitia 7. Ego
sotSlice cvvftS on minre genihtsumnisse f>et ic me ne onwende t astyred autem dixi in mea hahundantia non movebor
on ecnesse drihten on |3inum gotSsen willaen ]3u geaerwedest
in aet&rnum 8. Domine in bona voluntate tua prestitisti
minum wlite f)in raegen Ipu eewirfdes f)ine onsine fram me 7 decori meo virtutem avertisti faciem tuam. a me et
ic geworden eom gedrefed drihten to J)e ic cliepie 7 to
foetus sum eonturbatus 9. Ad te domine clamabo et ad
minnm godum 7 ic bio biddende hwylc netnesse on minum
deuyn meum deprecabor 10. qicae utilitas in sanguine
blode J^onne ic nit^aerstige on gegripnesse i onbrosnunga Is pes meo dum descendo in eorrujytionem Nun- wen pet ic J^e ondette pe dust opISe bodaf) soffaestnisse |?ine quid conjitebitur tibi ^^itZ-yis aut annuntiabit veritatem tuam,
Drihten gehierde 7 is miltsigende me drihten is geworden 11. Audivit dominus et misertus est michi dominus /actus est
ge min fultumend t gefylstend tSu gecirdest minne heof
adiutor mens 12. Convertisti 2>^a?ic^itm meum
on gefesen me J^u tostlite i -curfe mine s§c 1 haeran 7 me he- rn gaudium michi conscidisti saccum meum, et pre-
gierdest me on blisse f ic singe pe wuldor min 7 ic ne
cinxisti me laetitia 13. ut cantem tibi gloria mea et non
sie \ ne beo onbryrd Min drihten god on ecnesse ic ondette pe conpungar Dom,ine deus mens in aetermcm confitebor tibi
30.
On pe drihten ic gevvene t hyhte })et ic ne sie gescynd on 2. In te domine S2)eravi non confundar in
6. t dwgred add. by Cor. 7. cic^d, a fin. let. er. minre^ i on er. -nisse on er. by Cor. t astyred add. by Cor. 8. Er. bef. gotcen. -est, t prob. add.
by Cor. minum on er. Er. aft. 7. eom by Cor. on er. 10. Er. of about two lett. bef. netnesse. ponne by Cor. on er. nWcer- in d. ink; er. betw. it and -stige. t onbrosnunga by Cor. From /e\ 2nd) \,o pine by Cor. ; first four words being in pi. of er. 11. gehierde, de by Cor. in pi. of er. Er. bef. drihten. ge by Cor. t gefylstend by Cor. 12. heof, 0 in d. ink on er. of another let. Er. aft. this word, -ecew cov. by d. ink. me in d. ink. -stlite t crowded in by Cor. ; the to is in the p. hand and orig. belonged to -curfe ; therefore printed as above with hyphen bef. curfe. t hoeran add. by Cor. me on blisse by Cor. on er. 13. j? ic singe by Cor. min 7 ic by Cor. t ne
beo by Cor. -rd prob. by Cor. on er. drihten god part. cov. by d. ink. 30. 2. t hyhte add. by Cor. gescynd, fin. let. (e ?) er.
46 eadwine's cantekbuky psaltek. [ps. 30.
ecnesse on Jjinre sof)festnesse gefriolsee t alys me 7 nere me aeternum in tua iustitia libera me et eri2)e me
Onhyld f>in eaerse to me 7 J?u hredlice i efest nere me 3. Inclina ad me aurem tuamx aecelera ut erijnas me
Beo f>u me on gode gescyldend 7 on stowe rotnisse oJ?f)et £Jsto michi in deum protectorem et in locum refugii ut
J)u me hsele gedo For^gen mine trimnesse 7 min
salvum m>e facias 4. Quoniam firmamentum meum et refu-
gescyld west })u 7 for j^inum nomsen min l8ettf)eow f)u bist gium meum es tu et 'prompter nomen tuum dux michi eris
7 j?u me afeddest 7 Iseddest f)u me of gryne J>issum |?a
et enutries me &. Et educes me de laqueo isto quern
me gedieledon fortSon f)u art gescyldend min drihten
occultaverunt michi quoniam, tu es protector meus domine
on f)ine hsende ic etfeste i ic bebeode pe mine gsest f)u me 6. in manus tuas commendo spiritum meum Rede-
alisdest drihten god on so(5festnesse J»u fiodes 1 hatudest
misti me domine deus veritatis 7. odisti
\)dd beweardgende idelnesse ofer f)8e emettgsen 1 unnytlice Ic sotSb'ee ohservantes vanitatem super vacue Ego autem
on drihten hyhte ic winsumie 1 fsegcnie 7 blissise on })ine
in domino speraho 8. exultabor et laetabor in tua
mildheortnessae ForSsen f)u gelocedes 1 sawe esej^modnesse mine 7 misericordia Quia respexisti humilitatem meam
hele me gedydest of minuw niedj^eaerfnessvm 1 nedum ssewle salvam fecisti de necessitatihus animarn
mine ne Su na beluce me on fiondses hsendum pu gesettest
meam 9. nee conclusisti me in manus inimici Statuisti
mine f^t on stowe rumre 1 widgihe miltsae me drihten
in loco sjyatioso pedes meos 10. miserere michi domine
From t to me (2nd) by Cor. on er. ? 3. Onhyld, fin. let. (e ?) er. t efest add. by Cor. nere me by Cor. on er. From Bed to gode by Cor. on er. ge- pref. by Cor. rotnisse by Cor. wr. above an er. Er. aft. rotnisse. 4. loitt- peoxv part, cov, by d. ink. 5^ Iceddestpu cov. by d. ink. of gryne by Cor.
on er. pissum, er. betw. * and *. Er. aft. pissum. gedieledon, let. er. aft. second e. pu art gescyldend by Cor. min by Cor. on er. 6. etfeste, last e in d. ink. pe by Cor. -et, t prob. add. by Cor. 7. t hatudest add. by Cor. beweardgende by Cor, on er. t unnytlice add. over the line by Cor. hyhte by Cor. 8. ic winsumie part. cov. by d. ink. tfwgcnie (or fsegnie ?) by Cor.
t »awe by Cor. ; er. aft. it. mine by Cor. t nedum add. by Cor. 9. From ne to on (ist) by Cor. -dees, s in d. ink. -est, t prob. add. by Cor. rumre, prob. cov. by d. ink by Cor. t widgilre by Cor. 10. miltsce, let. (m ?) at end er.
PS. 30.] eadwine's cantekbury psalteb. 47
forf>on ic iem geeserfoj^od Gedrefed is min egae for irre
quoniam trihulor Conturhatus est in ira oculus meus
saeul min 7 inno'S min Fort^sen J)e teorode min lyf on
anima mea et venter raeus 11. Quoniam defecit in dolore vita
sseree 7 mine geser on giomrimgum Geuntrumed is on f)eserflicnisse Tnea et anni mei in gemitibus Injirmata est in paupertate
msegen min 7 Laen mine gedrefede synt Ofer esellse
virtus mea et ossa mea conturhata sunt 12. Super omnes
mine fiend geworden ic eom hosp neahgeburum minum inimicos meos /actus sum ohprohrium, vicinis meis
to swi^e 7 ege cu]3um minum 'Sa pe me gesiowon ute hie flugon nimium et timor notis meis Qui videbant me Jhras fugiebant
from me 7 ic gefeol swse swse dead fram heortsen 7 ic eom
a me 13. excidi tanquam mortuus a corde et factus
geworden swae swse J^et forlore f?t FortSsen ic gehierda
sum sicut vas perditum 14. Quoniam audivi
tale manigra ymbeserdiendra On him (5a hy
vituperationem multorum circumhabitantium In eo dum con-
gesomnodon eselle Somed ongean me pet hie onfeangen mine gregarentur omnes simul adversum me ut acciperent animam
ssewle hy gef)eahtiende sindon Ic soSlice on f)e gewene t
meam consiliati sunt 15. Ego vero in te sjyer-
hyhte drihten ic cwecS f)u esert min god on J?inum hsendum
avi domine dioci tu es deus meus 16. in manibus tuis
sint mine tidae Gefriolsse i alyse me 7 genere me of minrae fiondae tempora mea Libera me et erijye me de manibus inimi-
haendum 7 from me ehtendum Onlihtae J)ine onsiene
corum meorum et a persequentibus me 17. Inlumina faciem tuam
ofer f>inne f)iow 7 gedo me haelne on J^inre mildheortnesse super servum tuum et salvum m,e fac in tua misericordia
min, fin. eer. effCB, fin. n er. Er. aft. soewL w?'» (3rd) by Cor. ; er. immed. bef. it. 11. teorode by Cor. Er. aft, ffecer. -licnesse by Cor. Er. aft. it.
mcegen by Cor. min, fin. e er., also an er. bef. the word, mine by Cor. synt by Cur. 12. geworden ic eom hosp by Cor. on er. From neah- to ege by
Cor.; Aoner. of^. minum {2uA)hy Cor. oner. 3a, a altered from some other let. -owon by Cor. part, on er; -iigon by Cor. on er. ? 13. gefeol by Cor.
swce dead by Cor. on er., also an er aft. it. fram by C'^r. on er. -lore prob. by Cor. on er. 14. -da by Cor. on er. ; orig. = gehiere ? manigra on er., also
er. bef. and aft. it. ymheceidiendra, fin. e of ymb- er. ; also one let. er. bef. the first e, and -ra by Cor. on er. (of e?). Ha hy by Cor. on er. -on by Cor. on er. (of e ?). ongean by Cor. -feangen by Cor. part, on er. 15. t hyhte by Cor. cived, fin. let. (e ?) er.
48 eadwine's canterbury psalter. [ps. 30.
drihten pet ic ne sie gescynd for'Son ic J^e chide Scegemigen 18. domine non confundar quoniam invocavi te Eruhescant
seiiesesum 7 Sien geledde on helle dumbe Sien geworcSen
impii et deducantur in infernum 19. muta efficiantur
weleras facenfulle f>e sprecatS ongen ryhtwisne unrihtwisnesse lahia dolosa quae loquuntur adversus iustum iniquitatem
on ofermodnisse 7 forsewennisse hu micel is }?in menigo
in superhia et contemi^tu 20. Quam magna multitudo
f)inre swetnesse drihten J^e ondredendum J?3e pu behiddest dulcedinis tuae domine quam abscondisti timentibus te
7 J?u hie fulfremedest on pe gewenende 1 hyhte on gesihj^e msennae et ^;er/ecis<i earn sperantibus in te in cojisjjectujiliorum
besernse tSu gehyddest hie on dygehiesse f)inre onsiene
hominum 21. Abscondes eos in abditu vultus tui
irom gedrefnesse msennae Su hie ge[s]cildest on f)inre a conturbatione hominum Proteges eos in taber-
eserduugstowe from ]?8em wi'Sercwe'Selum tungum Gebletsod
nacido tuo a contradictione linguarum 22. Benedictus
drihten fortSsen wuldrede his his mildheortnesse on ymbstan-
dominus quoniam miriflcavit misericordiam suam in civitate
dendrse J?8ere cesestre Ic so^lice cw^'S on minre firhte
circumstantiae 23. Ego autem dixi in pavore meo
ic eom aworpen from onsine J^inrse esegsenae Forf)on pu. gehierdes
2)roiectus sum a vultu oculorum tuorum Ideo exaudisti
stemne minre bene ]?onne ic clepedo to pQ drihtsen
vocem dejyrecationis meae dum clamarem ad te 24. Diligite
lufisej? eselle his hgelge foi'Son hi secseS sotSfestnesse 7 drihten dominum omnes sancti eius quoniam veritatem requiret dominus et
edlensetS f)am pQ geinehtsuranesse doj? ofermodinesse retribuet his qui habundanter faciunt su2)erbiam
18. chide, d from e? pee er. aft. Scecemigen. 19. -Hen, n add. by Cor. ; er. aft. this word, weleras facenfulle pe by Cor. on er. -aiJ, by Cor. on er. ongen ryhtwisne y by Cor. on er. -wisnesse by Cor. on er. ; * (ist) wr. over the line, on ofermodnisse by Cor. partly on er. forsetvennisse by Cor. on er. 20. -dest (ist), t in d. ink prob. add. by Cor. -dest (2nd) t in d. ink over the line prob. add. by Cor. t hyhte by Cor. 21. -ddest, t in d. ink prob. add, by Cor. dygel- by Cor. on er. -Idest, st prob. add. by Cor. -stotoe by Cor. from, MS. =fron. 22. Gebletsod blotted by d. ink betw. * and o. -drtde by Cor. oner. MS. = -«/a?»<^- ? 23. ctt^fiy, fin. e er. o» in d. ink. Let. er. bef. engine, ponne by Cor. on er. clepedo, e from i in both cases ; -do prob. by Cor. 24. 7 er. bef. edlenceO. pam, am by Cor. oner. M.S. = -ineht: Er,
aft. dop, -modinesse by Cor.
PS. 31.] eadwine's cantekbury psalter. 49
do}) werlice 7 sie gestronged eowre heortsen eselle j^ae 25. Viriliter ayite et conforteiur cor vestrum omnes qui
gewenef) hyhten on drihten speratis in domino
31.
iEdige f)ara ^pe forgefene sint hiorse unrihtwisnesse 7 "Sara 1, Beati quorum remisse sunt iniquitates et quorum
)?e bewrigene synt synna Eadig wer J?sem f>e na ne
tecta sunt jpeccata 2. Beatus vir cui non
setvvite'S dryhten his synnse 7 ne nis on mutSe hi« facn imputavit dominus ^;eccaiztm nee est in ore eiv^ dolus
ForJ^sen ic swigie 7 eselle mine been eseldiaej? niidjpy J^onne 3. Quonlam tacui inveteraverunt omnia ossa mea dum
ic clipie to (5e selce \ allan deige FortSsen deges 7 niehtes
clamarem tota die 4. Quoniam die ac nocte
gehefogod is ofer me J^in hsend 7 ic eom gewyrfed on geriwo t on gravata est sujper me manus tua conversus sum in erum-
angnisse mine j^onne bitS tobrocen hryegban Mine egyltses
2}na mea dum confringitur sjnna 5. Delictum meum
ic dide J^e oncnsevve 7 mine unsocSfestnesse ic ne oferwreah Ic cwet5 cognitum tihi feci et iniustitias meas non ojicrui Dixi
]3et ic sege \ bodige ongean \ wif) me 7 mine unsoj^festuesse drihten pronuntiabo adversum me iniustitias meas domino
7 ])\x forlete aileasnesse minre heortaen For J^isum gebiddsej)
et tu remisisti imjnetatem cordis mei 6. Fro hac orabit
erelle hselige to f>e on tide gehyj)elicre tSeah hwe})re SotSlice ad te omnis sanctus in temj^ore 02)ortuno verum tam-
jjonne on flode w^tra monigrse to him na togeneselecse]? en in diluvio aquarum multaricm ad eum non adproximabu7it
25. 7 5ie in d. ink. hyhten on hy Cot. on er. 31. \. ^dige hy Cor. para pe by Cor. on er. for- cov, by d. ink ; -gefene by Cor. on er. ? -twisnesse part. cov. by Cor. ; orig. = unrihtnesse ? From tSara to synna by Cor. in pi. of er. 2. J)CBm, m by Cor. From na to dryhten by Cor. in pi. of er. From 7
to miitSe by Cor. on er. his part. cov. by d. ink. facn by Cor. on er. 3.
*M;i^te part. cov. by d. ink. ponnehy Gov. IpTova. to to allan hj Cot. deige, -ige by Cor. 4. /m, fin. e er. hoend, fin. let. (as ?) er. t on angnisse add.
by Cor. From mine to -han by Cor. in pi. of er. ; the c of hrycghan wr. over the line. 5. Er. bef. oncnceive. oferwreah by Cor. on er. ctved, fin. let.
(e ?) er. t bodige ongean t add. by Cor., the g of bodige prob. fi'om e. arleas- nesse on er. ; the first a orig. prob. ce. 6. Er. aft. tide. gehy/>elicre deahhwe/)re by Cor. in pi. of er. -ne on flode by Cor. on er. Er. aft. w^tra.
50 eadwine's canterbury psalter. [ps. 32.
])\i esert min frofr fram ofSriccednisse J^e ymbsealde 7. Tu es michi refugium a 2^'^^^^'^'^^ quae circumdedit
me blis min alyse me fram ymbsellendum Ondgiet
me exultatio mea redime me a circundantihus we 8. Intellectum
ic J>e selle 7 ic pe Isere on f>isum wege ]?e \>\x. iu ongangest dabo iibi et instruam te in via hac qua ingredieris
ic getiymme ofer )?e eagan mine nellen ge beon swa hors
firmaho suiter te oculos meos 9. Nolite fieri sicut equus
■* mul on J?8em nis nenig onigiet On f)3em bridle 7 on mulus in quibus non est intellectus In freno et
J?^re walde ceocan heorse gewrycS \ gebind ]:>a na togenealecatS chamo maxillas eorum constringe qui non adjproximant
to l^e Monigo i fela swipo i swingella faerse firenfulrse 1
ad te 10. Multa flagella pecca-
sjmfulra hihtende sof)lice on drihten mildheortnis ymbselS utan torum sjyerantes autem in domino misericordia circumdabit
' we blissisetS on drihtne 7 fsegniatS rihtwise 7 eaelle wuldrised 11. Laetamini in domino et exultate iusti et gloriamini OTunes
on rihtre lieortaen 7'ecti corde
32.
gefeinigatS ryhtwise on drihtne ryh[t]wise gerist somodhering
1. Gaudete iusti in domino rectos decet conlaudatio
Ondettse}) drihtne on eserpungum 7 on psalternm tyeii
2. Confitemini domino in cythara in ^;saZ^erio decern
strenga singsef) him SingseJ? him niewne song and
cordarum psallite ei 3. Cantate ei canticum novum
wel singsef) him on wyndreame 1 on lofe Fort^aen f>e
bene |;saZZi^ ei in iubilatione 4. Quoniam
riht is drihtnes word and esella his weorc on lofe rectus est sermo domini et omnia opera eius in fide
7. frofr by Cor. on er. ? From pe to fram by Cor. in pi. of er. Er. bef. yml-. 8. Ond- part. cov. by d. ink. loere by Cor. on er. /)epu in ongan- ged wr. over an er. eagan mine by Cor. on er. 9. nellen ge beon swa by
Cor. on er. walde by Cor. ? ceocan by Cor. on er. -ry& by Cor. on er. From t gebind to -lecaS by Cor. prob. on er. 10. t swingella and t syvfulra crowded in. mildheortnis by Cor. on er. ? 11. foegniatS on er. 32.
The whole of the first v. by Cor. ? ; gefeinigatS, first i on er. of ^. 2. OndettceJ> part. cov. by d. ink. tt/en strenga by Cor. on er. Er.'aft. strenga. 3. and, a prob. from o. From on (lat) to lofe by Cor. on er. 4. and, a from o.
eoella, a iu d. ink. on lofe by Cor. on er.
PS. 32.] EADWINE's canterbury PSALTER. 51
he lufaef) miltheortnesse 7 drihtnes dom his mildheortnesse
6. Diligit misericordiam et iudicium misericordia
drihtnes ful is eorf>e drihtenes wordes 7 heofonses
domini j)Iena est terra 6. verbo domini caeli
Sient getrimede 7 on gaste his mut^es eaell hiorge megen Jirmati sunt et spiritu oris eius omnis virtus ecyrum
Gesomniende swse swse on bytt wsetere sses gesettende on
7. Congregans sicut in utrem aquas maris ponens in
goldhorduw on niwolnesse i grundas drihten him ondr^dsej)
thesauri s ahyssos 8. Timeat dominum
eselle eorlpe from him sot^ice bid onwended omnis terra ah ipso autem commoveardur universi
end eselle J^se j^e eserdigse)? on ymbhwirfte Forj^aen he
et omnes qui habitant crbem 9. Quoniam ipse
cwetS 7 gewordene sind he behead and gescesepene hy synd dixit et facta sunt ip)se mandavit et creata sunt
Drihten tostencte gef)eaht J^iodse he wy^cyst sotSlice
10. Dominus dissijMt consilia gentium repyrobat autem
gef)ohtas J^serse j^iodse t folca 7 wit^costode Jpsere gef>oht aldra cogitationes populorum et reprobat consilia principum
gef>e8eht soJ)lice drihtnes wunaej? on ecnesse his heorisen
11. Consilium vera domini manet in aetemum cogitationes
gef>oht on alraworld seworold Esedig Ip'iod pes S§ is
cordis eius in saeculum saeculi 12. Beata gens cuius est
hiorse drihten god folc ))em drihten gesceses on dominus deus eorum populus quem elegit dominus in
yrfeweardnis him Drihten of hefonum gelocode 7 geseah
hereditatem sibi 13. De caelo prospexit dominus et vidit
esellse monnse beaern be J^ere gearwunge his eardunge
omnes filios hominum 14. de p^^eparato habitaculo sua
7. swce on bytt wcetere sees by Cor. on er. goldhordum, -urn by Cor. t ffrundas &dd. hj Cot. 8. Er. aft. o». 9. Er. (])e?) aft. -For/cen. ffewor- dene by Cor. on er. he behead by Cor. on er. and, a from 0 ? hy fynd by Cor. 10. gepeaht by Cor. on er. he wyticyst by Cor. on er. sodUce ge/ohtas by Cor. on er. piodce part. cov. by d. ink. t folca add. by Cor. gepoht aldra by Cor. on er. 11. gepeaeht, t cov. by d. ink. soplice drihtnes by Cor. on er. wunoep part. cov. by d. ink. Er. aft. gepoht. on air- prob. pref. by Cor. ; -world, I cov. by d. ink. 12. piod, d from d. drihten by
Cor. on yrfeweardnis him, by Cor. on er. 13. gelocode, er. bef. it ; ge- and -ode by Cor. on er. geseah, h in d. ink on er.
E 2
62 eadwine's canterbury psalter. [ps. 33.
7 he locode ofer eselle fe eserdisef) on ymbhwirft Se
respexit sujper omnes qui habitant orhem 15. Qui
hiwode Sienderlice hiorge heortsen J^ee aiigetsej^ on ealle hiorye jvnjxit singillatim cmxla eorum qui inielligit in omnia ojyera
weorc Ne bij^ se kining geheled j^urh his micle
eorum 16. Non salvabitur rex per multam virtutem
megen ne se eten ne bicS geheled on mycelnesse 1 menigo su^m nee gigas salvus erit in multitudine
his streingJ?o leaes hors to h^lo on geniehtsumnesse
fortitudinis suae 17. Falsus equus ad salutem in ahundantia
so'Slice megenes his ne bio]? hal in gesyh j)e eagan diihtnes
autem virtutis svxie non erit salvus 18. Ecce oculi domini
ofer andredende hine hyhtende soj^lice on mildheortnisse his super timentes eum sperantes autem in misericordia eius
•p he nerige fram dea'Se saule hiorge 7 fede hj on hungre
19. ut eripiat a niorte animas eorum et alat eos in fame
SoJ^lice ure sseule forbyrdiga'S i ge'SolaS drihten for^on
20. Anima autem nostra sustinet dominum quoniam
gefylsta 7 gescildend ure he is 7 on him blissiad
adiutor et protector noster est 21. et in ipso laetahitur
heorte ure 7 on noman halgum his we hyhtaS Drihtsen
cor nostrum et in nomine sancto eius S2)erabimus 22. Fiat
Sie fin mildheortnes ofer us swse swse we hyhton on pe domine misericordia tua m^per nos sicut sjyeravimus in te
33.
Ic bletsige drihten on egwilc tid simle his lof on 2. Benedicam dominum in omni tempore semper laus eius in
minum mutSie On drihtne bij? heied min sawle
ore nieo 3. In domino laudabitur anima mea
14. -ode by Cor. on er. ymbhwirft, fin. e er. 15. hitcode by Cor. on er.
Er. both bef. and aft. Sienderlice. an-, a from o by d. ink. Er. aft. angetoep. on ealle by Cor. 16. t menigo add. by Cor. 17- lews, about two lett. er. both immed. bef. and aft. this word. Er. aft. h^lo. on by Cor. Er. aft. sod- lice, hal, orig. =Ace/e? 18. From in gesijhpe to on by Cor. on er. mildheortnisse his by Cor. 19. From/" to saule by Cor. part, on er. hiorce part. cov. in d. ink. j fede hy on by Cor. on er. hungre part. cov. by d. ink. 20. Soplice by Cor. on er. From forbyrdigaS to gefylsta by Cor. part, on er. 7 ge- by Cor. ; scildend part. cov. by d. ink. From ure to end of v. 21 by Cor. part, on er. 22. Er. aft. sw(e (ist). swce we hyhton on by Cor. />e part. cov. by d. ink. 83. 2. Ic bletsige in d. ink. 3. hered, let. er. Detw. r and e, also er. aft. the word; orig. •='h€riendel
PS. 33.] EADWINE'S canterbury PSALTER. 53
hie geheren Ipse gef>wernesse i bilewitan 7 blissisen geMi-
audiant mansueti et laetentur 4. Mag-
clieef) drihtsen mid me 7 we upsehebbsen his nomaen eow nificate dominum mecum et exaltemus nomen eius in in-
betwionum Ic sohte drihten 7 he me gehirde 7 of
vicem 5. Inquisivi dominum et exaudivit me et ex
eselhira minum e8erfof)nessum he me generede Genealsecet
omnibus trihulationihus meis eripuit me 6. Accedite
to him 7 hie biof) onlihte 7 andwlitan eowre ne onscesemiaej? ad eum et inluminamini et vultus vestri nan erubescent
^es f>e8eif8e clipsede 7 drihten hiene gehyrde 7 of esellum
7. Iste i:)aufeT clamavit et dominus exaudivit eum et ex omnibus
his eserfofjnessum \ geswincum alysde hiene he alysde \ gefriolssef) trihulationibus eius liberavit eum
drihten onsende^ his englon ymbhwyrfte i gaenge hine
8. Inmlttet angelum dominus hi circuitu timen-
ondredende 7 he hie generef) Onbirgsef) 7 gesiof) hu
tium eum et eripiet eos 9. Gustate et videte quoniam
winsiim drihten is esedig bif) Se wer fe gehyht on hine suavis est dominus beatus vir qui sper'at in eum
Ondredse]? drihten eaelle his hselige for'Ssen nenigwyht 10. Timete dominum, omnes sancti eius quoniam nichil wana is 'Sam ondredendum hine wselige bef>orfton 7
timentibus eum 11. Divites eguerunt et
hy hyngredon pa, So]?lice secende drihten ne geteoriacS esellum esurierunt inquirentes autem dominum, non deficient omni
godum Cumae}) beaern gehieraef) me drihtnes ege
bono 12. Venite filii audite me timorem domini ic eow l§re hwilc is se mon se }?e wile lif ond wilnsej)
docebo vos 13. Quis est homo qui vult vitam et cupit
ffehe^en, -even on er. of something else; this word orig. ending in/, t hilewi^an in d. inl . hlissicen, n in d. ink (on er. of > ?). 4. geMicliceJ>, ge
in d. ink prob. pref. by Cor., M being a capital ; M part. cov. by d. ink. eow heticionnm part. cov. by d. ink, 5. Ic in d. ink. A second ic er, bef. sohte.
generede, fin. e prob. add. by Cor. and d prob. from d. 6. Genealcecet to him by Cor. part, on er. andtoUtan eowre ne by Cor. on-, o prob. pref. later in d. ink ; fin. let. (e ?) er. ; orig. prob. this on- was ne. 7. clipwde, d from 3 ? ; e prob. add. by Cor. gehyrde, d from some other let. (e?) and fin. let. er. t gesioincum alysde by Cor. ; ge- on er. ? he alysde t by Cor. 8. -hwyrfte ?in d. ink. gcenge, n cov. by d. ink. 9. On- prob. pref. by Cor. gehyht on hine by Cor,, but prob. only cov. 10. From nenigivyht to hine
by Cor. 11. ivcelige leporfton by Cor. on er. hyngredon by Cor. on er.
pa by Cor. Er. bef. ne. geteoriati by Cor, on er. -urn (twice) by Cor.
64 eadwine's canterbury psalter. [ps. 33.
gode daegaes to gesionne bewere J^ine tungsen from
videre dies bonos 14. Cohibe linguam tuam a
yfle 7 J?ine welerses )?et hie ne sprecen facen Acer \
malo et labia tua ne loquantur dolum 15. De-
gewit from yfle 7 do god sec sibbe and folgse hiere verte a malo et fac bonum inquire pacem et sequere earn
Drihtnes eeegsen ofer J)8e SoJ^festsen 7 his esereen to hiorse 16. Oculi domini sujyer iustos et aures eius ad preces
bene So^lice andwlita drihtnes ofor donde yfelu f)et
eorum 17. Vultus autem domini super facientes mala ut
he forspilde on eor'Ssen gemind hire "Sse so'Sfestsen
'perdat de terra memoriam eorum 18. Clamaverunt
clipisej? 7 drihten hi gehiref) 7 of eaellum eserfoj^nessum iusti et dominus exaudivit eos et ex omnibus tribula-
i geswincum heora he aliesde hy Neaeh is drihten
tionibus eorum liber avit eos 19. luxta est dominus
J>em f)e geswencedre synt heortan 7 ea'Smode on gaste he gehelf) his qui tribulato sunt corde et humiles spiritu salvabit
Monigse eserfo'Snesse Jjserae socSfestrse 7 be f)isum esellum 20. Multe tribulationes iustorum et de his omnibus
alysej? hem drihten Srihten gehealclef) ealle been
liberabit eos dominus 21. Dominus custodit omnia ossa
heora an of t5am ne bitS tobrocen deaf) synfulra
eorum unum ex his nan conteretur 22. Mors 2>eccatorum
wyrst is 7 f)a "Se hatedon ryhtwise he forlet 'Srihten
2)e8sima est et qui oderunt iustum delinquent 23. Redimet
selised ssewle j^iowrae his 7 na forleatef> he ealle f>{B dominus animas servorum suorum et non derelinquet omnes qui
f e hyhtat on hine sjyeramt in eum
14. facen by Cor. on er. 15. Acer t gewit by Cor. on er. Er. aft. god. sec, fin. let, (e ?) er. 17. From andwlita to yfelu by Cor. on er. Er. bef.
gemind. hire by Cor. 18. eodfesloin, fin. let. er. off in d. ink. Er. aft. ecellum. geswincum prob. by Cor. ; -um on er. heora he by Cor. aliesde, a- and -de by Cor. ; d from t. hy in d. ink on er. 19. From /em to gaste by
Cor. on er. 20. Er. aft. ecellum. ahjsep hem drihten by Cor. on er. 21.
drihten, tS cov. by d. ink ; er. aft. this word, gehealdep ealle by Cor. part, on er. From heora to to- by Cor. part, on er. 22. From deap to rijhtxoise by
Cor. on er. 23. Er. aft. saiwle. -ra;, r wr. over the line in d. ink. From hi» to ealle by Cor. on er. From /a? to hine by Cor.
rS. 34.] EAD wine's CANTERBURY PSALTER. 55
34.
Dem driliten deriende me oferwiii onwinnendes me ludica domine nocentes me exjmgna injnignantes me
Gegiip wepn 7 Scild 7 eeris me on fultum
2. A2)prehende anna et scutum et exurge in adiutorium michi
^^giot ut sword 7 beluc t betiene ongean hy ))e me
3. Effunde frameam et conclude adversus eos qui 7ne ealita'5 sege ssewle minre helo )?in ic eom Gescamigen
persequuntur die anime meae solus tua ego sum 4. Confundantur
7 cirrede t wandien mine fiend J^se \>q secsej? mine ssewle et revereantur inimici mei qui querunt aniraam meam
Sien gewirfede \ sin gecyrrede on b^cling ond sceemige J?aB ])Q Avertantur retrorsum et eruhescant qui
me f)enc8pf) yfeles Sin hie swse J3§t dust beforsen
cogitant michi m^da 5. Fiant tanquam jmlvis ante
onsTne J^es windes 7 drihtnes engel hie swencende Sin
faciem venti et angelus domini adjligens eos 6. Fiant
wegas heora f)ystro 7 stlidornis 7 angel drihtnes ehtende 'vie eorum tenehre et lubricum et angelus domini persequens
hie FortSsea gifum hy hyddon me forwirt5 grines
eos 7. Quoniam gratis dbsconderunt michi interitum laquei
heora on idel hy hyspton mine sawle Cumo hem
sui vane exprohraverunt animam meam 8. Veniat illis
grin J^et hi ne gecnawaf) 7 gegripennis f)are j^se hie laqueus quern ignorant et cajytio quam occult-
gedigledon gegripse hy on grino hie gefea3lled on f>et selfe averunt adprehendat eos in laqu^um incidant in id ij^sum
SoSlice min seewle blissode on drihtne lustfullecS
9. Anima autem mea exultahit in domino et delectabitur
34. Dem by Cor. on er. From deriende to end of v. by Cor. part, on er. 2. Er. bef. we^w. 'Ev.hei. Scild. 3. it^ by Cor. ; er. aft. it. sicord hy Cot.-, er. bef. and aft. it. -luc t he- add. by Cor. ongenn hy by Cor. part, on er. eahtad by Cor. on er. sege by Cor. ; er. bef. it. minre by Cor. on er. />in ic eom by Cor. part, on er. 4. Gescamigen by Cor. on er. t wandien prob.
add. by Cor. t sin gecyrrede by Cor. over the line. 5. Sin, let. (e?) er. betw. i and w. Sivencende hj Cot. on er. 6. This v. by Cor. (except 6'iw) on er. 7. From gifum to hyspton by Cor. part, on er. (except /or 2t7tr9 wh. is cov. by d. ink) . 8. Cmno, fin. n er. hem, efrom i by Cor. grin, init. lett. (ge ?) er.^ ; also fin. o er. />et part, cov, by d. ink ; fin. let. (or lett.) er. hi cov. by d. ink. From ne to gegripennis by Cor. part, on er. Er. (of hie n- ?) bef. gegripce ; geg- in d. ink ; a fin. let. (or lett.) er. grino, g cov. by d. ink ; init. ge- er. 9. Er. aft. soewle. J>y er. bef. blissode. blissode on drihtne by Cor. part, on er. -fulUd cov. by d. ink.
56 eabwine's cantekbury fsalter. [ps. 34.
ofer his helo Eselle mine bcvn cwef)8ec5 drihten liwilc
8U])er salutare eius 10. Omnia ossa mea dicent domine quia
gelic ]>e nerigende unspedigne of hsende strengran his similis tibi erijpiens inojpem de manu fortioris eius
wedlsen t elf)eodigne 7 J^eaerfaen from him reafiendum egenum et pauperem a rapientibus eum
^Erisende cy)?ras unryhtwise )?a ic nyste hy acsodon 11. Exsurgentes testes iniqui quae ignorabam interrogabant
me 7 aguldon me yfelu for gode 7 stedignisse sawle
me et 12. retribuebant michi mala pi'o bonis et sterilitatem anime
minre Ic so(51ice f>onne me unyf)giende weron
meae 13. Ego autem dum michi molesti esseiit
ic scrydde me of heron 7 ic eae'Smodde on festenum mine induebam me cilicio et humiliabam in ieiunio animam
ssewle 7 min gehed on bosm minum si gecirred Swee suae
meam et oratio mea in sinu meo convertetur 14. Sicut
niextaen 7 swae urne bro)?ur swae ic licode swa swa 2)rcximum et sicut fratrem nostrum ita conjylacebam tanquam
heofendae geunrotsod swae ic geeaecSmedde Ongean
lugens et contristatus ita humiliabar 15. Adversum
me hy blissodon 7 tosomne becomen 7 hy gegaederedon on me me laetati sunt et convenerunt et congregaverunt in me
swipaen 1 swyngla 7 hy nyston Tolysede sind ne
Jlagella et ignoraverunt 16. Dissoluti sunt nee
hy abryrde sind hy fandedon bismeredon hie of hleahtre
comjmncti sunt temjytaverunt me et deriserunt derisu
hy gi'istbitedon on me to]?um heora Drihten hwonne
striderunt in ine dentibus suis 17. Domine quando
forelocaest f>u pet f>u gesette mine saewle from hiorae yflum resjncies restitue animam meam a malefactis
10. Words er. tef. and aft. ffelic. -evde, d on er. unspedigne by Cor. on er. Er. aft. hcende. -ran by Cor. ; r on er. Er. aft. his. t elpeodigne add. by Cor. Er. aft. 7. reafiendum by Cor. on er. 11. Er. aft. ^risende.
From cypras to end of v. by Cor. in pi. of er. 12. From me to end of v. by
Cor. in pi. of er. ; sawle, to from u. 13. Er. aft. sodlice. scrydde by Cor.
on er. ; y er. aft. c. Er. aft. ic. ecedmodde from ecedmode (or -medeVj. bosm minum si by Cor. on er. 14. 8uce by Cor, on er. -ode prob. by Cor. on er. ;
er. aft. it. swa swa in d. ink. Er. aft. -dw. Er. aft. ic. -de prob. by Cor. on er. 15. Ongean by Cor. on er. -odon prob. by Cor. on er. tosomne prob.
by Cor. -en, n on er. hy gegoederedon prob. by Cor. on er. Er. bef. swipcen. 7 hy nyston by Cor. on er. 16. From ne to fandedon by Cor. on er. ; er. aft. the last word. -eredon by Cor. ; er. aft. it. From of to on by Cor. part, on er. heora prob. by Cor.
PS. 34.]
d^dum 7 from sennesse J^serse leonse Ic f>e andette
eo7'tcm et a leonihus unicam meam 18. Conjitebor tibi
drihten on halgresomiiinga micelre on folce hefigum ic j^e herige domine in aecclesia magna in jyopulo gravi laudabo te
f)et na bysmerigen on me J^a J?e wiJ^erweardiatS me un-
19. Ut non insultent in me qui adversantur michi in-
rihtlice J^a hatedon me y bycnedon mid egum
iquae qui oderunt me gratis et annuehant oculis
ForcSsen Ipe me witodb'ce gesibsumlice he spr^con / ofer
20. Quoniam michi quidem pacijice loquehantur et sujyer
yrre facenfullice by f)ohten hie gebreddon on me beorse
iram dolose cogitabant 21. Dilataverunt in me os
mu'S hie cwedon eulse eule hie gessewsen urse eaegsen suum dixerunt euge euge viderunt oculi nostH
f)u gesesewe drihten ne swiga })u drihten ne gewit f)u fram me
22. vidisti domine ne sileas domine ne discedas a me
Aris drihten / beheseld minne dom min drihten god
23. Exurge domine et intende iudicium meum deus meus et dominus
min intingsen min Dem me drihten efter
meus in causam meam 24. ludica me domine secundum
j^inre mildheortnesse min drihten god ]?et na bismerien m^isericordiam tuam domine deus meus ut non insultent
on me mine fiend ne ne cwedeen on hiorae beorteen
in me inimici mei 25. nee dicant in cordihus suis
eala \ wellawel ure ssewle ne cwedsen we besencton hyne euge euge animae nostrae nee dicant ohsorhuimus eum
Scsemien / arweorj^ien setgedere f)a Se JjanciatS yfeluw 26. Eruhescant et revereantur simul qui gratulantur malis
minum Sin gescrydde forwandunge j arweorfunge J>e msetu meis induantur pudore et reverentia qui maligna
18. From hal- to hefigum by Cor. on er. 19. pet, p cov. by d. ink ; two fin. lett. {le ?) er. na, a from e by Cor, hysmerigen by Cor. on er. Er. aft. me, this er. being the gloss of inimici mei, wh. is dotted. From pa pe to egum by Cor. on er. 20. Er. aft. ofer. facenfullice hy on er. 21. heorce, e from i ; o wr. over the line. 22. -en prob. by Cor. ne swiga pu by Cor. on er.
gewit by Cor. on er. fram by Cor. 23. Aris, fin. eer. j er. bef. min (2nd) wh. has about two fin. lett. er. min (3rd) in d. ink. 24. Dem, fin. e er. na bismerien by Cor. on er. 25. ne ne in d. ink with er. bef. -dcen (twice), n in d. ink on er. of another let. (J) •). eala t ivellatoel by Cor. ; orig. ealla, but second ^ er. we from pel besencton hyne hj Cot. oner. 26. From arweor- pien to minum by Cor. on er. Sin, e er. betw. i and n. From gescrydde to me by Cor. on er.
58 eadwine's canterbury psalter. [ps. 35.
Bpecaf) ongean me Faegnien 7 blissisef) f>a f)e ])se ]>e
loquuntur adversum me 27. Exultent et laetentur qui
willsef) rybtwisnisse min 7 cwe]?en symle Sie gemiclod drihten volunt iustitiam meam et dicant semjper magnijicetur dominus
f)a t5e willaS sybbe J^eowes bis 7 eac tunge min
qui volunt facem servi eius 28. Sed et lingua mea
smesegendse ]?ine rybtwisnesse §lce dei J?in lof meditabitur iustitiam tuam tota die laudem tuam
35.
Cwse'S se unrihtwise )?et be forlet t agylte on him Selfum 2. Dixit iniustus ut delinquat in semetipso
ne is ^ge beforsen bis eaegum For'Ssen facenfullic
non est timor dei ante oculos eius 3. Quoniam dolose
de dide on gesiebSe bis f)ette be gemette unribtwisnesse bis egit in conspectu eius ut inveniret iniquitatem suam
7 batunge "Word bis mut^es unribtwisnesse 7 facn
et odium 4. Verba oris eius iniquitas et dolus
he nolde ongetan f be wgl dede unribtwysnisse
noluit intelligere ut bene ageret 5. iniquitatem
be smeade on bis bedcb'ofum be Etstod eselle wegses ne god meditatus est in cubili sua Astitit omni vie non bone
hetenicS t yfelnisse sotSlice na he batode Drihten on
malitiam autem non odivit 6. Domine in
hefonum f)in mildheortnes 7 J?in so'Sfestnes oj3}>et to caelo misericordia tua et Veritas tua usque ad
wolcn t genipum ]?in so)?festnes swse swse godes dun
nubes 7. lustitia tua sicut monies
I muntas 7 p'me domees deopnis 1 niowelnesse felafaeald dei et iudicia tua abyssus multa
27. FcBgnien by Cor. on er. /a/e by Cor. (over qui) ; he did not notice the pae pe (of the p. hand) which, with willoBp, is wr. over volunt. Hence the gloss of qui is repeated. From ryht- to symle by Cor. on er. Er. aft. symle. -od prob. by Cor. on er. From drihten to end of v. by Cor. on er. 28. From 7 to min by Cor. on er. ryhtwisnesse by Cor. on er. ; er. aft. it. dei pin lof prob. by Cor. 35. 2. CwccO se un- by Cor. -rihtwise on er. t agylte add. by
Cor. ne by Cor. on er. Er. aft. is. be- by Cor. 3. Yromfacen- to on by
Cor. his by Cor, -wisnesse by Cor. on er. hatunge on er. 4. From -wiS' nesie to dede by Cor. in pi. of er. 5. -wysnisse by Cor. on er. he, e from i on er. -de by Cor. on er. -fum, let. er. betw./ and u. he (2nd) pref. later. Er. aft. ne. t yfelnisse add. by Cor. na by Cor. hatode by Cor. on er. 6. to by Cor. t genipum add. by Cor. 7. swce (ist) by Cor. t muntas add. by Cor. Er. aft. domces. deopnis t by Cor. on er. niow- cov. by d, ink. felafceald add. by Cor.
PS. 36.] eadwine's canterbury psalter. 59
Men 7 niteno f)u hsele gedest drihten swa swa
Homines et iumenta salvos fades domine 8. qioemadmodum
pu gemonigfeeeldeeest f)ine mildheortnesse god Meennse beeern multiplicasti misericordias tuas deus Filii autem
so"Slice on geScildnisse J^inrse fij^rse hylitat t gewensef) hominum in protectione alarum tuarum S2)erabunt
ondruncniende j of genyhtsumnisse J^ines buses 7 of burnan 9. inebriahuntur ah uhertate domus tuae et torrents
f)ines willaen Ipn drencsest by ForJ^sen mit pe is
voluntatis tuae 2^^^^^^^ ^^^ 10. Quoniam apud te est
lifes wielle ond on ]:)inum liohte we gesioj? Hobt Aspread
fans vitae et in lumine tuo videbimus lumen 11. Pre-
\ ]?ene j^ine mildheortnesse J^e witendum J?ine sot5festnesse tetide misericordiam tuam scientibus te et iustitiam, tuam
f)am )?e ribte beortaen sindon Ne cume me fot
his qui recto sunt corde 12. Non veniat michi pes
ofermodinesse 7 band synfulra ne styrige me tSer
superbie et manus 2)eccatorum non moveat me 13. Ibi
bie gefiollon eeelle J^se f)e wircaef) unrihtwisnesse bi sint utacnyssed ceciderunt omnes qui ojjerantur iniquitatem expulsi sunt
f bie ne msebton stondon nee 2)otuerunt stare
Nelle }?u pe onscunisen betwiob J?eem awyrgendan ne onbyred Noli emulari inter malignantes neque emulatus
f>u beo t5a dondan unribtnesse FoitSsen swse swse beg
fueris facientes iniquitatem, 2. Quoniam tanquxim foenum
breadlice by adrigia'S 7 swa swa blseda \ leeef wyrta ratSe velociter arescent et sicut holera herbarum cito
breosa'5 i feeellef) Gewene \ bybt on drihten 7 do godnesse
cadent 3. Spera in domino et fac bonitatem
8. Siva swa by Cor. on er. with er. aft. so&lice add. by Cor. -nisse prob. add. by Cor. hylitat t add. by Cor. ; er. bef. it. 9. of genyhtsumnisse by
Cor. on er. of human by Cor. on er. J>u,/> from r by Cor. ; u part. cov. by d. ink. drenccBst, e from i by Cor. ; t add. by Cor. hy by Cor. 11. Aspread by Cor. on er. t pene by Cor. on er. -endum, let. er. betw. n and d. 12.
fot part. cov. by d. ink. From ofer- to me by Cor. on er. 13. -wisnesse add. by Cor. utacnyssed, uta- in d. ink ; -ssed in d. ink. j^by Cor. from fie ? -hton prob. by Cor. on er. ; g prob. orig. stood in pi. of h. 36. Nelle /)u by Cor.
on- part. cov. by d. ink. aivyrgendan by Cor. From ne to dondan by Cor. on er. 2. Er. bef and aft. swcb siccb. From heg to end of v. by Cor. on er.
3. t hyht by Cor. wr. over the line, do in d. ink.
60 eadwine's cantekbury psalter. [ps. 36.
7 f>u eserdest on eor'^aen 7 f»u bist fed on his welum et inhabita terram et pasceris in divitiis eius
Gelustfullse on drihtsen 7 he J?e sele)? bene })inre 4. Delectare in domino et dabit tihi jf;e^zizorz€m cordis
heorteen Awrioh drihtne f)inne weg 7 gewene 1 hyht
tui 5. Revela domino viam tuam et spera
on hine ond he det5 7 he 'Se ledef) swse swse J^et lioht
?n eum et ipse faciei 6. JS'i educet tamquam lumen
f»inre so'Sfestenesse 7 'Sinne dom swse swse middeig
iustitiam tuam et indicium tuum sicut mevidiem
Beo t5u drihtne underf)ied 7 halsa hine na onhyre
7. Suhditus esto domino et ohsecra eum ne emulatus
"Su hine f)e bitS gesunfullod on wsege his on men dondum
fueris eum, qui prosperatur in via sua in liomine faciente
unrihtwisnesse Ablin from yrrse 7 forlet hatheor[t]nesse
iniquitatem 8. Desine ah ira et derelinque fur or em.
na anhyre tSu f nearolice J?u do FortSsen f)8e })e hetenif)
ne emuleris ut nequiter facias 9. Quoniam qui nequiter
do]? beo"S geteorode ]?a ?5e, sof>lice geanbidiaS drihten hie agunt exterminahuntur qui vero expectant dominum ipsi
yrfeweserdnesse agon eortSaen lytel fsec nugyt 7
hereditate ^;os5ic?(B6t*n< terram 10. Fusillum adhuc et
ne bits synful 7 secest his Stowe na Ipu gemetest
non erit jyeccator et queris locum eius nee invenies
]?a gef>w8eran soj^lice agun eortSan 7 gelustfullia^ on
11. Mansueti autem possidebunt terram et delectabuntur in
manigfealdnisse sibbe begim]? J^e synfulla riht 7
multitudine ^;aci5 12. Observabit peccator iustum et
grimetaS ofer hine to]?um his drihten so]?lice
fremet super eum dentibus suis 13. dominus autem
Er. a.h.fed. 4. -lep, fin. let. (J)?) er. 5. Awrioh, let. (n?) er. betw. A and w. Er. bef. drihtne. weg in d. ink. t hyht in d. ink. Er. of two lett. aft. he.
6. swcB (2nd) in d. ink. on er. bef. middeig ; er. of about two lett. betw. d and <^.
7. jSeo <y«* cov. by d. ink. halsa, let. er. betw. I and *. From halsa to dondum by Cor. on er. -wisnesse prob. add. by Cor. ; first * wr. over the line. 8. From hat' to end of v. by Cor. on er. 9. ForScen part. cov. by d. ink. From do^ to drihten by Cor. on er. agon, orig. tsgon ; er. aft. it. 10. lytel fcec nugyt by Cor. on er. Er. bef. 7. Er. aft. bi6. synful by Cor. on er. secest, -st by Cor. prob. on er. Er. aft. Stowe. na, a by Cor. from some other let. /w by Cor. on er. gemetest, ge- prob. pref. by Cor. ; *f on er. 11. From /a to eorOan by Cor. on er. Er. aft. 7. gel- part, cov, by d. ink ; -iad prob. by Cor. on er. Er. bef. on. manigfealdnisse by Cor. on er. 12. hegimppe synfalla by Cor. on er. From 7 to topum by Cor. on er. Er. aft. his. 13. From soplice to end of v. (except/) by Cor. on er.
PS. 36.] eadwine's canterbury psalter. 61
onhysc'S him fort5an f>e he forsceawa'S f cume'S d^g his irridebit eu7)i quoniam pi'osjricit quod veniet dies eius
Sweord of scea'Se atugon pse synfuUan aepenedon hiorae 14. Gladium evaginaverunt peccatores tetenderunt arcum
bogsen f)et hi sevviorpen unmagan / wedlen \ f)earfan f hy cwehnen suum ut deiciant ino2)em et pawperem ut trucident
ryhtwise on hiortsen hiorae sweord oiigej) on heorse
rectos corde 15. Gladius eorum intret in cor
heortsen ond hioree bogee bitJ gebrocen Selre t betere
ipsorum et arcus eorum conteratur 16. Melius
is medmicel J^am rihtwisan ofer welan synna manige est modicum iusto super divitias peccatorum m^ultas
For'Ssen earmas synfulra beotS tobrocene getrimeS soj^lice 17. Quoniam brachia peccatorum conterentur conjirmat autem
rihtwise drihten Can drihten wegas onwemmendra
iustos dominus 18. Novit dominus mas immaculatorum
7 hirse yrfseweserdnis on ecnesse biS Ne bio]? gescende
et haereditas eorum in eternum erit 19. Non confundentur
on f)ere yflen tyde / on )?8em hingriendum dsegum bioS gejB.llede in tempore malo et in diebis famis saturabuntur
for'Ssen synfullaen forwiorj^sej) Fynd so]?lice drihtnes sona 20. quoniam peccatores peribunt Inimici autem domini max
gearweor)?ode / upahafene beo'S geteoriend swa swa smic honorati el exaltari fueHnt dejicientes ut fumus
he geteorat5 borgatS se synfulla 7 ne t agylt bitS selised
deficient 21. MutuAxtur peccator et non solvet
se rihtwise soJ?lice ofearmacS 7 alen'5 For'Ssen
iustus autem miseretur et commodat 22. Quoniam
hine bletsiende agun eor'San yfelcwe|?elginde sof)lice hine henedicentes eum possidebunt terram maledicentes autem iUinii
forworc5a)) From drihtne stsepas monnses beof) gerihte
disperient 23. A domino gressus ho minis diriyentur
14. Siveord of sceatie by Cor. on er. Er. hei./xB. synfullan by Cor. on er. ; a from some other let. Er. aft. hi. unmaffan prob. by Cor. on er. t pearfau prob. add. by Cor. From/ to on by Cor. on er. 15. heo- (ist) on er. 16. t hetere wr. over the line by Cor. From /aw to end of v. by Cor. on er. 17. From earmas to end of v. by Cor. on er. 18. From Can to -dra by Cor. part, oner, -wi* add. by Cor. 19. Er. bef. i/off. 20. 'Er.a.it. forticen. 5;y«- prob. by Cor. on er. (of ))e firen- ?). From Fynd to end of v. (except smic wh. has an er. of two lett. immed. bef. it) by Cor. on er. 21. horgad se synfulla by Cor. in pi. of er. t agylt in d. ink. From se rihtwise to end of v. by Cor. on er. 22, From agun to end of v. by Cor. in pi. of er. ; hine from him. 23. stcepas prob. add. by Cor. monnces, s prob. add. by Cor. From heoJ> to he by Cor. on er.
6^ eadwine's canterbury psalter. [ps. 36.
7 wseg his he wilnsef) swif>e f)onne hreosej? se rihtwisa
et viam eius cupiet nimis " 24. Cum ceciderit iustus
na hi bi'5 gedrefed for^on dryhten tryme'S hand his non conturhahitur quia dominus firmat manum eius
Ic wes giongre 7 ic eaeldode 7 ic ne seseh ryhtwisne 25» lunior fui et senui et non vidi instum
forlaet^nne na gsed his J?arfende hisefe Elce deie
derelictum nee semeyi eius egens 2)ane 26. Tota die
he miltseo]? 7 laenf) 7 his sed on bletsunge bif> miseretur et commodat et semen eius in henedictione erit
Onheld from yfle 7 do god 7 onwune t eserdse on world 27. Declina a malo et fac bonum et inliahita in seculum
se world For'Ssen drihten lufsef) dom 7 na forlaetsef)
seculi 28. Quoniam dominus amat iudicium et non derelinquet
his hselgaen on ecnesse hy bioJ> gehseldene unryhtwise so]:)lice sanctos suos in aeternum conservahuntur Iniusti autem
beo(5 gewitnode 7 seed eerlesesrse forweorf)e]) rylitwise
punientur et semen impiorum, peribit 29. lusti
sof)lice yrfeweserdeiesse segon eor'Ssen 7 oneserdaef) on vero haereditate possidebunt terram et inhabitabunt in
world aworlde ofer hy Mu(S ryhtwises smeac5 1 gemynef)
seculum seculi super earn, 30. Os iusti meditabitur
wisdom 7 his tunge spricf) dom Godes se his
sapientiam et lingua eius loquetur iudicium 31. Lex dei eius
on his heortsen ond ne biof> underwirtwselede i plantade in corde ipsius et non sujyplantabuntur
his stepses beosceawaf) J^e synfulla ryhtwisne 7 sec]?
gressus eius 32. Gonsiderat peccator iustum et querit
hine toforspillan So)?lice drihten ne forlet hiene
2>erdere earn 33. Dominus autem non derelinquet eum
on his hondum ne hine ne genitSraeJ? midf>y him bitS demend in manibus eius nee damnabit eum cum iudicabitur illi
24. The whole of the v. by Cor. in pi. of er. 25. -re 7 ins. by Cor. ? From ryht- to seed prob. by Cor. in pi. of er. 26. miltseop prob. by Cor. on er. Icenp on er. 27. Onheld, e from i prob. by Cor. ; fin. e er. ; ge er. aft. this word. on-, fin. let. (d ?) er. ; -wune f prob. add. later by Cor., ? being wr. over the line.
28. ForScen, -cun cov. by d. ink, the e-part of the ee not cov. naforlcetcep prob. by Cor. on er. Er. aft. his. From un- to seed by Cor. on er. Er, bef. ter-.
29. ryhtwiae soplice by Cor. on er. Er. bef. yrfe-. on er. bef eordcen. hy, y by Cor. in pi. of two or three other er. lett. 30. From ryht- to toisdom by Cor. on er. Er. bef. and aft. his. 31. Oodes, s cov. by d. ink. ce his part. cov. by d. ink ; his orig. = hiorce ? t plantade by Cor. 82. From beo- to -witne by Cor. on er. -Ian by Cor. on er. (of leennel) 33. demend, fin. e er.
PS. 37.] EADVVINE^S CANTEKBURY PSALTEE. 63
GeOnbide drihten 7 gelieseld his wegsee 7 he upahefetS
34. Expecta dominum et custodi vias eius et exaltahit
J)e f f>u oneserdige eortSaen ]?onne forweoif)atS synfulle f)u gesihst te ut inhahites terram cum pereunt peccatores videbis
Ic geseseh arleasne ofergeuferudne 7 upahafenne ofer
35. Vidi impium sujyerexaltatum et elevcdum super
cedertrowes Ic ferde i ofereode 7 on gesyh'Se
cedros lihani 36. Transivi et ecce
he nees 1 na wes ic sohte bine 7 ne is gemet his stow non erat quesivi cum et non est inventus locus eius
Geheseld soSfestnesse 7 gesioh efeniiisse forcSaen Sient 37. Custodi veritatem et vide aequitatem quoniam sunt
forletnesse 1 laue mon geSibsumum SotSlice Jjae
reliquiae homini pacifico 38. Iniusti
unryhtwise forwiorf)ej5 soraod lafa serleaesrse forwiorf)e}) autem disjyerient simul reliquiae impiorum peribunt
SotSlice helo J^serse so})festrse to diihtne is 7 hiorse gescild 39. Salus autem iustorum a domino est et 2>rotector eorum
is on tide eserfotSnesse 7 gefylste)? by drihten 7
est in temp)ore tribulationis 40. Et adluvabit eos dominus et
alyse'S hi 7 generetS by from synfullum 7 bale gedej) liberavit eos et eriinet eos a ^;ecca^or?6ws et salvos faciet
by forf)9en gewensej) 1 bihton on bine eos quoniam 62)eraverunt in eum
37.
Drybten ne on eorre J^inuw Ipu tSreage me na on 2. Domine ne in ira tua arguas me neque in
batheortnesse })inre )>u nyrewe me For'Ssen ]?ine strele
furore tuA) corripyias me 3. Quoniam sagittae
34. OeOnhide, Ge- and -e by Cor. ; d from d. -ten prob. by Cor. (in pi. of orig. -enes ?). Er. aft. he. upahefeS, a wr. over the line ; tf by Cor. Er. bef. jS. Let. (or lett.) er. immed. aft.^. J>u on- by Cor. ; -i^e by Cor. on er. 'FTomJ>onne to end of v. by Cor. on er. 35. From arleasne to end of v. by
Cor. on er. 36. From 7 to Mne by Cor. in pi. of er. gemet, fin. -ed prob. er. 37. efennisse by Cor. on er. t laue prob. add. by Cor. mon, fin. lett. (-nse ?) er. geSihsumum, ge- -^Tob. pref. by Cor. ; -mum on er. 38. -ryJitwise by Cor. on er. somod, d on er. lafa by Cor. on er. 39. to on er. 40. From
begin, of v. to alys^ by Cor. on er. Er. aft. from, syn- by Cor. on er. (of firen ?). hale gedej> hy by Cor. on er. t hihton prps. add. by Cor. ; er. of two lett. (hi?) betw. i and h. 37. 2. From on (ist) to end of v. prob. by Cor. on er.
64 eadwine's canterbury psalter. [ps. 37.
t flane on me . sint gefestnode 7 ]>\i getrimedest j^in hsend tuae infixe sunt michi et conjtrmasti sujyer me
ofer me Na is hselfje on flsesce mina of andwlitan
manum tuam 4. Nee est sanitas in came mea a vultu eorres J?ines 7 ne is sibbe banum minuw of ansine minrse irae tuae et non est pax ossibus meis a facie j)eccatorum Sinnse ror]:>8en mine imrihtnesse oferseton min
ineorum 5. Quoniam iniquitates meae swperposuerunt caput
liesefod swa swa byrj^e hefige gehefogode sindon ofer me Tneum sicut onus gravae gravatae sunt su2)er me
rotodon 7 wyrsodon dolswa(So mine of ansyne
6. Coyqmtrv^runt et deterioraverunt cicatrices meae a facie
unwisdomes mines Of yrmj^um geswenced ic eom 7
insipieniiae meae 7. Miseriis ajlictus sum et
gedrefed oj? on ^nde alia dseg geunrotsod ic ineode turhatus sum usque in Jlnem iota die contristatus ingrediehar
ForJ)8en J^e ssewl min gefylled is bysmrungum 7 na is 8. Quoniam anima mea completa est inlusionihus et non est hseljpe on minum flescum gebyed ic am 7 geese'Smed
sanitas in came mea 9. Incurvatus sum et humiliatus
ic am agehwar ic grymetede of geomriinga heortsen minre
sum usquequaque rugiebam a gemitu cordis mei
7 beforan pe is ael gewllnung min 7 geomrung min
10. et ante te est omne desidertum meum et gemitus meus
fram J)e ne is behid Min heortsen gedrefed is
a te non est absconditus 11. Cor meum conturbatum est
on me 7 forlet me strengo min 7 lioht minrae egsense in Trie et deseruit me fortitudo mea et lumen oculorum meoriwi minre ne is mid me Mine frend 7 mine nixtan
non est mecum 12. Amici mei et ^;ro£ct»ii mei
3. tjlane add. by Cor. -dest, t prob. add. by Cor. /nn hand, fin. let. (e ?) er. in both words. 4. From the a (of Na) to />ines by Cor. on er. From sibbe to an- by Cor, ? 6. From rotodon to end of v. by Cor. in pi. of er. ; except
mine wh. is only cov. by the d. ink. 7. gesivenced ic eom 7 by Cor. on er.
Er. aft. -fed. From 0/ to end of v. by Cor. on er. 8. Er. (of min ?) bef.
tcBwl. From min to hcelpe by Cor. in pi. of er. 9. gebyed ic am by Cor. ;
er. betw. y and e. Er. aft. 7. -med, two fin. lett. er. From ic am to geoyn- runga by Cor. on er. minre by Cor. on er. 10. From 7 to gewilnung by Cor. on er. 7 geomrung min by Cor. on er. Er. aft. is. hehid, two fin. lett. er. ? ] 1. forlet me by Cor. on er. min 7 prob. by Cor. minre cov. by d. ink. 12. Mine, e by Cor. on er. frend in d. ink.
PS. 37.] EADWINE's CANTERBURY PSALTER. 65
ongen me genesel^cton 7 stodon 7 mine J?se niextsen adversum me adpropiavzrunt et steterunt et ^;>'oajmi mei
far stodon 7 nyd dydon J^a j^e sohton
a longe steterunt 13. £t vim faciehant qui querebant
mine ssewle 7 )?8e sohton yfel me liye sprecen animam meam et qui inquirebant mala michi locuti sunt
idelnesse 7 facne elce dei hye smeseiden Ic sot51ice
vanitatem et dolos iota die meditabantur 14. Ugo autem
swse svvse desef na ic geherde 7 swse swa dumb Se ne velud surdus non audiebam. et sicut mutus qui non
ontyende his mu'S Ond ic eom geworden swae swse
aperuit os suum 15. Et f actus sum ut
mon ne gehierende 7 ne h^bbende on his mii'Se on gejjrseorspreca homo non audiens et non haben^ in ore suo increpationes
ForcSaen on ]>q drihten ic hyhte ic cwec^ J^u gehirsj) drihten 16. Quoniam in te domine sj^eravl dixi tu exaudies domine
god min ForSsen ssede 1 cwi]?e fyles ahwonne
deus meus 17. Quia dixi ne aliquando
hyspen on me mine fiend 7 f>onne weron astyrede fet mine insultent in me inimici Tnei et dum conmoventur ^;ec?es mei
on me fela hy sprecen Fordsen ic to swingellum
in me magna locuti sunt 18. Quoniam ego ad Jlagella
gearo ic eom 7 sser min ongean me is simle ForSaen
paratus sum et dolor meus ante me est semjyer 19. Quoniam
unrihtwisnesse mine ic cyf)e 7 ic Jjynce for sinne iniquitatem meam ego pronuntio et cogitabo pro peccato
ongen in d. ink. gene- in d. ink, the ne being only part. cov. Er. bef. and aft. last 7. fer, -er in d. ink (on er. ?). 13. 7 on er. nyd prob. by Cor. on er. Er. aft. pape. sohton part. cov. by d. ink. Er. aft. /«. sohton (2nd) part, cov. by d. ink. me prob. from something else. Er. aft. sprecen. facne in d. ink. hye part. cov. by d. ink. smeceiden prob. from smecegende by Cor. 14. swce (2nd) in d. ink on er. na by Cor. on er. geherde prob. from gehere by Cor. swa in d. ink. on- part. cov. by d. ink ; -ende prob. by Cor. (on er. ?). 15. sioce (2nd) by Cor. on er. -ende (ist) by Cor. in pi. of er. h^hbende part. cov. by d. ink. his, -is in d. ink, prps. on er. -prcsor-, the e- part of the -ce- and the -or- in d. ink on er. ; -spreca in d. ink. 16. on in d. ink. Er. aft. drihten. hyhte by Cor. on er. cwe^ part, cov. by d. ink ; fin. e er, J)u cov. by d. ink. 17. scede ? by Cor. ctvijie pyles part. cov. by d. ink. ahwonne hyspen by Cor. on er. ponne iceron astyrede by Cor. on er. Er. bef. fet. mine add. by Cor. fela hy by Cor. on er. Er. aft. sprecen.
18. Er. bef. and aft. to. to swingellum part. cov. by d. ink; lum er. betw. I and I. gearo ic eom by Cor. Er. aft. 7. min ongean by Cor. in pi. of er.
19. From -wisnesse to for by Cor. in pi. of er. The word cype through some defect in the MS. peeled off but was pasted in again, sinne altered (from synnum ?) by Cor.
P
66 eadwine's canterbury psalter. [ps. 38.
minne So])lice mine fiend liebbsef) 1 lifia(5 7 gestrsengode
meo 20. Inimici autem mei vivent et confortati
Sient ofer me 7 gemonigfeseldode sindon J?ge ]pe me fiogaef) t sunt super me et multi])licati sunt qui oder-
hatedon on unriht 'See pe me edlesenisej? i agyldon yfelu
unt me inique 21. Qui retribuebant michi mala
for godon hy tseldon me forc5on fylgende rithwisnesse pro bonis detrahebant Tnichi quoniam subsecutus sum
sind i socSfestnesse Ne forlet J)u me drihten min god
iustitiam 22. Ne derelinquas me domine deus msus
ne gewite Su from me beheaeld on minne fultum
ne discesseris a me 23. intende in adiutorium meum
driiiten god mine helo domine deus salutis msae
38.
Ic cwsecS ic gehaelde minne wegses J^et ic ne forlete I agylte 2. Dixi custodiam vias meas ut non delinquam
on minrse tungse Ic asette minum muf>e geheordunga f)onne in lingua mea Posui ori meo custodiam dum
standaS se synfulla ongean me Ic sedumbede 7 gesedmed
consistit peccator adversum me 3. Obmutui et humiliatus
ic eom 7 ic swigeode fram godum 7 min saer geedniwod ys sum et silui a bonis et dolor mens renovatus est
hatud min heortse on me 7 on mi[n]re Smesegunge 4. Concaluit cor meum intra me et in meditatione mea
bierned fyr Ic eom sprecende on minre tungon gedo
exardescit ignis 5. Locutus sum in lingua mea notum
me cu|?e drihten ende minn 7 getsel 1 gerim minrae daga michi fac domine finem meum et numerum dierum meorum
minne added by Cor. 20. t lifiad add. by Cor. t hatedon add. by Cor.
21. t agyldon add. by Cor. yfelu, u by Cor. godon by Cor. From hy to fordon by Cor. on er. rithwisnesse and the t wh. follows sind added by Cor.
22. gewite du by Cor. on er. 23. on by Cor. 38. 2. Ic civced by Cor. t agylte add. by Cor. asette, a- pref. by Cor. Er. aft. mii/>e. geheor' dunga part, on er. ; cov. by d. ink. From ponne to ongean by Cor. on er. 8. Er. aft. 7. -med, fin. -ed er. (cf. -modad of Vesp. Ps.). eom 7 ic by Cor. on er. swig-, g from c. fram godum by Cor. geedniwod ys by Cor. on er.
4. hatud by Cor. on er. milnlre, a let. er. betw. i and r. Er. bef. fyr.
5. From ende to gerim by Cor. daga, orig. « dcegce.
PS. 38.] eadwine's canteebury psalter. 67
hwelc ys pei ic wite hwet wana sie me On gesihcSe
quis est ut sciam quid desit michi 6. Ecce
ealde f)u gesettest minne daegses 7 mine spedae swse swse
veteres ^;osz^zs^i dies meos et substantia mea tanquam
nselit beforaen J?e is J?eah liwef)re eaell ydelnessae eselc nichil ante te est Veruntamen universa vanitas omnis
man libbende f)e£e]i]^e on godes onlicnesse gsenge
homo vivens 7. quanquani in imagine dei ambulet
Se mon liwej^re on ydel he biof> gedrefed Goldliordae)^ 7 he ne waet homo tamen vane conturhabitur Thesaurizat et ignorat
hwam he somnaj? }3a 7 nu Iiwilc is min anbidung
cui congregat ea 8. et nunc quae est expectatio mea
hu ne nu drihten 7 sped rain swse swse nseht beforsen nonne dominus et substantia mea tanquam nichilum ante
)?e is From eaellum minum unrihtwisnesse genere me
te est 9. Ab omnibus iniquitatibus meis erijpe me
hosp 7 unsnytro t unwisum J)u me Seaeldest Ic
obprobrium insijnenti dedisti me 10. Ob-
sedumbude 7 ic ne ontinde minne muS forSsen J^u dydest mutui et nan ajyerui os meum quoniam tu fecisti
astyre fram me wite )?ine fram strengo sof)lice
11. amove a me plagas tuas 12. a fortitudine enim
hande ]:>inre ic geteorode on stepruwi 1 onj^rsewiinge For manus tuae ego defeci in increpationibus Projyter
unrihtwisnesse J?u nyrwdest msen 7 aswindan 1 weorpian iniquitatem corrijmisti hominem et tabescere
})u didest swse swse attercoppan ssewle his j^ah hw8ej>re all fecisti sicut aranea animam eius Veruntamen universa
ydelnessse aelc mon liuiende gehir god min
vanitas omnis homo vivens 13. exaudi deus ora-
hicelc ys by Cor. /)et orig. = pette 1 ic add. by Cor. wite hivet part. cov. in d. ink by Cor. watia sie me hj Cor. on er. 6. On gesiMe ealde by Cor, swce (2nd) by Cor. Er. immed. bef. ncBht. is part. cov. by d. ink. fieah hioepre by Cor. on er. ecell, fin. let. (e V) er. eadc part, on er. man cov. by d. ink. 7. on by Cor. on er. -nesse, -se add. by Cor. ? goenge, fin. let. er. he on er. Hop cov. by d. ink. -fed, fin. let. (e ?) er. Er. bef. Gold-, hwam he somnap by Cor. ; er. betw. n and a. pa orig. pee ; er. aft. it. 8. an-, a
from o by Cor. ; from -hidung to min by Cor. on er. 9. -wisnesse by Cor.
on er. t unicimm pu by Cor. in pi. of er. 10. Er. aft. pu. -st by Cor. on er. 11. This v. by Cor. on er. 12. From fvam to steorum t by Cor. on er. From un- to nyrwdest by Cor. on er. Er. bef. mcen. From 7 to -coppan by Cor. on er. pah hwaepre all by Cor. on er. -ende, fin. e from some other let. 13. gehir, fin. let. (e?) er. min, fin, let. er.
F 2
68 eadwine's canterbury psalter. [ps. 39.
bed 7 mine bene mid eserum onfoh mine
tionem meam et deprecationem meam auribus perci2)e lacrimas
teserees ne swigse )3u from me forj^sen wrsecce ic eom mid f)e meas ne sileas a me Quoniam incola ego sum apud te
on eort^aen 7 elfidig swse swse eaelle mine fedras forlet
in terra et 2)eregrinus sicut omnes j^atres mei 14. Remitte
me f)et ic bio sec^led er j^sem ^pe ic gange 7 ma ic ne vniclii ut refrigerer priusquam earn et amjplius non
bio ero
39.
Geanbidigende ic onbad drihtnaes 7 me forlocede i he beheold
2. Expectans expectavi dominum et respexit me
7 gehierde mine bene 7 me utgel§dde of sesej^e
3. et exaudivit de2)recationem meam et eduxit me de lacu
yrmcSse 7 of fenne drosna 7 lie gesette mine fet ofer stsen miserie et de luto fecis Et statuit supra petram pedes meos
7 gerehte mine stapses 7 he ondsende on mine mil's
et direxit gressus meos 4. et inmisit in os meum
niwne song and ymneed urum gode Monegse gesiocS 7 ondredse)? canticum novum ymnum deo nostra Videhunt multi et timehunt
7 gewensef) i gehihta'5 on drihten Esedi wer J^es 'Se
et sperahunt in domino 5. Beatus vir cuius
nsema is drihtnes his hiht 7 na beseah t locsede on ydelnesse 7 on est nom>en domini spes eius et non respeocit in vanitates et in
wedendum leaesingum Monegse f)u dydest drihten min
iTisanias falsas 6. Mvlta fecisti tu domine deus
god j^inrse wundrse 7 J)inum gef)ohtum na is hwelc gelic meus mirabilia tua et cogitationibus tuis non est quis similis
)?e Ic cy]:)de 7 ic eom sprecende 7 gemonifseldode sien ofer tihi Adnuntiavi et locutus sum et multijMcati su7it super
mid add. by Cor. Er. bef. mine, wrcecce ic eom by Cor. on er. 14. J)e ic yange by Cor. on er. ma orig. ma. hio, fin, let. er. 39. 2. From
Oe- to ic by Cor. onbad orig. onbced. t he beheold by Cor. 3. -rde, d from tf and fin. e by Cor. -dde, -de by Cor. Er. aft. sece/>e. 7 on er. fenne drosna by Cor, on er. 7tc prob. add. by Cor. -Me by Cor. on er. stap<es, a from e. 4. 7 he prob. add. by Cor. 7 er. bef. ond-. mud, accent doubtful. and, a from o by Cor. t gehihtati on prob, by Cor. -ten, let. er, betw. t and e. 6. He by Cor. hiht in d. ink ; -ht on er. na in d. ink ; let. er. immed. bef. n ; a on er. of another let. heseah t by Cor. on er. -de, fin. e prob. add. by Cor. on (and), fin. let. er. 6. -est, t prob. add. by Cor. na by Cor, on er. hwelc by Cor. on er. /e by Cor. cyhde, -de by Cor. prob. in pi. of e. sien, fin. let. (t ?) er.
PS. 39.] eadwine's cantekbuky psalter. 69
gerym onsegidnisse 7 tobrengnesse 1 ofrunge Su noldest
numerum 7. sacrijicium et oblationem noluisti
soSlice lichomon J^u me fulfremedest Esec swilce corpus autem perfecisti michi Holocausta
anssegidnisse t offrunge fore scyld \ gylt na f)u bede
etiam pro delicto non postulasti
f>onne ic ssegde on gesihtSe ic cume On hesefde J>ere boces
8. tunc dixl ecce venio In cajnte lihri
awriten is be me f»et ic do J^inne willsen min god
scriptum est de me 9. ut faciam voluntatem tuam deus mens
ic wolde 7 f)ine see t ewe on midre minre heortsen Welic
volui et legem tuam in medio cordis mei 10. Bene
bodude J^ine ryhtwisnesse on J)ere miclsen ciercesen esellse mine nuntiavi iusiitiam tuam in ecclesia magna ecce labia
weleraes ic ne bewerie t forbeode drihten pu oncnewe pine
mea non prohihebo Domine tu cognovisti 11. ius-
rihtwisnesse na ic gehydde on minre heortsen J?ine sotSfestnesse titiam tuam non abscondi in corde meo veritatem tuam
7 ])'me helo ic ewe's Ic ne behydde J)ine mildheortnesse 7 et salutare tuum dixi Non celavi misericordiam tuam et
J>ine so]?festnesse from micelrse gemotstowe 1 gesomnunga tSu
'veritatem tuam a synagoga multa 12. Tu
soc51ice drihten ne do )3U fior J^ine mildheortnesse from me autem domine ne longe facias misericordias tuas a me
yine mildheortnesse 7 pme sotSfestnessae simle hy me onfengon misericordia tua et Veritas tua semjyev susceperunt me
For'Seen me ymbseeeldon yfel Ipsersd ne is gerim 13. Quoniam circundederunt me mala quorum non est numerus
me gegrypon mine unrihtnesse ond na ic ne mihte j?et comprehenderunt me iniquitates meae et non potui ut
ic hie gessewe hy Gemonifaeldode sint ofer loccees mines viderem Multiplicati sunt super capillos capitis
gerym^ let. (g ?) er. betw. e and n 7. -idnisse by Cor. on er. Er. aft. 7. t ofrunge add, by Cor. -est, t add. by Cor. (twice). Er. (])one or ])ane ?) bef, lie-. ansoBgidnisse t add. by Cor. scyld t gylt by Cor. Er. bef. na wh. is in d. ink. 8. ic scBgde on gesiMe by Cor. on er. boces, s prob. add. by Cor,
9. toolde by Cor. on er. we t by Cor. in pi. of er. 10. ryhttoisnesse by Cor. in pi. of er. t forbeode add. by Cor. 11. rihtwisnesse by Cor. on er. na by Cor. Er. aft. ic (ist). owed, e from i by Cor. ; orig. = cwidel -hydde by Cor. on er. -stowe by Cor. t gesomnunga by Cor. in pi. of er. 12. 7 er. bef. /me (2nd), hy by Cor. 13. na ic by Cor. on er. mihte, e by Cor. (ia pi. of on?).
70 eadwine's canterbury psalter. [ps. 40.
heaefdes 7 min heorte me forlet gelicige Ipe
mei et cor meum dereliquit me 14. Com2)laceat tibi
drihten pet pn me generie drihten on mine fultum gelocse domine ut erijnas me domine in auxilium meum resjnce
Sien gescende 7 gewirfede i forwandian somod See pe secaef) 15. ConfundantuT et revereantur simul qui querunt
mine ssewie ^ hi sefyrren hie Sien gecirrede under heeling 7 animam meam ut auferant earn Avertantur retrorsum et
forscsemien 1 ablysien J^se J^e me f)enc8e|5 yfeles hy beren
eruhescant qui cogitant michi mala 16. Ferant
hredlice here gesciendnesse fse f>e me cwe'SseJ? ealse ealse confestim confusionem suam qui dicunt michi euge euge
Gehihtaef) 7 blissise}:) fse pe secsef) pe drihten 7 hie cwe^sen
17. Exultent et letentur qui querunt te domine et dicant
simie gemiclsed sie drihten tSse pe lufige]:) ]?ine helo semper magnijlcetur dominus qui diligunt salutare tuumj
Ic so'Slice wedlse 7 "Seserfse eora drihten hsevee'S hoge \
18. Ego vero egenus et pawper sum dominus cur am ha-
gemenne min gefultum min 7 alysend min f)u eart drihten bet mei Adiutor meus et liberator meus es tu domine
ne Isetae pu ne tardaveris
40.
eadig se pe ongetejj ofer J?one wedlae 7 f)one Jjeserfsen on dage 2. Beatus qui intellegit super egenum et pauperem in die
yfle drihtaen hi gefriolsaecS \ alysetJ drihten geheseldecS
mxilo liber abit eum dominus 3. Dominus conservet
hine 7 geliffestecS hine 7 esedigne gedoj? hine 7 he geclenseetS on eum et vivificet eum et beatum faciat eum et emundet in
14. gelicige, ge- by Cor. on er. ; -ige by Cor. on er, on mine on er. gelocoe, ge- prefixed by Cor. ? 15. gescende, s wr. over the line prob. by Cor. ; e
(ist) from i. Er. aft. 7. t forwandian add. by Cor. somod, 0 in both cases from some other let. (e ?). hie by Cor. heeling prob. add. by Cor. fursccemien, for- prob. prefixed by Cor.; n add. by Cor. t ablysien add. by Cor. 16. lig beren by Cor. in pi. of er, here, first e from i. 17. -tfwn, n by Cor. on er. (of J)?). -Iced, d add. by Cor. eie add. by Cor. 18. hcBvaS, v from some- thing else, hoge t by Cor. min 7 alysend by Cor. on er. J>u eart by Cor. on er. 40. 2. eadig by Cor. -age by Cor. ; a on er. Er. (hirse ?) bef.
yfle; -le in d. ink; fin. let. (s?) er. t alyeeS add. by Cor. 3. -deS, d by Cor. on er. -ted, d add. by Cor. gedop, p prob. add. by Cor. he prob. add. by Cor. sobti, d add. by Cor. ; er. (hine ?) aft. this word.
FS. 40.] eadwine's canteebuey psaltee. 71
eordsen his ssewle 7 hine iie selet5 on hsendse his fiondses terra animam eius et non tradat eum in manus inimici eius
drihten spsede bringe'S him ofer bedd sares his
4. Dominus opem ferat illi sujyer lectum doloris eius
selle strele his fu acyrdest on untrumnesse his
universum stratum eius versasti in infirmitate eius
Ic ewe's dryhten gemiltsa min heel sawle mine forSan ic
5. Ego dixi domine miserere mei sana animam meam quia pec-
syngode pe Fynd mine cweSon t ssegdon yfela to me
cavi tibi 6. Inimici mei dixerunt mala michi
hwonne swelteS 7 forwerlpe^ nama his 7 hy geoden in
quando morieiur et j^>erte^ nomen eius 7. Et ingrediebantur
f hy gesawan idelu gesprec heorte heora hy gaderedon ut viderent vana locutum est cor eorum congregaverunt
unryhtwisnesse him 7 hy geodon ut 7 hy sprecon iniquitatem sibi Et egrediebantur foras et loquebantur
somod on an hy bysmredon aelle fynd mine ongean
8. simul in unum susurrabant Omnes inimici mei adversum
me f>ohton yfelu me word unrihtwis hy bebudan
me cogitabant mala michi 9. verbum iniquum mandaverunt
ongean me CwystJ^u se pe slapS ne geycj) he 1 teohaS f adversum me Nunquid qui dormit non adiciet ut
he arise soSliche mann sybbe minre on Sam ic hyhte
resurgat 10. et enim homo j^^aczs mee in quo sperabam
pse pe aet minne hlsef he geycte i monigfeseldode ongean me qui edebat /;anes meos ampliavit adversunn me
underjjidnesse Sii socSlice drihten miltsse me 7
supplantationem 11. Tu autem domine miserere mei et
sewece t arer me 7 ic agylde hem 1 geesedlesenie On
resuscita me et retribuam illis 12. In
f»am ic oncneow fte J^u me woldest forSsen na blissatS hoc cognovi quoniam voluisti me quia non gazidebit
seled, d add. by Cor. -dees, s prob. add. by Cor. 4. MS. swcede ; orig. = swcB ? the -de add. by Cor. ? From hringed to on by Cor, in pi. of er. his by Cor. From begin, of v. 5 to hyhte of v. 10 (exactly one page of the MS.) wr. by one of the Cors. ; not on er., shewing that this Cor. was a contemporary of the scribe who wrote the orig. text. 8. pohton, h from something else (o ?).
9. slapd, p on er. of some other let. 10. minne, first n dotted, he add. by Cor. -ycte tins, by Cor. ongean on er. 11. ? arer add. by Cor. agylde ins. by Cor. hem t by Cor. on er. ; e from *'. 12. /am, -am by Cor. on er. oncneow, e orig. = ce ; -ow by Cor. on er. ; orig. = oncnsewe? pte by Cor. on er. -est, t add. by Cor. na hlissad by Cor. on er.
72 eadwine's canterbury psalter. [ps. 41.
fiond min ofer me Fore minre unscyj^enesse
inimicus mens super me 13. Fro2)ter innocentiam autem
sodlice f>u me onfenge / me getrymedest on f)inre gesih})e on meam suscejnsti me et conjirmasti me in conspeciu tuo in
ecnesse Gebletssed drihten god isreehele seworld 7
aeternum 14. Benedictus dominus deus israel a seculo et
oypQ on worlde si swse si swae usque in seculum fiat fiat
41.
Sw86 Se heort wylnsej? to f)es weteres willeen swse wilneef) 2. Sicut cervus desiderat ad fontes aquarum ita desiderat
min ssewl to pe drihten Min ssewle f)irstef) to })8em lifi-
anima mea ad te deus 3. Sitivit anima mea ad deum
endsen gode hwsenne ic cume 7 etiewe beforsen godes onsiene vivum quando veniam et apparebo ante faciem dei
Me weron mine teserses hlaefses on dege 7 on niehte ponne 4. Fuerunt micTii lacrimae meae 2)anes die ac node dum
biS cwetSend me §lce deg hwer is J^in god J^as
dicitur michi cotidie uhi est deus tuus 5. HaeG
ic gemunde 7 segeset on me mine ssewle fortSaen ic ingsenge recordatus sum et effudi in me animam meam, quoniam ingrediar
on stowe eserdunge \ geteldes wundorlices op godes bus on in locum tabernaculi admirabilis usque ad domum dei in
stemne blisse t winsumnesse 7 swegie onddetnesse wistfulgend t voce exultationis et confessionis sonus epulan-
simliende Forhwy sari \ unrot eart f)u min Ssewl 7 forwsen
tis e. Quare tristis es anima mea et quare
gedrefest f>u me hyht on god forcSaen ic sendette him helo conturhas me spera in deum quoniam, confitehor illi mlutare
onsien i andwlitan mines 7 god min From me silfum
vvltus met 7. et deus meus A me ipso
Ssewl min gedrefed is forf>an gemindy ic beo pin arihten of anima m£a turbata est propterea memor ero domine de
min by Cor. on er. 13. -est, t prob. add. by Cor. 41. 2. -i/ln- in
d. ink ; 1/ on er. 3. Min, fin. let. prob. er. 4. on prob. ins. by Cor. (twice), deffe, fin. s er. ? niehte, fin. s er. />onne by Cor. on er. me by Cor. on er. de^, fin. let. (e ?) er. 5. />as by Cor. ; orig. word prob. ended in -es. -unde by Cor. on er. t geteldes add. by Cor. hlisse t add. by Cor. wistful' gend t add. by Cor. 6. -hwy by Cor. on er. eart /m by Cor. hylit by Cor. on er. t andwlitan add. by Cor. 7. for-, fin. let. er. ; -/>an by Cor. part, on er. ic beo add. by Cor. />in by Cor. drihten by Cor. on er.
PS. 42.] EADWINE's CANTERBUKY PSALTER. 73
eortSan iordsenis 7 hermonis from dune unmicelre Dyopnes
terra iordanis el hermonis a monte modico 8. Abyssus
diopnesse chieS on stefne geheftrse rihtrse t wseteraedrana ahyssum invocat in voce cataractarum
]?inr8e esellse hihf)o f)ine 7 yf)a J?ine ofer me ferdon tuarum omnia excelsa tua et fluctus tui suiter me transierunt
On dege bebese'S dryhten mildheortnesse his 7 on niht 9. In die mandavit dominus misericordiam suam et nocte
he gesweotolode Mid me gebed gode lifes mines ic cwif)e
declaravit Ajpud me oratio deo vitae meae 10. dicam
gode onfeng min f>u sert Forhwi me f)u ofergete 7 forhwi me deo susceptor meus es Quare me oblitus es et quare me
]5U utawyltest t anyldest 7 forhwi unrot t sari ic gange f»onne repjmlisti et quare tristis incedo dum
swencS me fiond fonne bio's tobrocene eeelle bsen
affligit me inimicus 11. Dum confringuntur omnia ossa
mine me edwitodon })e eserfojjodon 1 swencatS me midj^i TTiea exjirohraverunt me qui trihulant me um
bi(S cwef)ende me furh Syndrie dsegses hwer is god J)in dicitur michi ^;er singulos dies ubi est deus tuus
Forhwi unrot is saeul min 7 forwaen f)u gedrefest me hyht on 12. Quare tristis es anima mea et quare conturbas me Spera in
god for|?0en ic sendette him helo ondwlite mines 7 god min deum quoniam conjitebor illi salutare vultus mei et deus meus
42.
dem me god 7 toscead intingsen minne of f)iode unhseligre ludica me deus et discerne causam meam de gente nonsancta
frsem men unrihtwisu7;z 7 facenfullen genere me FortSsen
ab homine iniquo et doloso eripe me 2. Quia
tSu eaert god min 7 strengf>o min forwsen me Su sedrife t tSu tu es deus meus et fortitudo mea quare me reppu-
unmicelre in d. ink. 8. Dyopnes diopnesse by Cor. on er. About two lett. er. immed. bef. chieH. rilitrce. t locetercBcirana by Cor. 9. on (2nd) prob. add. by Cor. he gesweotolode by Cor. on er. lifes mines, -es in both cases prob. add. by Cor. 10. Jn<, cert by Cor. on er. From Forhwi to me (3rd) by Cor. fiond cov. by d. ink. 11. ponne by Cor. on er. t swencat! add. by Cor. 12. -hwi by Cor. on er. min, fin. let. er. -fest, -st by Cor. on er. hyht by Cor. in pi. of er. mines, -es by Cor. 42. toscead, an
er. immed. at end. unhceligre, un- by Cor. in pi. of er. ; -igre by Cor. on er. -wisum 7 facenfullen by Cor. in pi. of er. 2. min (2nd), fin. e er. t du aryddest add. by Cor.
74 eadwine's cantekbury psalter. [ps. 43.
aryddest 7 forwsen unrot ic inga J^onwe swencS me fiond listi et quare tristis incedo dum affligit me inimicus
Asend lioht Sin 7 socSfestnesse ^pme hy me leddon 7 3. Emitte lucem tuam et veritatem tuam ipsa me deduxerunt et
togeleddon on dune hselgsen (Sine 7 on egerdunge tSine Ic
adduxerunt in monte sancto tuo et in tabernaculo tuo 4. In-
ingonge to wifode godes to gode J^e geblissi8e"S giogo(5e mine troibo ad altare dei ad deum qui laetificat iuventutem mwam
Ic aendette tSe on heaerpaen god god min forwaen sari
Confitebor tihi in cythara deus deus meus 5. quare tristis
]5u aert Saewl min 7 forween gedrefest Jju me Gewene t hyht on es anima mea et quare conturhas me Sjpera in
god for'Ssen ic aendette him helo ondwlitaen min 7 god min deum quoniam confitebor illi salutare vultus mei et deus meus
43.
god eaerum urum we gehierdon faderes ure cyj^don \ 2. Deus auribus nostris audivimus 2)atres nostri annunt-
bodedon us Weorc tSet ]pu worhtest on dagum hierae iaverunt nobis Oj^us quod operatus es in diebus eorum
ond on dagum eaeldum hand 'Sin Siodae forspilde 7
et in diebus antiquis 3. Manus tua gentes disperdet et
f)u plantodest 1 wirtwaelaedaest hie tSu gebigdest 1 swenctest plantasti eos adflixisti
7 f>u utaedrife hie Na soSlice on sweorde his
2)op%dos et expulisti eos 4. Non enim in gladio suo
hy agon eorSaen 7 eaerm hiorae ne geh§lS hie Ac possidebunt terram et brachium eorum non salvabit eos Sed
swiSre Sin 7 eaerm J^in 7 onliehting andwlitan t onsien dextera tua et brachium tuum et inluminatio vultus
From ic to me by Cor. in pi. of er. 3. Asend, fin. let. er. ? -nesse, -se add. by Cor. /dne, e add. by Cor. hy by Cor. on er. leddon, init. ffe- er. ; -don by Cor. on er. ? -don (2nd) in d. ink. Sine, let. er. betw. i and n (twice). 4. Er. bef. ffio-. mine, e by Cor. in pi. of er. 5. sari pit cert by Cor. in pi. of er. Scewl, wl by Cor. on er. -est, t by Cor. on er. /m by Cor. t hyht add. by Cor. -teen, n add. by Cor. 43. 2. fad-, a from e. t hodedon add.
by Cor. /it worhtest by Cor. on er. Er. bef. on (ist). dagum, orig. dcegum in both cases. Er. bef. eceldum ; -um by Cor. on er. 3. hand, orig. hand.
Sin, fin. let. (e?) er. y /)u plantodest add. by Cor. -Icedxst, a-part of <e (ist) from e ; t add. by Cor. -dest, t prob. add. by Cor. t swenctest y pu ut- by Cor. in pi. of er. 4. Na soSlice by Cor. in pi. of er. hy add. by Cor.
agon orig. cegon. Ac, c on er. andwlitan t&dd. by Cor.
?s. 43.] eadwine's canterbuey psalter. 75
Jjines for^aen gelicsede 'Se on him t^u esert self king min
tui quoniam complacuit tibi in illis 5. Tu es ipse rex meus 7 god min )?u 'Se behio'dest h^lo israliel 1 iaecobe On
et deus meus qui mandas salutem iacob 6. In
pe fiond ure we windwiotS / on nomgen f)in we forhogyen te inimicos nostras ventilahimus et in nomine tuo sjiernemus onserisonde on us Ne socSlice on bogan minum ic gewene
insurgentes in nos 7. Non eaim in arcu meo S2)erabo
7 sweord min ne geheletS me t5u gefiiolsedes sotSlice us
et gladius meus non salvabit me 8. Liberasti enim nos
of (Saem swencendum us 7 ]?a )?e us fiodon Su gescyndest ex affligentibus nos et eos qui nos oderunt confudisti
On gode we beoj) herede alne deg 7 on namsen }?inum we 9. In deo laudabimur tota die et in nomine tuo con-
sendettej) on worolde Nu sotSlice 'Su aneddest 7 t5u
fitebimur in secula 10. Nunc autem rep2>ulisti et
gescindest \ drefdest us 7 ne utgsengest god on megnum confudisti nos et non egredieris deus in virtutibus
urum (Su acyrdest us on beclinc fore fiondum urum 7
nostris 11. Avertisti nos retrorsum j^ff^^. inimicis nostris et
f)a f>3e fiodon t hatedon us hyo reafodon him j^u geseseldest
eos qui oderunt nos dirijnebant sibi 12. Dedisti
us swae swse Scesep mettse 7 on Siodum 6u us tostenctest nos tanquam oves escarum et in gentibus dispersisti nos
Su sseldest t cyptest folc J?in buton wiortSe 7 ne wes 13. Vendidisti _^;o/;w^itm tuum sine precio et non fuit
menigo on stirengum 1 behwearfum hiorse tSu gesettest
multitudo in commMtationibus eorum 14. Fosuisti
us on edwite nesehgeburum urum of leahtrum 7 hyrwnesse nos in op)probrium vicinis nostris derisum et con-
pines, -es by Cor. -cede, d from d and e add. by Cor. 5. self prob. add. by Cor. ; fin. let. er. ? J)u de by Cor. ; er. betw. these words, -est, t add. by Cor. isi-ahel t add. by Cor. 6. we add. by Cor. Word of about two lett. er. betw. tvind- and -wioS. -nde by Cor. in pi. of er. 7. Er. aft. Ne. From on to ic add. by Cor. 8. -est, t add. by Cor. ? 9. we heqp herede by Cor. on er. deg, fin. let. er. nam- orig. ncem-. Er. immed. bef. cend-. 10. aned- dest by Cor. on er. t drefdest add. by Cor. -gest, st by Cor. 11. acyr- by Cor. in pi. of er. t hatedon add. by Cor. hyo reafodon prob. by Cor. on er. 13. sceldest on er. t cyptest add. by Cor. t behwearfum add. by Cor. 14. -est, t add. by Cor. ? necehgehurum, -hgehuram prob. add.
by Cor. ; the orig. word was prps. necen, h being from the last n. of by Cor. on er.
76 EADWINE^S CANTERBUKY PSALTER. [PS. 43.
t hogunge 'Sam 'See on ymbegsenge ure sindon "Su gesettest
tein'ptum his qui in circuitu nostra sunt 15. Posuisti
us on gelicnesse tSiodum sewendnesse 1 styringe hesefdes on nos in similitudinem gentihus commotationem capitis in
tSiodum t folcuTTi Alne dei scamn min ongean me is 7
2)lebibus 16. Tota die verecundia mea contra me est ei
gescindnes onsien \ andwlitan mines oferwreah me Fram
confusio vultus mei operuit me 17. A
stemne hyspendes 7 ongeansprecendes from onsine fiondges 7 voce exiwohrantis et ohloquentis a facie inimici et
from ehtendes tSses eeellse comon ofer us 7
2)ersequentis 18. Haec omnia venerunt su2)er nos et
ofergitende we ne sindon tSe 7 unrihtlice we ne deden on obliti non sumus te et iniquae non egimus in
cyf)nesse 'Sine 7 ne gewat on bee heorte ure
testamento tuo 19. et non recessit retro cor nostrum
7 'Su aheldest stigse t sif>fatu urse from 'Sinum wege £!t declinasti semitas nostras a via tua
for'Ssen (Su geese'Smeddest us on stowe geswencednesse 7
20. quoniam humiliasti nos in loco afflictionis et
oferwreah us scadu deaej^es Gif we sien ofergitende
02)eruit nos umbra mortis 21. Si obliti sum,us
nomon godes ures 7 gif we ajDeniee'S haende ure to gode nomen dei nostri et si ex2)andimus manus nostras ad deum
fremdum hwu ne god secsef) Sees he esellengae cnawe'S
alienum 22. Nonne deus requiret ista ipse enim novit
diglse heortsen ForSsen fore tSe desede we biof> gewordeue occulta cordis Quoniam 2>ropte[r] te morte afficimur
elce deg we bioj? gewenende swse seep acwesellednesse tota die estimati sumus ut oves occisionis
t hogunge prps. add. by Cor. 9am, -am by Cor. on er. 15. -est, t add. by Cor. t styringe add. by Cor. t f oleum add. by Cor. 16. ongean by Cor. on er. t andwlitan add. by Cor. mines, -es add. by Cor. oferwreah by Cor. on er. 17- Fram by Cor. on er. hyspendes by Cor. on er. ongean- sprecendes by Cor on er. -dees, s prob. add. by Cor. -des, s by Cor. in pi. of er. 18. toe add. by Cor. Se, S from some other let. Er. bef. unrihtlice, -tlice by Cor. on er. deden, e (ist) on er. ; second d fi*om 9. 19. gewat orig. gewcBt. aheldest by Cor. on er. t sipfatu add. by Cor. 20. gesioenced-y -ed- wr. over the line by Cor. oferwreah by Cor. on er. -cadu by Cor. on er.
21. a/>eni<Bti, d prob. orig. cb ; -/- by Cor. Er. bef. fremdum. 22. hwu ne on er. cnaweC by Cor. digloe, about two lett. immed. bef. and one let. immed. aft. this word er. decede, second d from S. we by Cor. deg, fin. e er. Er. aft. swce. -lednesse by Cor. on er.
PS. 44.] eadwine's canterbury psalter. 11
Aris forwaen slepest f)u drihten seris ne anyd J^u \ 23. Exsurge quare obdormis domine eocurge et ne rejjell- 7 ne sedrif f)u us o'^e on ende Forwsen onsiene )?ine
as nos usque in finem 24. Quare faciem tuam
sehwirfst f>u ofergitest unspede t wedlaen ure 7 eserfo'Snesse t avertis oblivisceris inopiam nostram et trihula-
swinc ure For'Ssen geese'Smsed is on duste
tionem nostram 25. Quoniam humiliata est in pulvere
sseule ure etfylhcS t clyuode on eortSsen wamb 1 innocS ure anima nostra adhesit in terra venter noster
iEris drihten gefultumse us 7 alys i friolsse us fore 26. Exsurge domine adiuva nos et libera nos jpropter
nomgen tSinum nomen tuum
44.
belcette heorte min word god cwi'Se ic wiorc mine
2. Eructavit cor meum verbum bonum dico ego opera mea
kininge Tunge min writingfef)ere gewriteres hredlice writendes regi Lingua mea calam,us scribe velociter scribentis
Wlitig heow fore besernum msennse segoten is gifu
3. Sjpeciosu^ forma jrre JUiis hominum diffusa est gratia
on welrum f>inum rortSsen gebletsode pe god on ecnesse